II SA/Sz 471/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.) Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie warunków zabudowy oddala skargę Postanowieniem z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając na podstawie art. 58 § 1 w zw. z art. 134 kpa po rozpatrzeniu wniosku P. B. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...]. wydanej przez Prezydenta Miasta [...] – odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że organ I instancji odmówił P. B. ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie lokalu biurowego na lokal handlowo-usługowo-biurowy w poziomie parteru przy ul. [...] w [...]. Decyzję doręczono w dniu [...]., wnioskodawcy, który złożył od niej odwołanie do Kolegium w dniu [...]. Natomiast drugi egzemplarz odwołania P. B. złożył w dniu [...]. w Urzędzie Miasta [...]. W odwołaniu podniesiono, że z uwagi na konieczność przygotowania odwołania w oparciu o konsultacje prawnicze i architektoniczne wyznaczony termin 14 dniowy do złożenia odwołania okazał się niewystarczający. Ponadto wypadły 4 dni świąteczne. Nastąpiła też awaria komputera. Odnosząc się do treści twierdzeń i zarzutów odwołującego Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w myśl art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminu, należy na wniosek zainteresowanego termin przywrócić, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Dlatego brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy nie dopełniono czynności w terminie z powodu przeszkody, której nie można było przezwyciężyć. Poza tym art. 129 § 2 kpa stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni, a zgodnie z art. 128 kpa odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy zatem, jeżeli z odwołania wynika, iż strona jest niezadowolona z wydanej decyzji. Nie można w związku z tym przyjąć, że istniała konieczność konsultacji prawnych, co nie znaczy, że strona nie może posiłkować się takimi konsultacjami, ale są to powody istniejące po stronie odwołującego i nie mogą uzasadniać przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie złożył P. B. wnosząc o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z dnia [...]., a także o zapoznanie się z treścią odwołania i pisma uzupełniającego nie wyłączając 48 załączników stanowiących dokumentację dowodową. Załączniki dotyczą odwołania, które ujawnia nie tylko przyczyny nie dotrzymania terminu do wniesienia odwołania, ale również dokumentuje ewidentne przykłady naruszenia prawa przez organ administracji publicznej. Złożoność problemów również była nie bez wpływu na dotrzymanie terminu wniesienia odwołania. Odwołanie i uzupełnienie w dniu [...] r. akt o nowe dowody w sprawie dokumentują przestępczą działalność Wydziału Urbanistyki i Administracji Budowlanej Urzędu Miejskiego w [...] . W uzasadnieniu skargi P. B. zarzucił, że napisanie obszernego odwołania ([...] stron) opartego o zebraną dokumentację, poprzedzonego konsultacjami nie było kwestią godzin, lecz dni. Nie jest też zasadne stanowisko organu odwoławczego w kwestii braku szczególnej staranności po stronie skarżącego, który zebrał wszystkie dokumenty wskazujące na świadome dokonanie fałszerstwa na jego niekorzyść. Zdaniem skarżącego art. 128 kpa określa minimum, jakie powinno zawierać odwołanie, aby było skuteczne, co nie oznacza, że dla wyjaśnienia sprawy w sposób rzetelny i wyczerpujący istnieje zakaz szczegółowego uzasadnienia. Ponadto istniała konieczność dokonania konsultacji, ponieważ skarżący nie ma wykształcenia prawniczego i nie kończył politechniki stąd konieczność posiłkowania się wiedzą fachową. Miało to wpływ na niedotrzymanie terminu. Skarżący podniósł również, że niezrozumiałe jest pominięcie przez organ odwoławczy kwestii awarii komputera. Takiej sytuacji skarżący nie przewidział. Awaria nastąpiła niespodziewanie i doprowadziła do utraty [...] tekstu, co przy [...] stronach całości stanowiło bardzo dużo, była też niezrozumiała dla nieprofesjonalisty. Łączył się z tym szok i stres oraz poczucie bezradności. Usunięcie awarii z pomocą z zewnątrz pozwoliło sprostać w ostatniej niemal chwili wymogom z art. 58 § 2 kpa. Wykładnia tego przepisu, w przekonaniu skarżącego, prowadzi raczej do konstatacji, iż wydanie na jego podstawie postanowienia jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem organu do restrykcyjnego zastosowania wykładni. Należy pokreślić, że skarżący z chwilą ustania przyczyny uchybienia terminu niezwłocznie podjął stosowne czynności uzupełniając treść odwołania i wniósł go wraz z prośbą o przywrócenie terminu w dniu [...]r. Tym bardziej niezrozumiałe jest stanowisko organu odmawiające przywrócenia terminu. Zdaniem skarżącego wszystkie powołane w skardze okoliczności wskazują na to, że organ odwoławczy nie jest zainteresowany nie tylko przywróceniem terminu i uchyleniem ułomnej decyzji, ale też wyjaśnieniem okoliczności ujawnionych przez skarżącego i świadczących o nieprawidłowościach w Urzędzie Miejskim w [...]. Treść podniesionych w skardze zarzutów została uzupełniona przez skarżącego pismem procesowym z dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przy ocenie braku winy organ administracji powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie terminu nie byłoby dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przyjmuje się więc, że brak winy strony zachodzi tylko wtedy gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. M.Jaśkowska, A.Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Kraków 2000, s. 368). Żadna z podanych okoliczności przez skarżącego nie daje podstawy do przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że w postępowaniu administracyjnym ustawodawca przyjął regułę, że odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z jego treści wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Takie uregulowanie (minimum wymogów formalnych) nie pozbawia strony prawa do złożenia szczegółowego uzasadnienia odwołania, ani też możliwości korzystania z pomocy prawnej. Strona musi jednak dokonać właściwej czynności procesowej - w rozpoznawanej sprawie wniesienia odwołania – w ustawowym terminie. W kwestii tej jednoznaczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził, że oczekiwanie na poradę radcy prawnego nie jest przesłanką uprawdopodobniającą brak winy strony w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej (zob. wyrok NSA z dnia 26 listopada 1997r., SA/Lu 1219). Uchybienia terminu nie usprawiedliwia również awaria komputera. Jest to urządzenie techniczne i jak każde tego typu urządzenie może ulec uszkodzeniu. Okoliczność ta nie stanowi jednak przesłanki przywrócenia terminu. Nieuzasadniony jest również zarzut, że wydanie postanowienia na podstawie art. 58 § 2 kpa jest raczej uprawnieniem, a nie obowiązkiem zastosowania restrykcyjnej wykładni. Rozstrzygnięcie w przedmiocie przywrócenia terminu, jeżeli strona złożyła stosowny wniosek jest procesowym obowiązkiem organu, a kontrola istnienia ustawowych przesłanek przywrócenia uchybionego terminu nie może być traktowana jako stosowanie restrykcyjnej wykładni. Organ odwoławczy odmawiając uwzględnienia wniosku skarżącego nie naruszył ani obowiązujących przepisów, ani ugruntowanej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego. Odnosząc się do wniosku skarżącego w kwestii uwzględnienia treści odwołania złożonego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, należy stwierdzić, że przedmiot rozpoznawanej sprawy wyznacza treść zaskarżonego postanowienia, które nie stanowi rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy, lecz odnosi się do kwestii proceduralnej, jaką jest przywrócenie terminu. W związku z tym mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 VIII 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 120 ze zm.) orzekł jak w sentencji.