II SA/Sz 435/08

Dnia 24 września 2008 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 24 września 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T.F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy T. F. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. W skardze zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych rozszerzony następie o ustanowienie radcy prawnego. Skarżący uzasadniając wniosek wskazał, że ma na utrzymaniu żonę i czworo dzieci w wieku szkolnym, a miesięczne dochody rodziny w kwietniu 2008 r. wyniosły 1838 zł brutto, na co złożył się dochód z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego (1037 zł), stypendium syna (525 zł) oraz zasiłki rodzinne na dzieci (276 zł). Ponadto wskazał, że posiada mieszkanie o pow. 71,33 m2, samochód Żuk z 1988 r. i samochód Ford Sierra z 1987 r., nie ma innego majątku, żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy pismem z dnia 10 lipca 2008 r. wezwał wnioskodawcę do przedłożenia w terminie 10 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy; - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie mieszkania (w tym na wszystkie posiadane przez członków rodziny telefony komórkowe), lokalu użytkowego, oraz samochodów posiadanych przez skarżącego, - odpisów zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata podatkowe, - zaświadczenia z powiatowego urzędu pracy potwierdzającego, że żona jest osobą bezrobotną, - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia dotyczącego rozmiaru prowadzonej działalności gospodarczej, w szczególności liczby zatrudnionych pracowników, - zaświadczenia z właściwej do spraw opieki społecznej jednostki organizacyjnej gminy, dotyczącego korzystania z pomocy opieki społecznej w okresie ostatnich dwóch lat. Pismo to z powodu nieobecności skarżącego w dniu 15 lipca 2008 r. złożono w urzędzie pocztowym na okres siedmiu dni. W dniu 22 lipca 2008 r. dokonano powtórnego awiza i ponownie złożono przesyłkę w urzędzie pocztowym na okres siedmiu dni. W związku z powyższym, iż we wskazanym terminie przesyłka nie została podjęta, Urząd Pocztowy odesłał ją Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie. Stosownie do powyższego należy uznać, że doręczenie skarżącemu wezwania Sądu nastąpiło w trybie określonym w art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. – w dniu 29 lipca 2008 r. W piśmie procesowym z dnia 4 sierpnia 2008 r. skarżący zwrócił się o ponowne przesłanie nieodebranej korespondencji wskazując, że z przyczyn od siebie niezależnych nie mógł jej odebrać. W dniu 26 czerwca 2008 r. wnioskodawca otrzymał ponownie wezwanie z dnia 10 lipca 2008 r., jednakże na wezwanie nie odpowiedział. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). W niniejszej sprawie skarżący jest z mocy ustawy zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie na podstawie art. art. 239 pkt 1 lit. a powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zatem na skarżącym w niniejszej sprawie nie ciąży obowiązek uiszczenia kosztów sądowych, a obowiązek poniesienia kosztów jest jedną z koniecznych przesłanek do uzyskania zwolnienia z tego obowiązku. W niniejszej sprawie przesłanka ta nie występuje, zatem brak jest możliwości przyznania zwolnienia w tym zakresie. Skarżący nie wykazał natomiast, że znajduje się w sytuacji majątkowej uniemożliwiającej ustanowienie pełnomocnika z własnych środków finansowych. Zgodnie z art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Informacje podane przez wnioskodawcę w złożonym urzędowym formularzu okazały się niewystarczające do oceny jego sytuacji majątkowej i rodzinnej, skarżący nie przedłożył zaś dodatkowego oświadczenia ani dokumentów źródłowych określonych w wezwaniu. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Ponieważ skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej ustanowienie radcy prawnego z wyboru, a od kosztów sądowych jest zwolniony z mocy ustawy, na podstawie art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.