II SA/Sz 437/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w dniu 04 listopada 2005 sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia r. Nr [...] na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001 r. Nr 87, poz.960 ze zmianami), na wniosek Z. S. wymeldował T. S. z lokalu na Osiedlu [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił stan sprawy, z którego wynikało, że Z. S. z wnioskiem o wymeldowanie T. S. z przedmiotowego lokalu wystąpiła w dniu [...] r. podając, że były mąż trwale opuścił miejsce pobytu stałego bez wymeldowania w [...] r., a miejsce jego pobytu nie jest wnioskodawczyni znane. Organ I instancji przeprowadził obszerne postępowanie wyjaśniające i na podstawie informacji z Prokuratury Rejonowej oraz Sądu Rejonowego w [...] ustalił, że T. S. nie zgłaszał utrudnień w zamieszkiwaniu w lokalu na Osiedlu Zachód [...] przez byłą żonę oraz nie toczy się żadne postępowanie w tym zakresie, natomiast w oparciu o informacje z Komendy Powiatowej Policji w [...] stwierdził, że T. S. w lokalu tym nie zamieszkuje od [...] r. Sąd Rejonowy w [...] w dniu [...] r. poinformował organ prowadzący postępowanie w przedmiocie wymeldowania o wniesieniu przez T. S. w dniu [...] r. powództwa przeciwko Z. S. o przywrócenie naruszonego posiadania. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji na podstawie art. 97§ 1 pkt 4 Kpa zawiesił postępowanie administracyjne do czasu wydania prawomocnego wyroku przez sąd powszechny w przedmiocie naruszonego posiadania. Wyrokiem z dnia [...] r.- sygn. akt [...], który uprawomocnił się dnia [...] r., Sąd Rejonowy w [...] oddalił powództwo. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji podjął zawieszone postępowanie w przedmiocie wymeldowania i przeprowadził dodatkowe dowody na okoliczność przebywania T. S. w lokalu na Osiedlu [...] w [...]. Świadkowie przesłuchani na okoliczność zamieszkiwania ([...]) potwierdzili, że ich ojciec T. S. nie mieszka w spornym lokalu od [...] r. Podejmował wprawdzie próby zamieszkania, jednakże wszczynał awantury, demolował mieszkanie, niszczył wyposażenie i nie uiszczał żadnych opłat. Przesłuchany przez organ T. S. stwierdził natomiast, że nie korzysta z lokalu i z tego powodu nie uczestniczy w kosztach, nie posiada kluczy do spornego lokalu, posiada tam natomiast odkurzacz i odzież. Swoje prawo do zamieszkiwania w lokalu wywodzi z pkt XII postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. w przedmiocie podziału majątku wspólnego, który wykonanie orzeczenia o opróżnieniu lokalu mieszkalnego uzależnił od złożenia przez Miasto [...] oferty zawarcia z [...] umowy najmu lokalu socjalnego. Organ I instancji powołując się na treść art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych stwierdził, że przepis ten jednoznacznie określa sytuacje , w których dopuszczalne jest wymeldowanie osoby bez jej woli. Podkreślił brak związku zameldowania w lokalu jako czynności rejestracyjnej mającej na celu właściwe prowadzenie ewidencji ludności z tytułem prawnym do lokalu. W ocenie organu, T. S. opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały w sposób trwały i dobrowolny oraz nie dopełnił obowiązku wymeldowania, a zgodnie z wyrokiem Sądu orzeczono brak podstaw do przywrócenia utraconego posiadania. Powyższe okoliczności organ uznał za spełnienie przesłanek niezbędnych do wydania decyzji o wymeldowaniu. Od decyzji organu I instancji odwołał się T. S. zarzucając, że decyzja ta została oparta na nieprawdziwych faktach. Odwołujący się zarzucił nadto, że organ I instancji nie wziął pod uwagę punktu XII postanowienia Sądu Rejonowego w [...]dotyczącego korzystania z mieszkania po dokonaniu podziału majtku wspólnego. T. S. podniósł nadto, że organ I instancji nie respektuje przepisów ustawy Prawo spółdzielcze, w szczególności art. 215 tej ustawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego, z brzmienia art. 15 ust. 2 ww. ustawy wynika, że jedyną przesłanką wymeldowania jest opuszczenie lokalu. Organ badał zatem, czy przesłanka ta została spełniona i należycie udowodniona w postępowaniu administracyjnym. Wojewoda stwierdził, że T. S. opuścił lokal na Osiedlu [...] w [...] w [...] r. i nie koncentruje tam swoich interesów życiowych. Za dokonaniem takich ustaleń, zdaniem organu, przemawia również prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. oddalający powództwo T. S. przeciwko Z. S. o przywrócenie naruszonego posiadania przedmiotowego lokalu. T. S. wywiódł skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] zarzucając, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa. Skarżący zarzucał, że akta administracyjne organu I instancji dotyczące jego wymeldowania są niekompletne. W szczególności nie zawierały jego odwołania od decyzji organu I instancji, decyzji Prezydenta [...] o wymeldowaniu skarżącego dnia [...] r. oraz uchylającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia 18 grudnia 2002 r. T. S. podniósł nadto, że organy orzekające w sprawie pominęły treść postanowienia Sądu Rejonowego w [...] dotyczącego podziału majątku, z którego jednoznacznie wynika prawo skarżącego do zamieszkiwania w spornym lokalu do czasu otrzymania lokalu socjalnego. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc, że T. S. opuścił lokal na Osiedlu [...] i uczynił to z własnej woli. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów dotyczących braku w aktach sprawy decyzji z dnia [...] r. oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. stwierdził, że było to postępowanie odrębne i ze względu na dwa równolegle prowadzone postępowania zostało umorzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że decyzja ta jest zgodna z prawem, a wniesiona skarga jest bezzasadna. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia stanowi art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zmianami), który stanowi, iż organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Z treści powołanego wyżej przepisu wyłaniają się dwie przesłanki warunkujące wydanie przez organ administracji publicznej decyzji w przedmiocie wymeldowania: opuszczenie miejsca pobytu stałego lub czasowego i nie dopełnienie obowiązku wymeldowania się. W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, który skład orzekający w sprawie w pełni podziela, iż opuszczenie bez wymeldowania miejsca pobytu stałego winno być rozumiane w świetle art. 15 ust. 2 jako dobrowolne wyprowadzenie się z miejsca pobytu stałego lub czasowego. Rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu może nastąpić w sposób wyraźny poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale również poprzez odpowiednie zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyrażać będzie taką wolę danej osoby. Okolicznością w sprawie bezsporną jest, iż skarżący opuścił miejsce stałego pobytu w kwietniu 1994 r. W sferze przepisów o ewidencji ludności, konsekwencją takiego zachowania się winno być dopełnienie przez skarżącego ciążącego na nim obowiązku wymeldowania się z lokalu, z którego się wyprowadził. T. S. obowiązku tego jednak nie dopełnił i z tego powodu organ administracji publicznej wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania na wniosek Z. S. W toku długotrwałego postępowania administracyjnego skarżący nie dowiódł, że miejsce pobytu stałego opuścił wbrew własnej woli. Twierdził wręcz , odpowiadając na zarzut dotyczący opłat za mieszkanie, że nie będzie ponosił tych kosztów, gdyż z mieszkania nie korzysta. Zauważyć należy, że w sprawie niniejszej organ I instancji wydał merytoryczną decyzję po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu, o które wystąpił T. S. Sąd Rejonowy w [...] powództwo posesoryjne oddalił. Organy orzekające w sprawie zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych prawidłowo, zdaniem Sądu, zinterpretowały istotę obowiązku meldunkowego oraz wynikające z tego konsekwencje. Skoro T. S. w spornym lokalu nie przebywa, a z oceny dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego można wyprowadzić wniosek, że opuszczenie lokalu miało charakter dobrowolny, to wymeldowanie skarżącego z tego lokalu stanowi jedynie odzwierciedlenie stanu faktycznego, co pozostaje w zgodzie z art. 15 ust. 2. Ubocznie stwierdzić należy, że wymeldowanie skarżącego z lokalu na Osiedlu [...]w [...] nie powoduje utraty przez T. S. do lokalu socjalnego, albowiem prawo do tego lokalu wynika z orzeczenia sądu powszechnego. Realizacja tego prawa wykracza poza granice sprawy będącej przedmiotem rozpoznania i nie należy do jego kognicji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), Sąd orzekł jak w sentencji.