II SA/Sz 479/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Małgorzata Płocharska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zasiłku celowego specjalnego lub okresowego na pokrycie zadłużenia w banku I. o d d a l a skargę, II. przyznać adwokatowi M. N. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] kwotę [...] zł. z 22 % VAT łącznie [...] zł [...] tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne udzielone stronie na zasadzie prawa pomocy, a ponadto kwotę [...] zł tytułem zwrotu poniesionych przez adwokata wydatków. Zaskarżoną decyzją ostateczną z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 Kpa oraz art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) uchyliło w całości decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] r. Nr [...] odmawiającą przyznania J. K. zasiłku celowego specjalnego lub zasiłku okresowego z przeznaczeniem na pokrycie zadłużenia w banku w kwocie [...] zł. i umorzyło postępowanie organu I instancji. Kolegium ustaliło, jak wynika to z uzasadnienia decyzji, że pismem z dnia [...]r. J. K. wniósł o przyznanie pomocy w postaci bezzwrotnego zasiłku celowego specjalnego lub zasiłku okresowego na pokrycie zadłużenia w banku w kwocie [...] zł. pod warunkiem zwrotu całości lub części tej kwoty. Organ I instancji decyzją z dnia [...] r. odmówił stronie przyznania zasiłku celowego specjalnego lub zasiłku okresowego z przeznaczeniem na pokrycie zadłużenia w banku. Od decyzji organu I instancji J. K. w dniu [...]r. wniósł odwołanie. Organ odwoławczy na posiedzeniu w dniu [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...]r. w całości i sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ I instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...]r. odmówił J. K. przyznania pomocy w objętym wnioskiem zakresie. W dniu [...] r. strona złożyła w tej samej sprawie kolejny wniosek do organu I instancji. Organ I instancji decyzją z dnia [...] r. ponownie odmówił stronie wnioskowanego świadczenia. Rozpatrując odwołanie J. K. od decyzji z dnia [...] r. Kolegium wyjaśniło, że decyzje są indywidualnymi aktami administracyjnymi zewnętrznymi, kierowanymi do konkretnego adresata. Organ, który wydał decyzję jest nią związany od chwili jej doręczenia. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 3.06.1993 r. III ARN 27/93 (OSNCP 1994r. Nr 2, poz.43) w postępowaniu administracyjnym gwarancje trwałości decyzji, wynikające z art. 110 Kpa, należy rozumieć w ten sposób, że organ administracji, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili doręczenia, jeżeli w nowej sprawie wszczętej przed tym organem nie zmieniły się istotne elementy poprzednio wydanej decyzji tj. nadal występuje ta sama strona, nie zmieniła się podstawa prawna decyzji, jedynie podmiot inicjujący postępowanie domaga się rozstrzygnięcia odmiennego od tego, jakie zapadło w poprzedniej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nadal występuje ta sama strona, nie zmieniła się podstawa prawna decyzji jedynie podmiot domaga się pozytywnego rozstrzygnięcia nie znajdującego potwierdzenia w przepisach. W świetle powyższego, Kolegium stwierdziło, że rozpatrzenie wniosku strony z dnia [...] r. i wydanie kolejnej decyzji odmownej w sprawie rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] r. jest wadliwe. J. K. wniósł skargę na powyższą decyzję ostateczną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], przy czym jednym pismem procesowym zaskarżył 4 decyzje ostateczne formułując co do nich wspólny zarzut. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie skarżący zarzucił naruszenie prawa, zasad Konstytucji i zasad art. 7,8,9 Kpa. Z treści uzasadnienia skargi wynika, że naruszeń tych J. K. upatruje w nie przyznaniu żądanej przezeń pomocy na spłatę zadłużenia w banku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że decyzja ta prawa nie narusza. Podniesione w skardze zarzuty okazały się chybione. Skarżący jednym pismem procesowym wniósł skargę, którą zaskarżył cztery decyzje ostateczne uważając, że skoro Jego wnioski składane do organu pomocy społecznej I instancji miały doprowadzić do uzyskania przezeń środków na zaspokojenie jednego celu jakim było spłacenie zadłużenia z tytułu zaciągniętego kredytu bankowego, to - niezależnie od tego jaki był przedmiot sprawy wynikający z materialno-prawnej podstawy żądania - wszystkie te skargi "dotyczą tej samej sprawy". Tymczasem każda z zaskarżonych decyzji wydana została w odrębnym postępowaniu, co uzasadniało potraktowanie pisma skarżącego jako odrębnych skarg na 4 decyzje ostateczne. W rezultacie tego błędnego rozumienia przedmiotu sprawy sądowo- administracyjnej skarżący w uzasadnieniu skargi zawarł ogólne zarzuty co do sposobu załatwienia Jego wniosków wszystkimi czterema decyzjami nie dostrzegł, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] będąca przedmiotem niniejszej sprawy, nie zawiera merytorycznego rozstrzygnięcia co do istoty żądania strony, lecz ma charakter procesowy. Stąd też wywody uzasadnienia skargi ukierunkowane głównie na wykazanie niekompetencji i nierzetelności organów obu instancji, które – w przekonaniu skarżącego – ponoszą odpowiedzialność za Jego zadłużenie i zły stan zdrowia są chybione. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm, dalej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. W rozpatrywanej sprawie sąd, zobligowany tymże art. 134 § 1 P.p.s.a. zbadał, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania administracyjnego, które legły u podstaw jej wydania, tj. zbadał czy decyzja ta zgodna jest z art.138 § 1 pkt 2 zd. 2 w związku z art. 105 § 1 Kpa. Stosownie do art. 105 § 1 Kpa "gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania." Z akt administracyjnych nadesłanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę oraz z decyzji Dyrektora MOPS w [...] z dnia [...] r. Nr [...] i decyzji SKO w [...] z dnia [...] Nr [...] zawartych w aktach administracyjnych dołączonych sprawy WSA w [...] o sygn. akt II [...] a także z decyzji SKO w [...] z dnia [...] r. Nr [...] zawartej w aktach administracyjnych dołączonych do sprawy o sygn. II [...] wynika, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte wnioskiem skarżącego z dnia [...] r. o przyznanie bezzwrotnego specjalnego zasiłku celowego oraz zasiłku okresowego na pokrycie zadłużenia w banku w kwocie [...] zł. w sytuacji, gdy z wniosku J. K. z dnia [...]r. a więc z wniosku wcześniejszego, było już wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie żądania strony przyznania takiej samej formy pomocy społecznej. Postępowanie wszczęte jako pierwsze, zakończyło się w pierwszej instancji wydaniem decyzji merytorycznej w dniu [...] r., a więc przed wydaniem przez organ I instancji decyzji z dnia [...]r. merytorycznie rozstrzygającej kolejny wniosek w tym samym przedmiocie. W dacie zaskarżonej decyzji, tj. w dniu [...] r. decyzja w przedmiocie chronologicznie pierwszego wniosku była już decyzją ostateczną, bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] r. Nr [...]. W tym stanie faktycznym sprawy, nie narusza prawa stanowisko organu II instancji, że zaistniała bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego z powodu wcześniejszego rozstrzygnięcia decyzją ostateczną tożsamego żądania tej samej strony. Rozpatrzenie i merytoryczne rozstrzygnięcie przez organ odwoławczy po raz wtóry tej samej podmiotowo i przedmiotowo sprawy, przy nie zmienionym stanie faktycznym i prawnym, wywołałoby naruszenie prawa stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 Kpa., godziłoby bowiem w ogólna zasadę postępowania administracyjnego jaką jest wyrażona w art. 16 § 1 Kpa zasada trwałości decyzji ostatecznej. Organ odwoławczy uchylając zatem decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie tego organu, orzekł zgodnie z dyspozycją art. 138 § 1pkt 2 zd. in fine w związku z art. 105 § 1 Kpa a więc prawa nie naruszył. Dlatego należało oddalić skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. Przez przeoczenie sąd nie orzekł w wyroku w przedmiocie kosztów zastępstwa prawnego mimo złożenia przez pełnomocnika na rozprawie odpowiedniego wniosku w tym przedmiocie.