II SA/Sz 457/12
PostanowienieWSA w Szczecinie2012-07-12
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny swojej sytuacji finansowej i majątkowej. Mimo wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających kondycję finansową firmy, wysokość dochodów i wydatków, a także źródła przychodów z posiadanych nieruchomości, skarżąca nie nadesłała żądanych dokumentów. Brak wykazania przez stronę ciężaru dowodu, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca M. B. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Sąd wezwał ją do uiszczenia wpisu sądowego, a następnie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). W uzasadnieniu podała trudną sytuację finansową firmy i rodziny. Sąd wezwał ją do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, jednak skarżąca ich nie nadesłała.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
W dniu [...] r. M. B. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem organu, skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. odmawiającej M. B. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą E., zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej al. [...] obręb [...] w okresie od dnia [...]
Zarządzeniem z dnia 9 maja 2012 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie [...] zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
W dniu [...] r. M. B., w terminie zakreślonym do uiszczenia wpisu, złożyła wniosek na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że po [...]r. nie otrzymała z [...] zezwoleń na zajęcie pasa drogowego pod reklamę, w kilkuset przypadkach. Jej firma w chwili obecnej ma straty i z trudem utrzymuje płynność finansową. Wskazała, że uiściła już trzy wpisy od pierwszych skarg, ale uiszczanie kolejnych może doprowadzić firmę do bankructwa. M.B. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z [...] dzieci. Posiadany majątek to udział w [...] części domu o powierzchni [...] m² położonego przy ul.[...] , oraz udziały w [...] części w nieruchomości położonej przy ul. [...] o pow. [...] m², [...] o pow. [...] m² i [...] o pow. [...] m². Odnośnie wysokości miesięcznego dochodu M. B. wskazała, że prowadzona działalność gospodarcza przynosi straty, syn P. otrzymuje alimenty w wysokości [...] zł miesięcznie, natomiast córka S, rentę w wysokości [...] zł. Wskazała też, że nie jest w stanie uzyskać jakichkolwiek pożyczek pod nieruchomości, gdyż jest ich współwłaścicielem.
Z uwagi na fakt, iż podane przez wnioskodawczynię informacje zawarte we wniosku PPF okazały się niewystarczające do pełnej oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, wezwaniem z dnia [...] r. Sąd wezwał M. B. do nadesłania następujących dokumentów:
- kserokopii wyroku orzekającego alimenty na rzecz P. K.,
- kserokopii decyzji przyznającej rentę S. B.,
- oświadczenia w przedmiocie środków utrzymania na najmłodszego syna N.
G.
- wykazu ponoszonych miesięcznie wydatków na konieczne utrzymanie oraz
dokumentów potwierdzających wysokość tych wydatków z ostatnich trzech
miesięcy, w szczególności dotyczących opłat związanych z utrzymaniem domu
przy ul. [...] (np: energia elektryczna, gaz, telefon, opłaty za wodę),
- decyzji w sprawie podatku od nieruchomości przy ul. [...] ul. [...], ul. [...],
-oświadczenia czy nieruchomości przy ul.[...] stanowią źródło przychodu np. z umowy najmu, dzierżawy, z podaniem kwot i kserokopii dokumentów potwierdzających powyższe,
- wyciągu z prowadzonej dla potrzeb opodatkowania ewidencji przychodów, kosztów
i dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej na koniec roku [...] oraz
według stanu na koniec [...] r.,
- wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, lokat, kont oszczędnościowych
skarżącej z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- kserokopii zeznania podatkowego o wysokości uzyskanego dochodu w roku [...]r.
w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o akta sprawy.
Powyższe wezwanie, skierowane na adres podany przez skarżącą, odebrała w dniu [...]r. osoba uprawniona do odbioru przesyłki E. W. sekretarka. W wyznaczonym przez Sąd terminie, ani do dnia dzisiejszego M. B. żądanych dokumentów nie nadesłała.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 j.t.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskujący o taką pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione.
W niniejszej sprawie w ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych.
M. B. prowadzi gospodarstwo wraz z [...] dzieci, z czego jedno z nich otrzymuje alimenty w wysokości [...] zł, a drugie rentę w wysokości [..] zł. Z oświadczenia strony wynika, że prowadzi firmę, która w chwili obecnej ma straty. Aby uzyskać konkretne dane dotyczące prowadzonej działalności gospodarczej firmy i ocenić je, Sąd wezwał skarżącą do nadesłania dokumentów które odzwierciedlałyby rzeczywistą kondycję finansową firmy. Żądanych dokumentów skarżąca nie nadesłała. Wnioskodawczyni podała, że w skład majątku [...] rodziny wchodzą[...] nieruchomości o dużym metrażu. Wezwana o oświadczenie czy nieruchomości te są źródłem dodatkowych dochodów, skarżąca nie odpowiedziała. Dane wskazane przez skarżącą były ograniczone i nie poparte żadnymi dokumentami.
W tej sytuacji, wniosek o przyznanie prawa pomocy nie mógł być przez Sąd uwzględniony, gdyż strona nie przedstawiła swojej pełnej sytuacji finansowej i nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla jej budżetu domowego.
W tej sytuacji należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło