II SA/Sz 438/16
WyrokWSA w Szczecinie2016-09-28
Skład orzekający: Ewa Wojtysiak, Marzena Kowalewska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry może zostać wymierzona osobie fizycznej, a przepisy ustawy o grach hazardowych podlegają obowiązkowi notyfikacji zgodnie z prawem UE?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy ustawy o grach hazardowych, w tym art. 89 ust. 1 pkt 2, nie są przepisami technicznymi w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i nie podlegały obowiązkowi notyfikacji. Kara pieniężna może być wymierzona osobie fizycznej, która urządza gry na automatach poza kasynem gry, nawet jeśli nie posiada odpowiedniej koncesji lub zezwolenia. Przepis art. 4 ustawy nowelizującej dotyczy tylko podmiotów prowadzących działalność legalnie przed wejściem w życie nowelizacji.Stan faktyczny
W sprawie K.M. nałożono karę pieniężną za urządzanie gier na trzech automatach poza kasynem gry. Skarżący kwestionował legalność przepisów ustawy o grach hazardowych ze względu na brak notyfikacji UE oraz możliwość wymierzenia kary osobie fizycznej. Organy administracji obu instancji utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając, że automaty spełniały definicję gier hazardowych, a skarżący był ich dysponentem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.),, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 września 2016 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] decyzją z dnia 22 lutego 2016 r. nr [...] , Dyrektor Izby Celnej [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] z dnia 31 sierpnia 2015 r. nr[...] , którą wymierzono K.M. karę pieniężną w kwocie [...] zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
W dniu 29 maja 2014 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego [...] przeprowadzili w lokalu o nazwie [...] , położonym [...] przy ul. [...] , kontrolę przestrzegania przepisów dotyczących urządzania gier hazardowych poza ośrodkami gier, której ustalenia zawarto w protokole kontroli nr[...] .
W trakcie przeprowadzonej kontroli ujawniono, że w lokalu znajdowały się trzy automaty do gier losowych (tj.: automat do gier [...] b/nr oraz dwa automaty bez nazwy), spełniające kryteria definicji zawartej w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 612 ze zm.; dalej: "u.g.h."). Funkcjonariusze przeprowadzili eksperyment procesowy, którego wyniki opisano w protokole eksperymentu procesowego nr [...] z dnia 30 maja 2014 r. Na tej podstawie ustalono, że w ww. lokalu, niebędącym kasynem gry, urządzane są gry na automatach w rozumieniu u.g.h.
W związku z powyższym kontrolujący dokonali pierwszych czynności procesowych, zatrzymując przedmiotowe automaty. Zgromadzone w toku kontroli materiały przekazane zostały następnie do równoległego prowadzenia postępowania administracyjnego oraz postępowania karnego skarbowego.
Na podstawie analizy materiału dowodowego ustalono, że automaty do gier wstawiono do lokalu na podstawie umowy najmu zawartej pomiędzy właścicielem automatów - firmą "[...] a właścicielem lokalu, tj. [...] prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą [...] . Ustalono również, że umowa dotyczy najmu części ww. lokalu (tj. 2 m2), na którym Najemca ustawi urządzenia rozrywkowe.
Naczelnik Urzędu Celnego [...] (dalej: "organ I instancji"), postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r., wszczął z urzędu w stosunku do K. M. (dalej: "skarżący") postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Organ I instancji, postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2015 r., włączył do akt prowadzonej sprawy materiał dowodowy z akt sprawy karnej skarbowej prowadzonej przez Urząd Celny [...] pod sygn. [...] , w postaci:
1) protokołu z kontroli urządzania gier hazardowych poza ośrodkami gier z dnia 29 maja 2014 r.,
2) protokołu zatrzymania rzeczy z dnia 29 maja 2014 r.,
3) protokołu oględzin rzeczy z dnia 29 maja 2014 r.,
4) protokołu z przeprowadzenia czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gry/gier na automatach z dnia 30 maja 2014 r.,
5) protokołu oględzin rzeczy z dnia 19 listopada 2014 r.,
6) umowy najmu z dnia 5 maja 2014 r.,
7) trzech opinii biegłego sądowego mgra inż. W.K. z dnia 6 marca 2015 r. z oględzin automatów do gier: [...] b/nr (plomba nr [...] ), [...] b/nr (plomba nr [...] ), [...] b/nr (plomba nr [...] ).
Organ I instancji w dniu 31 sierpnia 2015 r. wydał decyzję nr[...] , którą wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu urządzania gier na ww. automatach poza kasynem gry. Organ uznał, że skarżący prowadził gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 w zw. z ust. 4 u.g.h., poza kasynem gry, co wyczerpało przesłanki przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. i podlegało karze pieniężnej w wysokości [...] zł od każdego automatu.
Pismem z dnia 15 września 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji, w którym zwrócił się o uchylenie tej decyzji w całości, zarzucając jej naruszenie:
1) prawa materialnego w postaci:
– naruszenia fundamentalnych zasad prawa Unii Europejskiej, uregulowanych w Traktacie z Lizbony zmieniających Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z dniem 13 lutego 2007 r. (Dz.U. z 2009 r. nr 203, poz. 1569; dalej: "TFUE");
– naruszenia art. 2, art. 31 ust. 3 w zw. z art. 22, art. 61, art. 7 Konstytucji RP, poprzez wydanie decyzji na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, która została uchwalona z pominięciem procedury notyfikacji oraz jest niezgodna z Konstytucją;
2) prawa procesowego w postaci naruszenia art. 210 § 4 O.p., poprzez nierzetelne uzasadnienie decyzji, polegające na nie odniesieniu się do wątpliwości związanych z brakiem notyfikacji przedmiotowych przepisów ustawy o grach hazardowych.
Dodatkowo, w uzasadnieniu odwołania pełnomocnik Strony podniósł, że: podmiotem czynów określonych w art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.h. mogą być tyko osoby prawne, a nie fizyczne prowadzące działalność gospodarczą; niedopuszczalne jest stosowanie wobec tej samej osoby za ten sam czyn kar pieniężnych w kumulacji z odpowiedzialnością karnoskarbową, gdyż narusza to zasadę demokratycznego państwa prawa oraz proporcjonalności; organ I instancji w uzasadnieniu decyzji nie wskazał dowodów na urządzanie przez skarżącego gier hazardowych; organ nie powołał w sprawie biegłego do oceny, czy zatrzymane urządzenia wyczerpują ustawowe znamiona odpowiedzialności; protokół z kontroli, w której przeprowadzono eksperyment nie może zastąpić rzetelnej opinii biegłego.
Dyrektor Izby Celnej [...] (dalej: "Organ odwoławczy"), w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania i orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję, działał zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. ustawą z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych i w oparciu o zawarte w niej regulacje prawidłowo uznał, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki wydania decyzji w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, Organ odwoławczy powołał treść przepisów ustawy o grach hazardowych, regulujących zasady urządzania gier i prowadzenia działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych i gier na automatach, zdefiniował pojęcia "gry na automatach", "wygranej pieniężnej i rzeczowej", "gry losowej", "celu komercyjnego gry na automatach", "urządzającego grę na automatach poza kasynem gry" (art. 2 ust. 3, ust. 4, ust. 5, art. 3, art. 14 ust. 1, art. 23a, art. 89 u.g.h.).
Następnie, powołując się na zgromadzony materiał dowodowy, w tym: eksperyment procesowy przeprowadzony przez funkcjonariuszy celnych, trzy opinie biegłego sądowego z dnia 6 marca 2015 r., umowę najmu zawartą pomiędzy dysponentem automatów firmą "[...] " [...] z siedzibą w [...] (Najemcą) a firmą [...] [...] (Wynajmującym), Organ odwoławczy stwierdził, że:
1) wygląd i działanie przedmiotowych automatów świadczy o tym, że są to urządzenia elektroniczne (komputerowe), co spełnia jedną z przesłanek określonych w art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h.;
2) automaty wypłacają lub mają możliwość wypłaty wygranych pieniężnych, oraz że automaty dają możliwość rozgrywania gier za uzyskane wygrane w poprzednich grach;
3) gry mają charakter losowy, gdyż wyniki są nieprzewidywalne i niezależne od możliwości zręcznościowych gracza, ale od przypadkowego "trafienia" na wygrywający układ symboli;
4) gry mają cel komercyjny, gdyż lokal, w którym znajdowały się automaty był ogólnie dostępny, a w automatach występuje akceptor bankotów/wrzutnik monet oraz rozpoczęcie gry może nastąpić dopiero po wcześniejszym zakredytowaniu automatu punktami kredytowymi uzyskanymi w zamian za wpłacone środki;
5) urządzającym gry na przedmiotowych automatach jest [...] , prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "[...] " [...] , gdyż dysponuje on i rozporządza niniejszymi urządzeniami (vide: § 3 pkt 2 i 3 umowy najmu); skarżący na żadnym etapie prowadzonego postępowania nie kwestionował, faktu bycia właścicielem spornych automatów; nadto skarżący nie dysponował stosownym zezwoleniem na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach lub koncesją na prowadzenie kasyna gry, jak również lokal przy ul. [...] nie posiadał statusu ośrodka gier.
Konsekwencją powyższych ustaleń faktycznych było stwierdzenie, że podlegały one subsumcji pod normę prawną zawartą w art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h, a zatem Skarżącemu słusznie została wymierzona kara pieniężna w wysokości [...] zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Organ odwoławczy za całkowicie chybione uznał argumenty kwestionujące moc obowiązującą ustawy o grach hazardowych (brak notyfikacji), powołując się w tym zakresie na orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z dnia 11 marca 2015 r. sygn. akt P 4/14 ), TSUE oraz sądów administracyjnych. Organ nie dopatrzył się także naruszenia zasady z art. 2 Konstytucji w związku z art. 89 u.g.h. oraz art. 24 i art. 107 § 1 Kodeksu karnego skarbowego.
Dokonując oceny uzasadnienia decyzji organu I instancji, Organ odwoławczy nie stwierdził także zasadności zarzutu naruszenia art. 210 § 4 O.p. Nie zgodził się również z zarzutami naruszenia postępowania procesowego, uznając, że w świetle art. 180 § 1 O.p. i wbrew stanowisku skarżącego dowodem w sprawie może być przeprowadzony przez funkcjonariuszy celnych eksperyment (gra kontrolna) jak również opinie biegłego sądowego sporządzone na potrzeby postępowania karnego skarbowego.
W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie decyzji organu I instancji, stwierdzenie, że decyzje te nie podlegają wykonaniu oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym wynagrodzenia pełnomocnika procesowego.
Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) fundamentalnych zasad prawa Unii Europejskiej uregulowanych w TFUE oraz naruszenie art. 2, art. 31 ust. 3 w zw. z art. 22, art. 61, art. 7 Konstytucji RP, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, która została uchwalona z pominięciem procedury notyfikacji, a zatem z naruszeniem procedury ustawodawczej i jako taka nie obowiązuje;
2) art. 6 ust. 4 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.h., poprzez jego pominięcie, w sytuacji gdy do poniesienia kary pieniężnej może być zobowiązany jedynie podmiot wymieniony w tym przepisie i nie jest nim osoba fizyczna;
3) art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy ustawodawca wyznaczył termin do dostosowania się do wymogów wprowadzonych przez ustawę zmieniającą do dnia 1 lipca 2016 r., co sprawia, iż brak jest podstaw do wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł argumentację zmierzającą do wykazania, że brak jest podstawy prawnej do wymierzania kary pieniężnej za urządzenie gier na automatach.
W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy, wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Spór w sprawie dotyczył możliwości nałożenia przez Organ na Skarżącego kary na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.
Na wstępie wywodu wskazać należy, że w związku z rozbieżnościami na tle interpretacji art. 14 ust. 1 i 89 u.g.h., w kontekście ich technicznego charakteru, a w konsekwencji dopuszczalności stosowania kar administracyjnych za naruszenie zakazu urządzania gier hazardowych poza kasynami gry, Naczelny Sąd Administracyjny podjął w dniu 16 maja 2016 r. uchwałę w składzie siedmiu sędziów o sygn. akt II GPS 1/16. Z uchwały tej wynika po pierwsze, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 u.g.h.
Po wtóre, że urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.
Według NSA, za uzasadnione uznać należy to podejście interpretacyjne do spornej w sprawie kwestii, którego rezultat prowadzi do wniosku, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym, a w konsekwencji, że nie podlegał obowiązkowi notyfikacji. Wymieniony przepis ustawy krajowej sam w sobie nie kwalifikuje się do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE. Przepis ten, jak wskazał NSA, ustanawia sankcję za działania niezgodne z prawem, zaś ocena tej niezgodności jest dokonywana na podstawie innych wzorców normatywnych. O możliwości zastosowania, bądź konieczności odmowy zastosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. decydują bowiem okoliczności konkretnej sprawy i zestawienie, w jakim przepis ten występuje w ramach konstrukcji normy prawnej, odnoszącej się do ustalonego stanu faktycznego, co oznacza, że zasadniczo może stanowić on podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych. Dokonując oceny korelacji art. 14 ust 1 u.g.h. i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. NSA wskazał, że "w sytuacji, gdy art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych penalizuje urządzanie gier na automatach w sposób niezgodny z prawem, a z art. 14 ust. 1 tej ustawy wynika, że urządzanie gier na automatach jest dozwolone w kasynach gry, co wymaga spełnienia szeregu szczegółowych warunków określonych ustawą ściśle reglamentującą tego rodzaju działalność, to za oczywiste uznać należy, że z punktu widzenia stosowania albo odmowy stosowania tego przepisu, ustaleniem faktycznym o wiodącym i prawnie relewantnym znaczeniu jest ustalenie odnoszące się do następującej okoliczności. Mianowicie, czy podmiot prowadzący działalność regulowaną ustawą o grach hazardowych w ogóle poddał się działaniu zasad określonych tą ustawą - w tym zwłaszcza zasad określonych w jej art. 14 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 - czy też przeciwnie, zasady te zignorował w ten sposób, że na przykład działalność tę prowadził pomimo, że ani zezwolenia, ani koncesji na prowadzenie gry nigdy nie posiadał, ani też nie ubiegał się o nie."
W ocenie NSA, nie jest więc tak, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. pozostaje w tego rodzaju (funkcjonalnym) związku z technicznym przepisem art. 14 tej ustawy, który to związek, zawsze i bezwarunkowo - a więc, bez względu na elementy i okoliczności konkretnych stanów faktycznych obrazowanych przywołanymi powyżej przykładami - uzasadnia odmowę jego zastosowania, jako podstawy nałożenia kary pieniężnej, ilekroć podmiot urządzający gry na automatach czyni to poza kasynem gry. Niezależnie od powyższego wskazał również, że z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015 r., (sygn. akt P 4/14), wynika, że tryb notyfikacji nie jest elementem krajowej procedury ustawodawczej. Trybunał stwierdził, że przepisy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. są zgodne z art. 2 w związku z art. 7, a także z art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a zatem nie ma obecnie wątpliwości co do ich obowiązywania.
Z art. 269 § 1 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, zaś istota uchwały podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprowadza się do tego, że stanowisko w niej zajęte wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować. Powyższe nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony NSA.
Biorąc pod uwagę powyższe - skład sądu orzekający w tej sprawie wykładnię zaprezentowaną w przedstawionej uchwale w całości podziela, zaś zarzuty Skarżącego w powyższym zakresie uznaje za niezasadne.
Zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h. grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości.
W myśl art. 2 ust. 5 u.g.h. grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy.
Jak stanowi art. 2 ust. 4 u.g.h. "wygraną rzeczową" w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.
Stosownie do art. 14 ust. 1 u.g.h., urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że zabezpieczone automaty spełniły przesłanki z ww. przepisów, co oznaczało, że urządzanie na nich gier powinno nastąpić w kasynie gry. Okoliczność ta była w sprawie bezsporna.
Wskazać także należy, że przepisy u.g.h. nie podają definicji pojęcia "urządzający grę"; stanowią jedynie, iż urządzający grę podlega ukaraniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Nie budzi zatem wątpliwości sankcyjny charakter powyższej normy, jak i to, że urządzającym, w myśl tej normy może być każda osoba, która zorganizowała przedsięwzięcie polegające na urządzaniu gier na automatach poza kasynem w sytuacji gdy osoba taka była zaangażowana w proces urządzania tych gier, w tym czerpała z nich zyski. Ustawodawca na podstawie powyższej normy penalizuje zachowanie polegające na "urządzaniu gry".
Zatem uznanie w każdej sprawie, że Skarżący był podmiotem urządzającym grę powinno nastąpić na podstawie analizy zebranego w prawidłowy sposób materiału dowodowego, co też uczyniły Organy obu instancji. Organy wykazały bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, iż Skarżąca była prawnym dysponentem automatów, które umieściła w kontrolowanym miejscu celem urządzania na nich gier hazardowych, czerpiąc z nich zyski – vide art. 2 ust. 5 u.g.h.
Sąd wskazuje, iż w tej sprawie Organ pierwszej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na zebranym materiale dowodowym oraz szczegółowo wskazał i wyjaśnił zarówno podstawę prawną jak i zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadniając rozstrzygnięcie Organ wskazał, że zebrany w trakcie postępowania materiał dowodowy pozwolił ustalić, iż wygląd i działanie (w oparciu o program komputerowy) spornych automatów świadczą o tym, że są to urządzenia elektroniczne (komputerowe), co spełnia jedną z przesłanek określonych w art. 2 ust. 3 u.g.h. Ponadto gry na wskazanych urządzeniach wypełniają, określoną w art. 2 ust. 3 i ust. 4 u.g.h., definicję gier na automatach w części dotyczącej określenia występujących w nich wygranych pieniężnych i rzeczowych. Ponadto wyniki gier prowadzonych na spornych automatach są nieprzewidywalne i niezależne od możliwości zręcznościowych gracza, ale od przypadkowego "trafienia" na wygrywający układ symboli, tym samym gry na nich prowadzone mają charakter losowy.
Dlatego też mając na uwadze ustalony na podstawie zgromadzonych dowodów stan faktyczny sprawy oraz przeprowadzoną wykładnię mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, w ocenie Sądu prawidłowo Organ stwierdził, że Skarżący urządzał gry na automatach, na których prowadzone gry spełniały przesłanki określone w art. 2 ust. 3 w związku z ust. 4 u.g.h.
Sąd nie dopatrzył się wobec powyższego w działaniach Organów obu instancji naruszenia obowiązujących przepisów prawa ani naruszenia prawa międzynarodowego. Tym samym zasadne było wymierzenie Skarżącemu kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na w/w automatach do gry poza kasynem gry.
W ocenie Sądu, błędne jest także stanowisko Skarżącego, jakoby z uwagi na regulację wynikającą z art. 6 ust. 4 u.g.h., osoba fizyczna nie mogła ponosić odpowiedzialności za delikt określony w art. 89 tej ustawy. Zgodnie z brzmieniem pierwszej z powołanych norm, działalność w zakresie, między innymi, gier na automatach, może być prowadzona wyłącznie w formie spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Nie wyklucza to jednak możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., wobec podmiotów spoza kręgu wymienionych w art. 6 ust. 4 u.g.h., czyli nie będących spółkami akcyjnymi, czy spółkami z ograniczoną odpowiedzialnością. Przyjęcie poglądu przeciwnego prowadziłoby bowiem do nieuzasadnionego uprzywilejowania podmiotu, który w świetle przepisów ustawy o grach hazardowych nie ma zdolności koncesyjnej, a mimo to podejmuje tego rodzaju działalność. W świetle art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., urządzającym gry na automatach poza kasynem gry jest ten, kto dokonał opisanego naruszenia.
Odnosząc się zatem do podniesionego w uzasadnieniu skargi zarzutu naruszenia art. 6 ust. 4 u.g.h., należy zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt P 32/12, orzekł, że art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (...) w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2013 r. poz. 186, ze zm.), są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W kontekście przywołanego wyroku, bez znaczenia pozostaje także argument, że odpowiedzialność karnoskarbowa osób fizycznych, przewidziana w art. 107 § 1 kodeksu karnego skarbowego, wyłącza możliwość odpowiedzialności za delikt administracyjny na podstawie art. 89 u.g.h.
Za niezasadny należy uznać zarzut skargi co do naruszenia art. 4 ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z treścią art. 4 o zmianie ustawy o grach hazardowych, podmioty prowadzące działalność w zakresie, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 lub w art. 7 ust. 2, w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy mają obowiązek dostosowania się do wymogów określonych w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, do dnia 1 lipca 2016 r. Zgodnie z art. 6 ust. 1-3 i art. 7 ust. 2 u.g.h. działalność, o której mowa w tych przepisach może być prowadzona przez spółki akcyjne lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, mające siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jedynie na podstawie udzielonej koncesji lub zezwolenia.
Sąd w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego, wyrażone w postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I KZP 1/16 ( publ. OSNKW 2016/6/36), że przepis art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych, zezwalający podmiotom prowadzącym w dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej działalność w zakresie, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 lub w art. 7 ust. 2 ustawy nowelizowanej na dostosowanie się do wymogów określonych w znowelizowanej ustawie o grach hazardowych do dnia 1 lipca 2016 r., dotyczy wyłącznie podmiotów, które prowadziły taką działalność zgodnie z ustawą o grach hazardowych w brzmieniu sprzed 3 września 2015 r. (na podstawie koncesji albo zezwolenia). Zatem w sytuacji, gdy Skarżący nie był podmiotem, który w dniu 3 września 2015 r. prowadził działalność w zakresie urządzania gier na automatach na podstawie uzyskanej koncesji lub zezwolenia, przepisy ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych nie miały do niego zastosowania i brak było tym samym podstaw do zastosowania art. 4 tej ustawy w przedmiotowej sprawie.
Wobec powyższego zasadnym okazało się na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalenie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło