II SA/Sz 426/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-06-28

Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Maria Mysiak, Katarzyna Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej w trybie art. 44 K.p.a. jest skuteczne, jeśli na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak jest adnotacji o miejscu pozostawienia zawiadomienia o przesyłce oraz o terminie odbioru?
Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej w trybie art. 44 K.p.a. jest skuteczne tylko wówczas, gdy zostały łącznie spełnione wszystkie przesłanki określone w tym przepisie. Brak adnotacji o miejscu pozostawienia zawiadomienia o przesyłce lub o terminie odbioru na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru wyklucza możliwość przyjęcia fikcji prawnej doręczenia, co skutkuje tym, że termin do wniesienia odwołania nie rozpoczyna biegu.
Stan faktyczny
Strona L. L. złożyła odwołanie od decyzji Starosty wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, argumentując nieobecnością w kraju spowodowaną leczeniem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając decyzję organu I instancji za prawidłowo doręczoną w trybie art. 44 K.p.a. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących doręczenia zastępczego oraz obowiązku ustanowienia pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi L. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz strony skarżącej L. L. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r., znak [...] Starosta [...] odmówił L. L. umorzenia zobowiązania wobec Powiatu S. z tytułu obowiązku zwrotu środków z P. F. R. O. N. przyznanych ww. na podstawie umowy nr [...] w wysokości [...] zł wraz z odsetkami na rozpoczęcie działalności gospodarczej w zakresie pomocy społecznej z zakwaterowaniem dla osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych. Pismem z dnia [...] r. L. L. złożył odwołanie od decyzji z dnia [...] r. wraz wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. We wniosku wskazał, że o decyzji Starosty [...] dowiedział się dopiero w dniu [...] r. Przyczyną niepodjęcia przesyłki w terminie była jego nieobecność w kraju spowodowana koniecznością podjęcia leczenia za granicą. Pod koniec [...] r. przebywał w H. , gdzie miał rozpocząć leczenie. Leczył się w klinice w H. , gdzie później odbywał rekonwalescencję. Do kraju wrócił dopiero w [...] r. Przez cały okres awizowania przesyłki był nieobecny w kraju, a tym samym był niezdolny do odbioru przesyłki oraz dochodzenia swoich praw. Wyjaśnił, że nie został pouczony o konieczności umożliwienia dokonania doręczenia podczas jego nieobecności, np. przez ustanowienie pełnomocnika do doręczeń. Dodatkowo w piśmie z dnia [...] r. L. L., reprezentowany przez pełnomocnika, wskazał, że decyzja z dnia [...] r. winna zostać uznana za doręczoną nieprawidłowo, ponieważ adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i o miejscu gdzie może go odebrać oraz o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi zawierać pełną informację o sposobie poinformowania adresata. Wyjaśnił, że w jego sprawie doręczyciel, ani na kopercie zawierającej decyzję organu I instancji, ani na dokumencie "potwierdzenie odbioru" nie zawarł adnotacji, gdzie umieścił zawiadomienie o przesyłce. Brak jest także pełnej informacji o pozostawieniu pisma, jak i o miejscu i terminie odbioru. Ponadto, zdaniem strony, z przedstawionych dowodów w ogóle nie wynika, aby drugie awizo było mu doręczone. Na kopercie znajdują się jedynie pieczątki z datą i krótka informacja "awizowano [...]", natomiast brak jest jakichkolwiek szczegółowych informacji potwierdzających prawidłowość doręczenia i spełnienia wszystkich wymogów wskazanych w art. 44 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 123 w związku z art. 58 § 1 i § 2 w ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), odmówiło L. L. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że z materiału dowodowego sprawy bezspornie wynika, że decyzja organu I instancji z dnia [...] r. została doręczona stronie w dniu [...] r. w trybie art. 44 § 1 K.p.a. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo wysłał decyzję na adres wskazany przez stronę i zachowane zostały wszystkie wymogi z art. 44 § 1 K.p.a. Z przepisu tego nie wynika bowiem, że doręczyciel ma obowiązek odnotowywać na kopercie kiedy pismo było awizowane, ważne było, że taka czynność była wykonana. Kolegium wyjaśniło, że z pisma P. P. S.A. z dnia [...] r., znak: [...] wynika, że przesyłka awizowana była w dniu [...] r. po nieudanej próbie doręczenia i pozostawiono ją do odbioru w Urzędzie Pocztowym S. 2. Zawiadomienie powtórne sporządzono w dniu [...] r., a zwrot przesyłki nastąpił w dniu [...] r. z adnotacją "nie podjęto w terminie". Zawiadomienia o nadejściu przesyłki pozostawione zostały przez listonosza w skrzynce oddawczej umieszczonej na posesji adresata. Nadto, P. P. S.A. wyjaśniła, że na podstawie wewnętrznych decyzji P. P. S.A. został zoptymalizowany proces opracowywania powtórnej awizacji przesyłek poleconych nadawanych na ogólnych zasadach. Zmiana ta dotyczy rezygnacji z umieszczania na wskazanych przesyłkach poleconych adnotacji dotyczącej powtórnej awizacji, daty awizacji powtórnej oraz odcisku datownika. Jednakże wszystkie pozostałe czynności zostały zachowane, czyli zawiadomienie powtórne są sporządzane i doręczane adresatom, jak również informacja ta będzie widoczna w systemie śledzenia przesyłek dostępnym na ich stronie internetowej: www.poczta-polska.pl. Zatem zwrot do nadawcy nastąpił w dniu [...] r., tj. po upływie 14 dni od daty pozostawienia pierwszego zawiadomienia i pozostawienia przesyłki w urzędzie pocztowym, czyli od dnia [...] r. Zachowana została więc procedura obowiązująca organy przy doręczaniu pism w trybie art. 44 K.p.a. Organ odwoławczy zaznaczył, że strona została pouczona o 14 – dniowym terminie do wniesienia odwołania od daty doręczenia decyzji. Termin do wniesienia odwołania w sprawie upłynął w dniu [...] r. Natomiast odwołanie z wnioskiem o przywrócenie terminu zostało wysłane w dniu [...] r. Następnie organ przytoczył treść przepisu prawa stanowiącego podstawę przywrócenia terminu i wskazał, że powód wskazany przez stronę nie uzasadnia przywrócenia terminu. L. L. wiedząc, że w jego sprawie toczy się postępowanie oraz że po uchyleniu decyzji organu I instancji przez S. K. O. w S. zostanie wydana decyzja administracyjna, winien był umocować osoby, wskazane w art. 33 K.p.a. do dokonywania w jej imieniu czynności procesowych. Jednakże L. L. takich czynności nie dopełnił. Organ odwoławczy podkreślił, że L. L. odwoływał się od decyzji organu I instancji, nie był więc osobą niezorientowaną co do trybu i formy wniesienia odwołania. Nadto, organ zwrócił uwagę, że wyjazd strony za granicę nie był zdarzeniem nadzwyczajnym i niespodziewanym, na którego zaplanowanie wnioskodawca nie mógł mieć wpływu. Pobyt w szpitalu był planowy, a nie nagły. Jak bowiem wynika z przedłożonej karty pobytu szpitalnego w [...] trwał cztery dni (od [...].). Zatem L. L. miał możliwość powrotu i odbioru decyzji z dnia [...] r. Powyższe zaniedbania, w ocenie Kolegium, nie mogą więc stanowić przesłanek usprawiedliwiających brak winy w uchybieniu terminu. Powyższe postanowienie Kolegium L. L., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając organowi: - obrazę przepisu prawa procesowego, mającego wpływ na wydane rozstrzygniecie w postaci przepisu art. 44 § K.p.a., poprzez jego zastosowanie, pomimo nie zachowania wszystkich bezwzględnych wymogów przyjęcia doręczenia zastępczego wskazanych w art. 44 K.p.a.; - obrazę przepisu prawa procesowego, mającego wpływ na wydane rozstrzygniecie w postaci przepisu art. 33 K.p.a. w zw. z art. 9 K.p.a. poprzez przyjęcie, że skarżący winien był ustanowić pełnomocnika do dokonywania czynności procesowych, aby przyjąć, że bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych lub według spisu w razie jego przedłożenia. W uzasadnieniu skargi L. L. podał, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu, że z akt sprawy bezspornie wynika, że decyzja organu I instancji z dnia [...] r. została mu doręczona w dniu [...] Zdaniem skarżącego, nie zostały zachowane wszystkie bezwzględne wymogi uprawniające do przyjęcia doręczenia zastępczego, wskazane w art. 44 K.p.a. Oczywiście przepis art. 44 § 4 K.p.a. pozwala na przyjęcie fikcji prawnej doręczenia, bez względu na to, czy pismo rzeczywiście doszło do rąk adresata, ale można ją przyjąć tylko i wyłącznie w sytuacji, kiedy zostały bezwzględnie i ściśle zachowane wszystkie wymogi wskazane w art. 44 K.p.a. Uchybienie któremukolwiek ze wskazanych w tym przepisie wymogów powoduje, że nie można się skutecznie powołać na fikcję prawną doręczenia. Musi bowiem istnieć pewność, co do tego, że nastąpiło prawidłowe zawiadomienie adresata o pozostawieniu przesyłki w oddawczym urzędzie pocztowym przez określony czas. Adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i miejscu gdzie może je odebrać oraz o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi zawierać pełną informację o sposobie poinformowania adresata. Zwrotne potwierdzenie odbioru musi być wypełnione czytelnie wraz z podpisem listonosza. Co istotne samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego daty, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 K.p.a. Skarżący podkreślił, że dla spełnienia powyższych wymogów nie ma znaczenia to, że na drukach doręczyciela nie przewidziano umieszczenia informacji wskazywanych w przepisie art. 44 K.p.a. L. L. zauważył, że wykazanie, że spełnione zostały wymogi doręczenia wskazane w art. 44 K.p.a. należy do organu, ponieważ skutkiem prawnym dochowania tych wymogów jest uznanie przez ustawodawcę spełnienia przez organ administracji obowiązku doręczenia decyzji stronie, nawet w sposób zastępczy. Owszem z przepisu bezpośrednio nie wynika, aby doręczyciel miał obowiązek odnotowywać na kopercie kiedy pismo było awizowane, ale konieczne jest, aby organ wykazał, za pomocą dowodów, że czynność awizacji dokonana była prawidłowo. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie organ obowiązkom tym nie sprostał. Skarżący podał dalej, że nie może być uznane za dowód prawidłowości doręczenia, pismo Poczty Polskiej z dnia [...] r. Jest to bowiem pismo sporządzone przez osobę zajmującą się rozpatrywaniem skarg i wniosków. Co więcej z nagłówka i stopki pisma można wnioskować, że osoba odpowiadająca na pismo Starostwa z dnia [...] r. na stałe przebywa w S., więc zapewne nie miała fizycznej styczności z przesyłką będącą przedmiotem niniejszej sprawy. W ocenie L. L., nie powinno ulegać wątpliwości, że oświadczenia o terminie awizowania i powtórnego awizowania, a także o adnotacji pochodzą jedynie z sytemu informatycznego używanego przez P. P.. Skoro osoba składająca oświadczenia nie miała bezpośredniej styczności z przesyłką i jej nie doręczała nie może polegać na prawdzie stwierdzenie, że "zawiadomienia o nadejściu przesyłki zostały pozostawione przez listonosza w skrzynce oddawczej umieszczonej na terenie posesji adresata". Brak w tym zakresie choćby oświadczenia listonosza, który faktycznie miałby to zawiadomienie pozostawić. Oczywiście listonosz powinien zachować się w sposób opisany powyżej, ale nie ma pewności, że rzeczywiście w ten sposób postąpił. Zdaniem skarżącego, doświadczenie życiowe pozwala na wskazanie, że listonosz nie zawsze zostawia awizo, nie mówiąc już o tym, żeby zostawiał je w prawidłowym miejscu. Co więcej, z uwagi na czas doręczeń przesyłki ze Starostwa do P. P. i szybki termin odpowiedzi na pismo mało prawdopodobne jest to, aby osoba składająca w piśmie z dnia [...] r. oświadczenie miała czas na to, aby rzeczywiście (a nie tylko opierając się na zapisach w systemie i tym, jak powinien zachować się listonosz) zweryfikować, czy awizo dokonane zostało w sposób prawidłowy. Odnosząc się do, powoływanych przez osobę składającą oświadczenie w piśmie z dnia [...] r., wewnętrznych uregulowań P. P. w zakresie powtórnego awiza, które to uregulowania nie stanowią przepisów powszechnie obowiązującego prawa skarżący podał, że w niniejszej sprawie dla ustalenia, czy doszło do doręczenia zastępczego w trybie art. 44 K.p.a. nie mają żadnego znaczenia wewnętrzne decyzje operatora pocztowego. Dla przyjęcia fikcji prawnej doręczenia znaczenie mają tylko i wyłącznie przepisy powszechnie obowiązującego K.p.a. Wewnętrzne uregulowania podmiotu, z którego usług skorzystał organ, nie mogą wpływać na sytuację strony postępowania. Nie może być bowiem tak, że to strona postępowania administracyjnego ma ponosić negatywne konsekwencje nie stosowania się operatora pocztowego, wybranego przez organ do doręczenia pisma, do przepisów powszechnie obowiązującego prawa. To na organie spoczywa obowiązek spełnienia wszystkich przesłanek z art. 44 K.p.a. bez względu na wewnętrzne procedury operatora pocztowego. Skarżący zauważył, że wydruk, czy informacja ze strony internetowej Poczty Polskiej - śledzenie przesyłek - tracking (http://www.poczta-polska.pl), nie posiada mocy prawnej, a wyświetlane informacje mają jedynie charakter poglądowy. Tylko i wyłącznie z informacji z systemu i oświadczenia pracownika, który nie miał najprawdopodobniej żadnego kontaktu z przedmiotową przesyłką, ma wynikać data ponownego awizowania. Na poparcie powyższego stanowiska L. L. przywołał wyroki sądów administracyjnych. Podsumowując L. L. zauważył, że doręczyciel ani na dokumencie "potwierdzenie odbioru", ani na kopercie zawierającej doręczaną decyzję nie zawarł adnotacji, gdzie w tym konkretnym przypadku umieścił zawiadomienie o przesyłce. Oświadczenie pracownika poczty, który najprawdopodobniej nie miał z przedmiotową przesyłką żadnej styczności, stwierdza tylko, że w określony sposób dokonuje się doręczeń, nie powinno mieć żadnego znaczenia dowodowego. Brak jest także pełnej informacji o pozostawieniu pisma, jak i o miejscu i terminie odbioru. Z przedstawionych dowodów w ogóle nie wynika, aby drugie awizo było odbiorcy doręczone. Na kopercie znajdują się jedynie pieczątki z datą i krótka informacja, że "awizowano 09.11.2017", a brak jakichkolwiek szczegółowych informacji potwierdzających prawidłowość doręczenia i spełnienie wszystkich wymogów wskazanych w art. 44 K.p.a. Przede wszystkim na kopercie brak wskazania daty powtórnego awizowania. W związku z powyższym, w ocenie strony, nie powinno ulegać wątpliwości, że decyzja z dnia [...] r. winna być uznana za doręczoną nieprawidłowo, co w konsekwencji wyłącza możliwość przyjęcia fikcji doręczenia. Zastosowanie w sprawie art. 44 § 4 K.p.a. niewątpliwie wpłynęło na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 33 K.p.a. w związku z art. 9 K.p.a. skarżący podał, że w przepisie art. 33 K.p.a. jest mowa tylko i wyłącznie o możliwości ustanowienia pełnomocnika procesowego. Brak jest jakiegokolwiek obowiązku w tym zakresie. Należy więc wyciągnąć wniosek, że strona może w toku całego postępowania działać sama. Nie można więc stwierdzić, że nie dopełnił jakichkolwiek czynności. Zdaniem L. L., niesłuszny jest też wniosek organu, że skoro odwoływał się od decyzji organu I instancji, to nie był osobą niezorientowaną w trybie i formie wniesienia odwołania. Po pierwsze, wnosząc odwołanie opierał się na pouczeniu, które zostało zawarte w treści pisma. Po drugie, czym innym jest wniesienie odwołania po zapoznaniu się ze stosownym pouczeniem, a czym innym znajomość całego kodeksu postępowania administracyjnego i wszystkich możliwych do dokonania czynności. Skarżący zgodził się ze stanowiskiem organu, że jego pobyt w szpitalu był planowany. Nie wiedział jednak i nie był w stanie przewidzieć przez jaki czas będzie konieczna rekonwalescencja w H. oraz tego, czy dalsze leczenie będzie konieczne. W związku z tym nie był w stanie przewidzieć kiedy przesyłka z decyzją nadejdzie. Poza tym, od razu po powrocie do kraju uzyskał informację o treści decyzji i podjął odpowiednie kroki, aby się od niej odwołać - złożył wniosek o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem od decyzji. W odpowiedzi na skargę S. K. O. w S. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie organu odwoławczego odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] r. Zgodnie z art. 58 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, powoływanej dalej jako "K.p.a.", w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Istotę sporu w sprawie stanowi zatem kwestia, czy organ I instancji prawidłowo doręczył skarżącemu decyzję z dnia [...] r., a rezultacie czy wniesienie odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu. Zdaniem organu, z materiału dowodowego sprawy bezspornie wynika, że ww. decyzja została doręczona L. L. w dniu [...] r. w trybie art. 44 K.p.a., a tym samym termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] r. Odwołanie skarżący wniósł w dniu [...] r., tj. z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Natomiast zdaniem skarżącego, doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło w sposób nieprawidłowy, co wyłącza możliwość przyjęcia fikcji doręczenia. Wskazać należy, że o uchybieniu terminu do złożenia odwołania można mówić tylko wówczas, gdy termin ten rozpoczął swój bieg. W przypadku, gdy decyzja organu administracji publicznej doręczana jest stronom, termin do wniesienia odwołania biegnie od daty prawidłowego doręczenia decyzji. Ustawodawca, łącząc określone skutki prawne ze skutecznym doręczeniem pisma stronie (m.in. rozpoczęcie biegu terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a.), przewidział jednocześnie określone zasady doręczania pism przez organ administracji publicznej. Zasady te regulują przepisy rozdziału 8 "Doręczania" Działu I ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.). Organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy (art. 39 K.p.a.). Osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy - art. 42 § 1 K.p.a. Pisma mogą być doręczone również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej - art. 42 § 2 K.p.a. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie - art. 42 § 3 K.p.a. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 K.p.a. poczta - w przypadku doręczania pisma przez pocztę - przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - doręczenie zastępcze w trybie art. 44 K.p.a. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata - § 2 art. 44 K.p.a. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3 art. 44 K.p.a.). Doręczenie takie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy - art. 44 § 4 K.p.a. Aby uznać doręczenie zastępcze za dokonane prawidłowo muszą zatem łącznie zostać spełnione przesłanki określone w art. 44 K.p.a. W przeciwnym razie brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia decyzji stronie. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego nie może budzić wątpliwości, że doręczyciel dochował wymogów z art. 44 K.p.a., w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia (por. podobnie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 lutego 2001 r., sygn. akt II RN 70/00, publ. OSNAPiUS 2001/19/574). O fakcie złożenia przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana stosowna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego i daty, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 K.p.a. Bezwarunkowo konieczna jest wyraźna adnotacja, że doręczyciel zawiadomił adresata o przesyłce w sposób określony w art. 44 K.p.a. W rozpatrywanej sprawie z adnotacji poczty na przesyłce (na kopercie), która zawierała decyzję organu I instancji wynika, że po raz pierwszy awizowano ją w dniu [...] r., a zwrot do nadawcy nastąpił w dniu [...] r. Stwierdzić zatem należy, że brak jest informacji listonosza o powtórnym awizowaniu przesyłki, miejscu pozostawienia awiza, jak również podpisu listonosza. Tym samym naruszone zostały wymogi określone w treści art. 44 § 2 K.p.a. Co prawda organ I instancji prowadził postępowanie wyjaśniające w tej kwestii (pismo P. P. S.A. z dnia [...] akt administracyjnych), jednakże bezsporne w sprawie jest to, że udzielone przez Pocztę informacje dotyczące miejsca pozostawienia przesyłki po nieudanej próbie jej doręczenia, czy daty powtórnego zawiadomienia nie zostały umieszczone przez doręczyciela na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Bezsprzecznie miejsce pozostawienia zawiadomienia powinno wyraźnie wynikać z dokumentu potwierdzenia odbioru. Brak pewności co do tego miejsca, wbrew stanowisku organu odwoławczego, wyklucza możliwość przyjęcia fikcji prawnej doręczenia. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że brak adnotacji lub błędna adnotacja na zwróconej przesyłce, zamieszczona na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru, o miejscu umieszczenia awiza, oznacza że w tym zakresie dokument ten nie ma waloru dokumentu urzędowego, a tym samym nie korzysta z domniemania, że stanowi dowód tego, co zostało w tym dokumencie urzędowo stwierdzone. Zatem organ odwoławczy błędnie przyjął, że decyzja została skarżącemu prawidłowo doręczona, a co za tym idzie upłynął termin do złożenia odwodnia od tej decyzji. Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni poczynione wywody i oceny prawne w zakresie interpretacji i stosowania wskazanych przepisów prawa, dokona ponownej analizy okoliczności sprawy i wyda rozstrzygnięcie dokonując odpowiednich ustaleń faktycznych i prawnych aktualizujących stan sprawy. Przede wszystkim zaś ustali czy rozpoczął bieg termin do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] r., a jeżeli rozpoczął, to od kiedy i kiedy nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji skarżącemu. Mając na uwadze powyższe Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło