II SA/Sz 482/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-02-08
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Kazimierz Maczewski, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zamieszczenie w świadectwie pracy informacji o okresie pełnienia zawodowej służby wojskowej, złożony na podstawie ustawy z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych, został złożony w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zamieszczenie w świadectwie pracy informacji o okresie pełnienia zawodowej służby wojskowej, złożony na podstawie ustawy z dnia 24 maja 1989 r., został złożony po upływie trzyletniego terminu, który rozpoczął bieg od dnia wejścia w życie ustawy (31 maja 1989 r.) i upłynął 31 maja 1992 r. Uchybienie tego terminu, który jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu, skutkuje wygaśnięciem praw i obowiązków o charakterze materialnym. Ponadto, sąd stwierdził, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej nie nastąpiło z przyczyn politycznych, co wyklucza zastosowanie przepisów ustawy z dnia 24 maja 1989 r.Stan faktyczny
Skarżący E. Z. domagał się wydania świadectwa pracy o pełnieniu zawodowej służby wojskowej w określonym okresie. Organy wojskowe odmówiły wydania świadectwa, uznając, że wniosek został złożony po terminie przewidzianym w ustawie z dnia 24 maja 1989 r. oraz że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej nie nastąpiło z przyczyn politycznych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że organy próbują pozbawić go prawa do ustawy poprzez błędną interpretację wyroku sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.), Sędziowie Asesor WSA Kazimierz Maczewski,, Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadectwa pracy o pełnieniu zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 1, 11 ust. 3 i 5 i art.12 ustawy z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne / Dz.U. Nr 64 poz.301 / - zwanej dalej ustawą z dnia 24 maja 1989 r., art.14 ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 1067 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej / Dz.U. z 2002 r. Nr 241, poz. 2416/ i art.138 § 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania E. Z. od decyzji Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] z dnia [...] r. w sprawie świadectwa pracy o pełnieniu zawodowej służby wojskowej w okresie od [...] r. do [...] r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że E. Z. wystąpił do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] o wydanie świadectwa pracy o pełnieniu zawodowej służby wojskowej w okresie od [...]r. do [...] r.. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd uznał się niewłaściwym i akta sprawy przekazał do Wojewódzkiego Komendanta Uzupełnień w [...] jako właściwego rzeczowo i miejscowo.
E. Z. pismem z dnia [...] r. zmodyfikował swoje żądanie w ten sposób, że wniósł o wydanie świadectwa pracy za okres od [...] r. do [...]r.
Wojskowy Komendant Uzupełnień w [...] decyzją z dnia [...] r. odmówił E. Z. wydania świadectwa o żądanej treści. Organ I instancji ustalił, że E. Z. w okresie od [...] r. do [...]r. odbywał długoterminową zasadniczą służbę wojskową, po czym zwolniony został do rezerwy. Od dnia [...] r. powołany został do zawodowej służby wojskowej, którą pełnił do dnia [...] r. Rozkazem z dnia [...] r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Podstawą zwolnienia był wyrok Sądu [...] Okręgu Wojskowego w [...] skazujący go za przestępstwo określone w art.128 § 1 dkk na karę 1 roku pozbawienia wolności, degradację i [...] zł. grzywny. Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia [...]r. uchylił powyższy wyrok i uniewinnił E. Z. od popełnienia zarzucanego mu czynu. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że E. Z. kontakty z przedstawicielami placówki dyplomatycznej nawiązał wyłącznie w celach handlowych. Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] r. uchylił rozkaz personalny z dnia [...] r. skreślający E. Z. z ewidencji podoficerów oraz stwierdził, że wymieniony zostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] r. z zachowaniem wszelkich uprawnień przysługujących żołnierzowi zwolnionemu z przyczyn, które nie powodują utraty tych uprawnień.
Z tych względów organ I instancji uznał, że art.11 ust. 3 cytowanej ustawy z dnia 24 maja 1989 r. nie ma zastosowania, ponieważ względy natury politycznej, religijnej lub związkowej nie stanowiły motywu działania E. Z. Nadto stwierdzono, że wniosek został złożony po upływie terminu określonego w art.11 ust. 5 tej ustawy.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji E. Z. zarzucił naruszenie art.1, 11 i 12 ustawy z dnia 24 maja 1989 r. oraz art.7, 8, 9,10, 77 § 1 i107 § 3 kpa.
Organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Z zapisów karty ewidencyjnej odwołującego wynika, że zasadniczą służbę wojskową odbywał od [...] r. do [...] r. Do zawodowej służby wojskowej powołany został [...] r. W okresie os [...] r. do [...] r. nie był w ogóle żołnierzem Sił Zbrojnych.
Za niezasadny uznano zarzut naruszenia art.11 ustawy z dnia 24 maja 1989 r. bowiem z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11.09.1999r. jednoznacznie wynika, że nie względy natury politycznej, religijnej lub związkowej stanowiły motyw działania odwołującego się, ale chęć uzyskania korzyści majątkowej ze sprzedaży swojego wynalazku.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że złożenie wniosku o wydanie świadectwa pracy nastąpiło z naruszeniem terminu prekluzyjnego, o którym mowa w art. 11 ust 5 ustawy z dnia 24 maja 1989 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. Z. podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu. Zdaniem skarżącego, organy wojskowe poprzez matactwo usiłują pozbawić go prawa do ustawy, twierdząc przewrotnie, że wyrok polityczny z [...] r., będący podstawą zwolnienia z wojska nie jest wyrokiem politycznym.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa procesowego i materialnego.
Ustawa z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne / Dz.U. Nr 32 poz.172 / ma zastosowanie między innymi do pracowników, z którymi przed sierpniem 1980 r. w związku z przekonaniami politycznymi został rozwiązany stosunek pracy. Stosownie do art.121 przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do byłych żołnierzy zawodowych. Przepis art.11 ust.3 i 4 tej ustawy stanowi, że jeżeli osoba, z którą stosunek pracy ustał z przyczyn politycznych, podjęła pracę w innym zakładzie pracy, okres zatrudnienia w tym zakładzie wlicza się do stażu pracy w zakładzie pracy z którym stosunek ustał, jeżeli jest to korzystniejsze dla pracownika. Informację wynikającą z treści przepisu ust. 1 zakład pracy obowiązany zamieścić w wydanym pracownikowi świadectwie pracy i opinii o pracy.
Zgodnie z art. 11 ust. 5 wniosek o zamieszczenie w świadectwie i opinii o pracy informacji może być zgłoszony w terminie trzech lat od daty wejścia w życie ustawy.
Termin do złożenia wniosku jest terminem prawa materialnego, jest terminem nieprzywracalnym, a jego uchybienie wywołuje skutek prawny wygaśnięcia praw i obowiązków o charakterze materialnym.
Ustawa z dnia 24 maja 1989 r. weszła w życie z dniem ogłoszenie tj. 31 maja 1989 r., a zatem termin do złożenia wniosku upłynął z dniem [...] r. Z pisma Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] r. wynika, że skarżący wystąpił z wnioskiem o wydanie świadectwa pracy w dniu [...] r., a więc z uchybieniem terminu przewidzianego w art.11 ust. 5 cytowanej ustawy.
Niezależnie od powyższego za niezasadne należy uznać zarzut skarżącego, że stosunek pracy został rozwiązany w związku z jego przekonaniami politycznymi. Bezspornym jest fakt, że skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w wyniku wydania wyroku z dnia [...] r. w sprawie [...]. Sam fakt skazania skarżącego za przestępstwo szpiegostwa nie stanowi podstawy do uznania, ze stosunek pracy został rozwiązany w związku z przekonaniami politycznymi. Z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24.09.1999 r. sygn. [...] uchylającego wyrok z dnia [...] r. uniewinniającego E. Z. od popełnienia przestępstwa z art.128 § 1 dkk w zw. z art.124 § 2 dkk wynika bowiem, że skarżący "usiłował – w celach merkantylnych – zainteresować wynalazkiem różne osoby i instytucje w kraju / .../. Z materiału dowodowego sprawy jednoznacznie wynika, iż sprawcom chodziło o kontakt z przedstawicielami placówki dyplomatycznej wyłącznie w celach handlowych’’.
Również przedłożone na rozprawie dokumenty- decyzja z dnia [...] r. Nr [...] oraz akt mianowania skarżącego z dnia [...] r.- nie mogą świadczyć o przyczynach zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Decyzje te jak również decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] r. Nr [...] zostały wydane po wyroku Sądu Najwyższego z dnia [...] r. uniewinniającym skarżącego od popełnienia zarzucanych mu przestępstw.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art.7, 8, 9, 10, 77 § 1 i art.107 § 3 kpa. Organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego o czym świadczą wezwania skierowane do skarżącego dotyczące przedłożenia dokumentów. Część materiałów dowodowych została zgromadzona z urzędu. Z akt administracyjnych wynika, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem art. 10 kpa jednak uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy bowiem organ II instancji w trybie art. 10 § 1 kpa pismem z dnia [...]r. /doręczonym w dniu [...]r./poinformował skarżącego o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. W zaskarżonej decyzji rozpatrzono cały materiał dowodowy a uzasadnienie odpowiada wymaganiom określonym w art. 107 § 3 kpa.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło