II SA/Sz 432/23
WyrokWSA w Szczecinie2023-09-21
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Wiesław Drabik, Krzysztof Szydłowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, ze względu na zmianę stanu prawnego dotyczącą określenia obszaru oddziaływania inwestycji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając brak legitymacji skarżącego do bycia stroną w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Kluczowa zmiana stanu prawnego, polegająca na uchyleniu przepisów dotyczących instalacji radiokomunikacyjnych z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, spowodowała, że nie ma już obowiązku badania nieruchomości pod kątem ich położenia w osiach głównych wiązek promieniowania anten. Właściciel nieruchomości nieposiadający interesu prawnego wynikającego z przepisów odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zabudowie, nie jest stroną postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Po uchyleniu przez WSA pierwotnej decyzji, Starosta ponownie wydał pozwolenie. Wojewoda, rozpatrując odwołanie M. L., umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie jest stroną postępowania. Wojewoda argumentował, że zmiana przepisów dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko spowodowała, iż nieruchomość skarżącego nie znajduje się już w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak uzupełnienia dokumentacji zgodnie z wcześniejszym wyrokiem WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 września 2023 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu wraz z projektem architektoniczno-budowlanym i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
1. Starosta K. decyzją z dnia 20 sierpnia 2021 r. nr 00565/2021 zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. nr KOL1601E na działce nr [...] w obrębie S., w gminie K..
2. Decyzją z dnia 15 października 2021 r. nr K-AP-2.7840.92-1.2021.PP, wydaną na skutek rozpoznania odwołania złożonego przez M. L. (powoływanego dalej: "Strona", "Skarżący"), Wojewoda Zachodniopomorski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
3. Skarżący zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1297/21 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z 20 sierpnia 2021r. Nr 00565/2021.
Uzasadniając podjęte orzeczenie Sąd zwrócił uwagę na niedostrzeżenie przez Organ (w przedstawionej przez inwestora dokumentacji) braku danych obrazujących przebieg osi głównej wiązki promieniowania dla maksymalnego pochylenia 12o. Załączone do dokumentacji rysunki obrazują nachylenie anteny maksymalnie o wskaźnik 6o. Taka bowiem wartość wynika z załączonej specyfikacji technicznej przy użyciu elektrycznej regulacji nachylenia wiązki (k.29 projektu), podczas, gdy mechaniczna regulacja nachylenia dopuszcza wartość do 12o (k. 31 projektu). Tymczasem dla takiej wartości nachylenia anteny nie dokonano żadnych symulacji przebiegu wiązki promieniowania.
Zdaniem Sądu, uzupełnienie materiału dowodowego we wskazanym zakresie pozwoli na dokonanie pełnej oceny planowanej inwestycji z punktu widzenia przepisów o ochronie środowiska.
4. Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia 24 listopada 2022 r. nr 00667/2022 Starosta K. zatwierdził projekt zagospodarowania terenu wraz z projektem architektoniczno-budowlanym i udzielił P. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. nr KOL1601E na działce nr [...] w obrębie S., w gminie K..
5. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. L..
6. Decyzją z dnia 9 lutego 2023 r. nr K-AP-2.7840.4.2023.PP(1), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a."), Wojewoda Zachodniopomorski umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem złożonym przez M. L..
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Wojewoda wskazał, że krąg stron w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę ustalony zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.) został zawężony do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, czyli na terenie wyznaczonym w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
Celem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest przyznanie statusu stron jedynie tym podmiotom, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zabudowie ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości.
W takiej sytuacji stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest podmiot, któremu oddziaływanie zamierzonej inwestycji może ograniczyć prawo do zgodnej z prawem zabudowy jego nieruchomości.
Wojewoda podkreślił, że inwestycja objęta zaskarżoną decyzją z 24 listopada 2022r. polega na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej P. nr KOL1601E w miejscowości S., na działce nr [...] w obrębie S., w gminie K..
Powołując się na projekt budowlany Organ odwoławczy ustalił, że zamiarem inwestora jest budowa bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej nr KOL1601E. Stacja ta składa się ze stalowej wieży kratowej typu BOT-E3/60 o wysokości całkowitej 61,95 m.n.p.t., na której przewidziano instalację 3 anten sektorowych i 1 radiolinii (mocowanych za pomocą systemowych wsporników do trzonu wieży), urządzeń sterujących oraz dróg kablowych łączących poszczególne elementy. Zasilanie stacji odbywać się będzie projektowaną linią kablową wyprowadzoną z szafki pomiarowej zlokalizowanej przy granicy działki.
W pierwotnym postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji zakończonym wyrokiem WSA w Szczecinie z 7 kwietnia 2022 r. obszar oddziaływania stacji bazowej określany był na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839) - w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania decyzji, rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r. poz. 2448), a także ustawy Prawo budowlane.
Organ podkreślił, że z dniem 4 czerwca 2022 r. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko - na podstawie którego przysługiwał M. L. status strony postępowania (w obszarze oddziaływania inwestycji znajdowała się działka nr [...] stanowiąca Jego własność) - zostało zmienione rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Mając na uwadze aktualnie obowiązującą treść rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, Inwestor nie miał obowiązku załączania do dokumentacji projektowej kwalifikacji przedsięwzięcia, ponieważ projektowanych anten sektorowych i anten radioliniowych nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co w świetle art. 71 ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oznacza, że projektowana inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Zdaniem Wojewody, w takiej sytuacji stronami postępowania w niniejszej sprawie przestali być właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy tych nieruchomości, nad którymi przebiegały osie głównych wiązek promieniowania anten, tj. działek nr [...] (własność pana M. L.) i [...] (własność Gminy K.). Aktualnie status strony postępowania przysługuje wyłącznie inwestorowi i właścicielowi działki nr [...], na której jest realizowana inwestycja i nad którą w całości znajduje się pole elektromagnetyczne o wartościach wyższych od dopuszczalnych.
Analiza przewidywanych obszarów występowania pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych sporządzona dla stacji P. BT43685 wykazała, że nie będzie dochodzić do kumulacji pól E-M emitowanych przez sąsiadujące ze sobą stacje bazowe KOL1601E (. ) oraz BT43685 ([...]).
Z kolei szczegółowa analiza rozkładu pól elektromagnetycznych przekraczających wartości dopuszczalne dla stacji KOL 1201A nie była uzasadniona z uwagi na bardzo duże oddalenie od stacji projektowanej KOL1601E wynoszące ok. 9,35 km. Obliczenia analityczne wskazane w projekcie potwierdziły okoliczność, że nie będzie dochodzić do wspólnego (kumulatywnego) oddziaływania stacji KOL1601E, KOL 1201A i BT43685 w sposób skutkujący możliwością zwiększenia poziomu energetycznego wypadkowych wektorów sił pól E-M pochodzących od tych instalacji.
W ocenie Organu II instancji materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie wskazuje zatem, że w obszarze oddziaływania projektowanej stacji bazowej, znajduje się wyłącznie działka nr [...].
Organ ustalił, że Skarżący posiada prawo własności nieruchomości zlokalizowanych w obrębie ewidencyjnym S. oznaczonych nr [...], [...], [...] i [...]. Oznacza to, że nieruchomości znajdujące się w jego posiadaniu znajdują się poza obszarem oddziaływania inwestycji. Nie można zatem zaliczyć go do stron postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane.
Odwołując się do sporządzonej w sprawie analizy środowiskowej, Wojewoda stwierdził, że ponadnormatywne obszary pól elektromagnetycznych będą występowały wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludności.
Usytuowanie projektowanego masztu w znacznej odległości od najbliżej istniejącej zabudowy mieszkalnej (ok. 65 m) nie ma wpływu na obszar oddziaływania obiektu i krąg stron postępowania w świetle § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225).
Podsumowując Organ odwoławczy uznał, że zebrany materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie wskazuje, że brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do przyznania wnoszącemu odwołanie przymiotu strony w postępowaniu. Dokonane ustalenia, z uwzględnieniem możliwego maksymalnego pochylenia anten, potwierdzają zatem, że prognozowany obszar pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych lub równych wartości dopuszczalnej znajduje się znacznie powyżej miejsc dostępnych dla ludności.
Przedłożone przez inwestora dokumenty potwierdzają, że projektowana stacja bazowa nie będzie uciążliwa dla środowiska i będzie spełniać wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku co oznacza, że nie będzie również negatywnie wpływać na zdrowie ludzi.
7. Nie zgadzając się z powołaną decyzją M. L. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Jednocześnie zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie:
- art. 7 w zw. z art. 8, 9, 75, 77 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej k.p.a.), w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm.), poprzez brak wykonania jakichkolwiek działań przez organy obu instancji wskazanych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 7 kwietnia 2022 r. odnośnie konieczności wezwania inwestora do uzupełnienia dokumentacji o dane obrazujące przebieg osi głównej wiązki promieniowania anten dla maksymalnego pochylenia 12°,
- art. 7 w zw. z art. 8, 9, 75, 77 i 107 § 3, w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez brak jakichkolwiek ustaleń organów obu instancji odnośnie tego, czy w obszarze oddziaływania znajduje się inna inwestycja planowana bądź realizowana, której oddziaływanie mogłoby powodować kumulowanie się promieniowania urządzeń, w sytuacji gdy decyzją Wojewody Zachodniopomorskiego z 27 czerwca 2019 r. w sprawie o sygn. K-AP-2.7840.77.2018.AN utrzymano w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. w miejscowości P., gmina K.,
- art. 28 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 20 oraz 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez nietrafne przyjęcie przez organy obu instancji, że zmiana przepisów dokonana uchyleniem § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko spowodowała zmianę zakresu oddziaływania inwestycji,
- art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez błędne przyjęcie, że odwołujący się nie wykazał tego, że zamierzona inwestycja pozostaje w sprzeczności z uzasadnionymi interesami osób trzecich pozostających w obszarze oddziaływania stacji bazowej,
- art. 138 § 1 ust. 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez co najmniej przedwczesne przyjęcie, że odwołujący się nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.
Mając powyższe na względzie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty K. z dnia 24 listopada 2022 r.
8. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Zachodniopomorski wniósł o jej oddalenie oraz utrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
9. Pismem z 27 czerwca 2023 r. uczestniczka postępowania P. Spółka z o.o.
z siedzibą w W. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
10. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
11.Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Zachodniopomorskiego, którym to rozstrzygnięciem organ umorzył postępowanie odwoławcze, zainicjowane wniesieniem przez Skarżącego odwołania od decyzji Starosty K. z 24 listopada 2022 r. nr 00667/2022 zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu wraz z projektem architektoniczno-budowlanym i udzielającej P. Spółce z o.o. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. nr KOL1601E na działce nr [...] w obrębie S., w gminie K..
12. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a."), zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Przyczyną takiego rozstrzygnięcia było stwierdzenie przez Wojewodę braku legitymacji do wniesienia odwołania przez Skarżącego z uwagi na nieprzysługiwanie mu przymiotu strony w postępowaniu.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, że dokonywana przez Sąd kontrola decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. nie obejmuje oceny zgodności z prawem decyzji Organu I instancji, ani też kwestii materialnoprawnych związanych z przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym wydano tę decyzję. Sąd może jedynie skoncentrować się na zbadaniu, czy istniały prawnie uzasadnione przesłanki do umorzenia postępowania prowadzonego przez Organ odwoławczy. Poza zakresem niniejszej sprawy pozostawały zatem kwestie merytoryczne dotyczące poprawności zatwierdzenia, przez Organ I instancji, projektu zagospodarowania terenu wraz z projektem architektoniczno- budowlanym i udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej w miejscowości S., na działce nr [...], zaś istota sprawy sprowadza się do kontroli prawidłowości odmowy przyznania Skarżącemu statusu strony w postępowaniu w powyższym przedmiocie.
Należy podkreślić, że Organ odwoławczy miał ustawowy obowiązek zweryfikować, czy podmiot wnoszący odwołanie jest do tego uprawniony. W sytuacji zaś ustalenia braku legitymacji do bycia stroną postępowania przez podmiot wnoszący odwołanie organ odwoławczy zobligowany jest postępowanie zainicjowane tym odwołaniem umorzyć.
13. Dokonując kontroli przedmiotowej decyzji w powyżej wskazanym zakresie, Sąd uznał, że Organ odwoławczy stwierdzając brak legitymacji Skarżącego do bycia stroną postępowania oraz rozważając w tym zakresie jego interes prawny, właściwie rozpoznał badaną kwestię w jej całokształcie i dokonał wyczerpującej oceny, w konsekwencji, wbrew zarzutom skargi nie naruszył przepisów art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Prawidłowo Wojewoda stwierdził, że w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), który jako przepis szczególny względem art. 28 k.p.a. ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu należy natomiast rozumieć, zgodnie z przepisem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Celem tej regulacji było więc przesądzenie w ustawie, że osoby trzecie mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem. Nabycie statusu strony nie następuje więc wskutek faktycznego dopuszczenia przez organ tej osoby do udziału w postępowaniu, lecz musi być oparte na przepisie prawa materialnego.
14. Do przepisów odrębnych w rozumieniu powołanego wyżej art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należą m.in. rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zwanego jak wyżej "rozporządzeniem w sprawie przedsięwzięć" oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku zwanego "rozporządzeniem w sprawie pól elektromagnetycznych".
15. W tym miejscu zasadnym jest zwrócenie uwagi na okoliczności prawno-faktyczne w jakich dokonywana jest kontrola zaskarżonej decyzji. Będące przedmiotem zaskarżenia rozstrzygnięcie Kolegium oraz poprzedzająca je decyzja Organu I instancji z dnia 24 listopada 2023 r. zostały wydane wskutek zapadłego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 kwietnia 2022r., sygn. akt II SA/Sz 1297/21. Niesie to za sobą określone skutki prawne. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (zob. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 2408/98, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy jednocześnie stwierdzić, że w niniejszej sprawie nastąpiła właśnie taka istotna zmiana stanu prawnego, która uzasadnia odstąpienie Sądu od podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w powołanym wyroku sądu administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2022 r.
Przypomnienia wymaga, że w postępowaniu zakończonym wyrokiem Sądu w sprawie II SA/Sz 1297/21 obszar oddziaływania projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej określony został na podstawie ustawy Prawo budowlane, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Uwzględniając powołane regulacje przyjęto, że należąca do Skarżącego nieruchomość o nr [...] znajdowała się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji.
Na etapie ponownego rozpoznania sprawy, wynikającego z wydanego orzeczenia Sądu, doszło do zmiany stanu prawnego, prawidłowo uwzględnionej przez Organ odwoławczy, która nastąpiła na skutek nowelizacji przepisów dotyczących katalogu przedsięwzięć mogących potencjalnie lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jakie określono w rozporządzeniu w sprawie przedsięwzięć z 2019 r., która dokonana została rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2022 r. poz. 1071, dalej: "rozporządzenie zmieniające").
W wyniku zmiany z dniem wejścia przepisów nowelizacyjnych w życie, czyli z dniem 4 czerwca 2022 r. uchylono zapisy § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2019 r., dotyczące instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz. Tym samym ww. inwestycje, do których należą stacje bazowe telefonii komórkowych, wyłączone zostały z katalogu przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Zgodnie z § 2 rozporządzenia zmieniającego, do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego w § 1, w przypadku których przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub zgłoszeń, o których mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy, stosuje się przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem.
16. Zdaniem Sądu, jak trafnie stwierdził Organ odwoławczy, nowy stan prawny przekłada się na sposób ustalenia kręgu stron postępowania, ponieważ nie ma aktualnie potrzeby badania miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny od środka elektrycznego.
17. W przypadku budowy stacji bazowej telefonii komórkowej za istotne przesłanki pozwalające ustalić obszar jej oddziaływania uznaje się natężenie szkodliwego promieniowania wynikające z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz. 2448). Poprzez ponadnormatywne szkodliwe promieniowanie należy rozumieć promieniowanie emitowane przez pole elektromagnetyczne przekraczające wartość dopuszczalną. Oznacza to, że stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę stacji telefonii komórkowej będzie właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) nieruchomości, która znalazłaby się w strefie, gdzie występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, które w miejscach dostępnych dla ludności wynosi 10 W/m2.
18. W okolicznościach sprawy, na co zwrócił uwagę Wojewoda, anteny zostaną zawieszone na wysokości 59,5 m n.p.t. na trzech azymutach: 325o , 85o oraz 205o, po jednej antenie na każdym z azymutów.
Nadto wbrew zarzutom skargi Wojewoda dostrzegł i przeanalizował projekt pod kątem obszaru ponadnormatywnego oddziaływania z uwzględnieniem kumulacji oddziaływań projektowanej stacji bazowej z innymi inwestycjami. W wyniku przeprowadzonych badań, szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji, doszedł do przekonania, że nie będzie dochodzić do wspólnego (kumulatywnego) oddziaływania stacji projektowanej ze stacjami P. (KOL1201A) oraz P. (BT43685) w sposób skutkujący możliwością zwiększenia poziomu energetycznego pochodzących od tych instalacji. Pola elektromagnetyczne przekraczające dopuszczalne normy będą znajdować się w przestrzeni ponad poziomem terenu na wysokości nie mniejszej niż 58,9 m nad poziomem terenu i w maksymalnej odległości 3,9 m od projektowanej stacji. Wobec tego maksymalny sumaryczny zasięg pól znajduje się wyłącznie nad terenem działki ewidencyjnej nr [...], na której projektowana jest przedmiotowa stacja.
19. Należało zatem uznać, że Wojewoda zasadnie przyjął, że działka Skarżącego nie doznaje ograniczeń w ewentualnym zagospodarowaniu, z uwagi na wystąpienie ponadnormatywnego promieniowania, co ma wpływ na ustalenie Jego statusu jako strony w przedmiotowym postępowaniu, a w rezultacie stanowi o braku podstaw do uznania zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, jak też art. 3 pkt 20 oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Niewątpliwie zmiana przepisów, o których mowa wyżej, dokonana na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko miała wpływ na określenia zakresu oddziaływania inwestycji, a w konsekwencji na sposób określenia kręgu stron postępowania. Z uwagi na uchylenie regulacji § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć, od dnia 4 czerwca 2022 r. nie ma obowiązku kwalifikowania danego podmiotu jako strony postępowania w przedmiocie jak w rozpoznawanej sprawie, w oparciu o kryterium, czy jego nieruchomość znajduje się pod osiami głównych wiązek promieniowania anten. W rezultacie za niezasadne należało uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 75, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., jak też art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, odnoszące się do braku podjęcia przez Organy obu instancji działań polegających na uzupełnieniu dokumentacji o dane w zakresie przebiegu osi głównej wiązki promieniowania anten dla maksymalnego pochylenia 12o.
20. Przymiotu strony postępowania nie daje jakiekolwiek oddziaływanie inwestycji na otoczenie, lecz wyłącznie oddziaływanie w sposób określony w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, będące skutkiem obowiązywania tych "odrębnych przepisów", na podstawie których został wyznaczony teren w otoczeniu obiektu budowlanego, o czym mowa powyżej. Zgodzić się należy ze stanowiskiem Wojewody, że Skarżący nie wskazał innych norm, które wskazywałby na ograniczenie Jego prawa do zabudowy działki oraz nie wykazał jakoby zamierzona inwestycja pozostawała w sprzeczności z uzasadnionymi interesami osób trzecich pozostających w obszarze oddziaływania stacji, tym samym brak było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Sam bowiem fakt położenia działki w sąsiedztwie inwestycji, w sytuacji kiedy nie jest ona narażona na ponadnormatywne oddziaływanie elektromagnetyczne, nie pozwala na przyznanie właścicielowi tej działki legitymacji strony, w świetle art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Prawidłowo zatem Wojewoda uznał, że Skarżący z uwagi na lokalizację swoich nieruchomości nie może być uznany za stronę postępowania, nie posiada prawa do skutecznego zaskarżenia decyzji Starosty odwołaniem, a w rezultacie prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze stosownie do art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
21. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło