II SA/Sz 420/11
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-06-08
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazuje stałe dochody pozwalające na pokrycie kosztów utrzymania, ale nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie fizycznej tylko wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy skarżący i jego żona uzyskują stałe dochody pozwalające na uiszczenie wpisu od skargi oraz poniesienie pozostałych kosztów postępowania sądowego, nie zachodzą podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
J.F. złożył skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych dotyczącą pozbawienia uprawnień kombatanckich. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną, wskazując na niskie dochody z emerytur i ponoszone koszty utrzymania mieszkania. Po analizie przedłożonych dokumentów i oświadczeń, sąd uznał, że dochody skarżącego i jego żony pozwalają na pokrycie kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
J.F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich.
W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu PPF skarżący podał, że mieszka z żoną w mieszkaniu o pow. [...] m2, oboje utrzymują się z emerytur, a ich łączny miesięczny dochód wynosi [...] zł netto, przy czym nie mają przedmiotów wartościowych ani oszczędności.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 16 maja 2011 r. skarżący przedłożył dowody potwierdzające dochody oraz wydatki ponoszone na utrzymanie mieszkania. Oświadczył, że płaci ponadto [...] zł miesięcznie za telefon i ok. [...] za leki, ale nie posiada faktur za leki ponieważ ich nie zbierał. Nie przedłożył też faktury za telefon.
W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Koszty sądowe w przedmiotowej sprawie wynoszą na obecnym etapie postępowania 100 zł, tyle bowiem wynosi wpis sądowy od skargi dotyczącej kombatantów.
Ze złożonego oświadczenia oraz przedłożonych dowodów wynika, że comiesięczne koszty utrzymania mieszkania skarżącego wynoszą ok. [...] zł i nawet przy założeniu że wnioskodawca i jego żona wydają dodatkowo ok. [...] zł na leki i telefon, brak jest podstaw do uznania, że skarżący znajduje się w sytuacji materialnej, uniemożliwiającej poniesienie jakichkolwiek czy też częściowych kosztów postępowania w sprawie. Skarżący i jego żona uzyskują stałe dochody w wysokości pozwalającej na uiszczenie wpisu od skargi oraz poniesienie pozostałych kosztów postępowania sądowego.
Zasadą wynikającą z art. 199 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie, a zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów jest wyjątkiem od zasady i może mieć miejsce w ściśle określonych przypadkach. W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie zachodzi.
Należy zauważyć, że w razie gdyby skarga okazała się uzasadniona, skarżącemu będzie przysługiwał zwrot poniesionych kosztów postępowania od organu administracji publicznej, który wydał zaskarżoną decyzję. Wniosek w tej sprawie należy złożyć najpóźniej przed zamknięciem rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, pod rygorem utraty tego uprawnienia (art. 200 w zw. z art. 209 p.p.s.a.).
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1, art. 254 § 1 i art. 258 § 1 pkt 7 powołanej wyżej ustawy, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło