II SA/Sz 422/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. i J. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wykonanych robót budowlanych p o s t a n a w i a : 1/ przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu w kwocie powyżej [...] zł, 2/ w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skarżący Z. i J. Ś. razem ze skargą złożyli na urzędowych formularzach odrębne wnioski o przyznanie prawa pomocy zakreślając żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. Biorąc jednak pod uwagę, że złożone dwa odrębne wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały złożone przez małżonków, nadto zawierają identyczne żądanie i uzasadnienie, rozpoznano je jako jeden wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosków skarżący podali, że źródło ich utrzymania stanowią emerytury, które łącznie dają dochód w wysokości [...] zł. Miesięczne wydatki ponoszone na utrzymanie domu wynoszą [...] zł za ogrzewanie oraz [...] zł za energię i wodę. Nadto skarżący ponoszą wydatki na zakup lekarstw w łącznej kwocie ok. [...] zł. Posiadany majątek to dom o powierzchni [...] m2, działka o pow. [...] m2 oraz samochód osobowy marki [...] o wartości [...] tys. zł. Pismem z dnia [...] r. wnioskodawcy zostali wezwani do nadesłania w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy : - dowodów potwierdzających wysokość otrzymywanych przez skarżących emerytur za okres ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów z posiadanych rachunków bankowych skarżących za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki ponoszone na utrzymanie domu za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki ponoszone na zakup lekarstw za okres ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia skarżących dot. wysokości pomocy finansowej otrzymywanej od syna, - zaświadczenia z właściwego urzędu o liczbie osób zameldowanych w lokalu położonym przy ul. [...] w [...]. W odpowiedzi skarżący nadesłali wyciągi z posiadanego wspólnego konta, rachunki za gaz, prąd oraz zaświadczenie z Spółki A. o wysokości opłat za wodę i ścieki. Nadto zaświadczenia lekarskie, zaświadczenie Prezydenta Miasta, wskazujące, że pod adresem ul. [...] w [...] są zameldowane na pobyt stały [...] osoby i oświadczenie Z. Ś., że wysokość pomocy finansowej otrzymywanej od syna wynosi od [...] zł do [...] zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej kwalifikującej Ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W formularzu skarżący określili miesięczne koszty utrzymania na kwotę ponad [...] zł na co składają się opłaty za gaz w wysokości [...] zł, wodę i prąd [...] zł oraz [...] zł leki. Tymczasem z przesłanych dokumentów wynika, że rachunek za gaz wyniósł [...] zł jedynie w miesiącu zimowym tj. [...], w [...] stanowił on kwotę [...] zł, a w [...] zł. Miesięczne opłaty za wodę i ścieki wynoszą średnio [...] zł, a za prąd [...] zł, a więc są znacznie niższe od wskazywanych przez skarżących. Z przesłanych wyciągów bankowych wynika, iż wysokość otrzymywanych emerytur wynosi [...] zł netto i [...] zł netto, co łącznie daje kwotę ok. [...] zł, także wyższą od wskazywanej przez wnioskodawców w formularzu. Dowodów dokumentujących wydatki na zakup lekarstw skarżący nie przedłożyli. Skarżący dysponują miesięcznym dochodem w wysokości [...] zł, miesięczne wydatki ponoszone na utrzymanie domu wynoszą kwotę ok. [...] zł, nadto otrzymują pomoc finansową od syna, a zatem nie należą do osób pozbawionych zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Jednakże biorąc pod uwagę wysokość wpisu ([...] zł) oraz sytuację majątkową i osobistą skarżących – referendarz sądowy uznał, że uiszczenie wpisu w całości w obecnej sytuacji mogłoby prowadzić do uszczerbku utrzymania koniecznego dla nich i rodziny, dlatego postanowił jak w sentencji.