II SA/Sz 445/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danut Strzelecka - Kuligowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2006 r. sprawy ze skargi E. i R. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki o d d a l a skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] r. wydaną na podstawie art. 48 ust 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 z późniejszymi zmianami) oraz art. 104 K.p.a, nakazał E. i R. G. rozbiórkę budynku [...] o konstrukcji [...], wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na działce nr [..] w [...], obręb [...], Gmina [...]. Uzasadniając decyzję organ wyjaśnił, iż na działce nr [...] w [...] r. bez wymaganego pozwolenia E. i R. G. postawili nietrwale związany z gruntem budynek [...] konstrukcji [...] o wymiarach [...] m x [...] m, wys. [...] m. Budynek wyposażony jest w instalację [...] i [...] Małżonkowie G. są od [...] r. właścicielami działki nr [...]. Wobec powyższego organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] nakazał (w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie w/w obiektu) wykonanie określonych czynności, wskazując jednocześnie termin ich wykonania. E. i R. G. nie wykonali w terminie nałożonych czynności, w związku z powyższym organ orzekł o rozbiórce tego obiektu budowlanego. E. i R. G. w dniu [...]r, odwołali się od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego . W uzasadnieniu odwołania skarżący wskazali, iż przedmiotowy budynek pochodzi z lat [...]-tych, usytuowany jest na obszarze sąsiadującym z terenami o podobnym charakterze zabudowy i użytkowany wyłącznie w okresie [...]. Skarżący stwierdzili, iż postawili domek w dobrej wierze uwzględniając podjętą przez Radę Miejską Uchwałę Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie przystąpienia do zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczącym zmiany funkcji terenu w obszarze działek nr [...] obrębu [...], celem realizacji zabudowy mieszkaniowej. Podnieśli również, że Rada Miejska uchyliła tę uchwałę uchwałą [...] z dnia [...] r. E. i R. G. nadto wskazali, iż uzyskali decyzję Burmistrza Nr [...] o warunkach zabudowy z dnia [...]r. Nr [...]. Z uwagi na [...] konstrukcję obiektu i jego wiek (ponad [...] lat), rozbiórka, czy też próba przeniesienia poza obszar działki, spowoduje zdaniem strony, całkowite jego zniszczenie, a ewentualna odbudowa wiązać się będzie z wysokimi kosztami, co uczyni całe przedsięwzięcie nieopłacalne. Skarżący zwrócili się o odroczenie rozbiórki i uzyskanie zezwolenia na użytkowanie domku do czasu wykorzystania jego technicznych możliwości, uwzględniając względy społeczne i gospodarcze przemawiające za celowością takiego czasowego wykorzystania obiektu oraz niewielką ich zdaniem szkodliwość czynu, jakim było posadowienie opisywanego budynku i jakim jest jego użytkowanie, oraz fakt łagodzenia przepisów prawa w tym zakresie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. po rozpatrzeniu odwołania E. i R. G., utrzymał w mocy decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. i w oparciu o akta sprawy, wyjaśnił, że w związku z informacją Burmistrza o samowoli budowlanej na działce [...] w [...], organ I instancji przeprowadził w dniu [...]r. oględziny na tej działce w celu ustalenia stanu faktycznego. W trakcie tej kontroli (oględzin) ustalono, że E. i R. G. wybudowali bez wymaganego pozwolenia budynek [...]. Przedmiotowy obiekt postawiony został na działce w roku [...], a ustalenia te zapisano w protokóle z oględzin podpisanym przez małżonków G.. Organ II instancji powołał się treść art. 48 ust 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), zgodnie z którym organ I instancji nakłada na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie, określonych zaświadczeń i dokumentów w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Inwestor z nałożonego obowiązku nie wywiązał się i zgodnie z art. 48 ust. 4, zastosowano art. 48 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którymi organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Dlatego organ odwoławczy stwierdził, iż decyzja Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. została wydana zgodnie z prawem. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie złożyli E. i R. G.. Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organu I instancji i przedstawili argumentację, która stanowiła uprzednio treść odwołania wyrażonego w piśmie z dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę E. i R. G. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu skarżący nie wnieśli żadnych nowych dowodów nieznanych organowi przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Na rozprawie, która odbyła się w dniu [...]r. skarżący potwierdzili, iż nie wykonali obowiązków, wynikających z postanowienia organu I instancji z dnia [...]r., ponieważ wiązało się to z wielkimi kosztami. Skarżący potwierdzili, iż byli pouczeni o obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Jednakże koszty te w ocenie strony przekraczają ich możliwości finansowe. Skarżący potwierdzili, iż domek [...] postawili w [...]r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sformułowany w ten sposób przepis skutkuje tym, że w sytuacji stwierdzenia, iż zaskarżony akt dotknięty jest istotnymi wadami prawnymi, polegającymi na naruszeniu prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, zaskarżony akt eliminowany jest przez Sąd z obrotu prawnego i w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia, Sąd uchyla akt albo stwierdza jego nieważność. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu określonych w art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie jest zasadna. Bezspornym jest w sprawie, iż na działce Nr [...] w [...]r. E. i R. G. postawili nietrwale związany z gruntem budynek [...] o konstrukcji [...] o wymiarach [...] m x [...] m i wysokości [...] m. Budynek wyposażony jest w instalację [...] i [...]. Fakt ten skarżący potwierdzili podczas rozprawy Sądu z dnia [...]r.. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]r. nakazał skarżącym E. i R. G. wykonanie czynności przewidzianych w art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016). Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego ([domku [...]) w następstwie niewykonania w wyznaczonym terminie zobowiązania Inspektora Nadzoru Budowlanego tj. nie przedłożenia odpowiednich dokumentów i zaświadczeń w celu legalizacji samowoli budowlanej. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy cytowanej wyżej ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym od nowelizacji tej ustawy z 2003r. (Dz. U. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) Art. 28 ustawy Prawo budowlane stanowi jedną z podstawowych zasad, zgodnie, z którą roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z wyjątkami przewidzianymi w art. 29 i art. 30 ustawy). Stosownie do przepisów ustawy, jeżeli inwestor nie wywiąże się z obowiązków wynikających z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane to zgodnie z art. 48 ust. 4 tej ustawy organ orzeka na podstawie art. 48 ust 1 w drodze decyzji administracyjnej rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zarzuty skargi E. i R. G. opierają się w istocie na stwierdzeniu, że przedmiotowy obiekt użytkowany jest wyłącznie w okresie [...] w dobrej wierze, uwzględniając podjętą przez Radę Miejską uchwałę Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie przystąpienia do zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczący zmiany funkcji użytkowania działek Nr [...] obrębu [...], celem realizacji zabudowy mieszkaniowej i z uwagi na [ ...] konstrukcję obiektu i jego wiek (ponad [...] lat), rozbiórka, czy też próba przeniesienia poza obszar działki, spowoduje całkowite jego zniszczenie, a ewentualna odbudowa wiązać się będzie z wysokimi kosztami. Skarżący wskazali tez na niewielką ich zdaniem szkodliwość czynu, jakim było posadowienie przedmiotowego obiektu i jego użytkowanie oraz fakt złagodzenia przepisów w tym zakresie. Zarzuty powyższe zdaniem Sądu należy uznać za nietrafne. Istotną cechą cytowanych wyżej przepisów ustawy Prawo budowlane jest to, że zawarto w niej w wyczerpujący sposób kategorię obiektów budowlanych podlegających obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę oraz takich, których budowa wymagała zgłoszenia. Jak wynika z akt sprawy oraz oświadczenia strony na rozprawie, przedmiotowy obiekt nie został przez skarżących wybudowany za uprzednim uzyskaniem pozwolenia na budowę, pomimo tego że budynek ten takowego pozwolenia wymagał. Należy także wyjaśnić, iż działania gminy prowadzące do zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczące przeznaczenia charakteru działki skarżących, jak również wydanie decyzji o warunkach zabudowy nie mogą samoistnie stanowić podstawy do rozpoczęcia prac budowlanych, skoro ustawa Prawo budowlanego przewiduje dla tego typu inwestycji konieczność uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wymaga podkreślenia, iż istotną cechą przepisów prawa budowlanego jest to, że mają one charakter obligatoryjny. Organ orzeka o rozbiórce obiektu budowlanego jeżeli wynika to wprost z przepisów prawa, a mające zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisy Prawa budowlanego nie odwołują się do zasad słuszności, czy też sprawiedliwości społecznej, zatem organ przy rozpatrzeniu sprawy nie może stosować uznania administracyjnego i żadnej dowolności tj. dobrej wiary, interesu inwestora, kosztów przeniesienia bądź rozbiórki obiektu, jego przeznaczenia i wieku budynku. Skoro zatem skarżący nie uzyskali pozwolenia na budowę, a także pomimo podjęcia postępowania legalizacyjnego nie wykonali zaleceń organu określonych w postanowieniu z dnia [...]r. to należy uznać, iż decyzja o nakazaniu rozbiórki obiektu budowlanego - stosownie do art. 48 ust. 1 i 4 –wydana została zgodnie z prawem, a istniejący budynek należy zakwalifikować do samowoli budowlanej. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.