II SA/Sz 487/04

WyrokWSA w Szczecinie2005-06-22

Skład orzekający: Sędzia NSA Henryk Dolecki, Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk – Meder, Sędzia WSA Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zgoda współwłaścicieli nieruchomości na budowę obiektu budowlanego może zastąpić pozwolenie na budowę wydane na podstawie przepisów Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Zgoda współwłaścicieli nieruchomości na budowę obiektu budowlanego, wyrażona w postępowaniu cywilnym, nie może zastąpić stosownego pozwolenia na budowę wydanego przez właściwy organ administracji lub odpowiedniego zgłoszenia. Rozpoczęcie robót budowlanych wymaga ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W przypadku samowoli budowlanej, gdy inwestor nie wypełni nałożonych obowiązków, organ jest zobowiązany do orzeczenia o rozbiórce obiektu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Skarżący W. C. twierdził, że budynek wybudował na podstawie ugody sądowej ze współwłaścicielkami i nie otrzymał żadnych dokumentów świadczących o nałożeniu obowiązków. Podnosił również, że nie był obecny przy kontrolach i że obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę, ponieważ jest tymczasowy i posadowiony na pozostałościach po wcześniejszej budowli.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędziowie: Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk – Meder Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2005r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2004 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 48 ust. 1 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. C. od decyzji z dnia [...]r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego na działce geodezyjnej nr [...] w S. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po stwierdzeniu, iż na działce nr [...] w S. wybudowano budynek gospodarczy bez wymaganego pozwolenia, wydał na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 104 § 1 k.p.a. decyzję w której nakazał W. C. rozbiórkę budynku gospodarczego, z powodu nie niewykonania obowiązków nałożonych we wcześniej wydanym postanowieniu. Od tej decyzji odwołał się inwestor W. C., podnosząc, iż budynek [...] wybudował na podstawie ugody sądowej zawartej ze współwłaścicielkami nieruchomości. Nadto stwierdził, iż nie otrzymał żadnych dokumentów świadczących o tym, aby PINB nałożył na niego obowiązki wynikające z przepisów Prawa budowlanego. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 48 ust 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016), organ I instancji nakłada na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie, określonych zaświadczeń i dokumentów w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. W przedmiotowej sprawie inwestor z nałożonego obowiązku nie wywiązał się. W takim przypadku, zgodnie z art. 48 ust.4 Prawa budowlanego stosuje się przepis art. 48 ust. 1 zgodnie z którym organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zatem zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z prawem. Argument zawarty w odwołaniu, iż inwestor uzyskał zgodę współwłaścicieli nieruchomości na budowę budynku gospodarczego nie został uwzględniony, gdyż nie zapoznanie się inwestora z przepisami Prawa budowlanego nie zwalnia go od odpowiedzialności ponoszonej na skutek naruszenia tych przepisów. Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Pozostałe argumenty zawarte w odwołaniu nie zostały uwzględnione, gdyż jak wynika z dołączonych do akt, zwrotnych potwierdzeń odbioru, W. C. w dniu [...]r. otrzymał postanowienie nakładające obowiązek przedstawienia do dnia [...]r. odpowiednich dokumentów, a w dniu [...]r. zawiadomienie o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył W. C.. Skarżący wyjaśnił, że w wyniku sądowego podziału nieruchomości otrzymał prawo do zagospodarowania starego śmietnika. Uczestniczki postępowania I. P. i J. T. wyraziły zgodę na postawienie tymczasowej [...] o łącznej powierzchni [...] m2. W [...]r. na [...] po [...] został postawiony [...], który stał się przedmiotem kontroli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Z przeprowadzonej kontroli skarżący nie otrzymał protokołu kontroli, ani też go nie podpisywał. Nadto nie otrzymał żadnych zaleceń i nakazów. W [...]r. na wniosek sąsiadów PINB ponownie wszczął postępowanie w sprawie przedmiotowego budynku i przeprowadził kontrolę, na której skarżący nie był obecny. Skarżący podnosi, że kontrola jego posesji winna być przeprowadzona w jego obecności i powinien być zapoznany z jej wynikami. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego niesłusznie stwierdził, że przedmiotowy budynek wymagał pozwolenia na budowę, gdyż został wykonany na [...]. Betonowa [...] to pozostałość po [...], a [...] jest obiektem tymczasowym, gdyż można dokonać rozbiórki jego [...]. Zatem, zdaniem skarżącego, przedmiotowy budynek jako obiekt tymczasowy nie wymaga pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł , co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego. Skarżący sformułował zarzut, że w toku postępowania organy administracji nie uwzględniły, iż na podstawie ugody zawartej w dniu [...]r. przed Sądem Rejonowym w postępowaniu o uregulowanie sposobu korzystania z rzeczy wspólnej I. P. i J. T. wyraziły zgodę na postawienie przez niego szopy drewnianej, tymczasowej o łącznej powierzchni [...]m2. Fakt wybudowania tego obiektu był znany organom administracji, które po jego oględzinach uznały, że nie wymaga on pozwolenia na budowę. Po przeprowadzonym wtedy postępowaniu nie otrzymał żadnych poleceń i nakazów, jak również protokołu kontroli i w związku z tym uznał, że wszystko jest w porządku. Z powodu istniejącego między skarżącym a sąsiadkami konfliktu, prowadzona była sprawa przed sądem cywilnym. W [...]r. ponownie wszczęto postępowanie przed organami nadzoru budowlanego. W trakcie postępowania przeprowadzono kontrolę przy której skarżący nie był obecny i nie zapoznano go z jej wynikami. Co do samego obiektu to zdaniem skarżącego skoro wybudowany został na [...], która została po [...], nie wymagał pozwolenia na budowę. Jest poza tym obiektem tymczasowym, gdyż możliwa jest rozbiórka jego drewnianej konstrukcji i dachu. Podniesione przez skarżącego zarzuty nie są zasadne. Zgoda na wybudowanie obiektu gospodarczego, wyrażona przez sąsiadów w toku postępowania w sprawie cywilnej przed sądem powszechnym, zawarta w treści ugody z dnia [...]r., nie może zastąpić stosownego pozwolenia na b budowę wydanego na podstawie przepisów Prawa Budowlanego, ewentualnie odpowiedniego zgłoszenia właściwym organom administracji, dokonanego przez inwestora. Wyrażenie zgody przez osoby zainteresowane może poprzedzać postępowanie administracyjne, ale udzielenie pozwolenia na budowę może być wydane tylko przez właściwe organy administracji. Trafnie organ wskazał, że zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Takiego pozwolenia skarżący nie uzyskał. Nie było nim również milczenie organu po wcześniej dokonywanych czynnościach, które nie zakończyły się w sposób formalny, a których wspominał skarżący. Skarżący zarzucił, że nie był obecny przy wizji lokalnej przeprowadzonej przez organ w dniu [...]r. Istotnie jest to uchybienie przepisom procedury administracyjnej, bo strona ma prawo być obecna przy wszystkich czynnościach dowodowych, ale uchybienie to, biorąc pod uwagę okoliczności rozpoznawanej sprawy, nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, ponieważ lokalizacja i wymiary obiektu, który wybudował skarżący, jak również okoliczności jego postawienia nie są kwestionowane, a do rozważenia pozostają zagadnienia prawne. Organy wykazały też, że skarżący w toku postępowania otrzymywał wszystkie wymagane przepisami dokumenty i potwierdzał ich odbiór, a zatem nie pozbawiono go uprawnień należnych stronie. Nie jest zasadny również zarzut skarżącego, że postawiony przez niego obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę. Organ zasadnie wskazał, że przedmiotowy budynek gospodarczy należy do kategorii budynków, nie jest obiektem tymczasowym i jego wzniesienie wymagało pozwolenia na budowę. W związku z powyższym skoro skarżący wezwany wcześniej do wykonania określonych obowiązków zmierzających do likwidacji skutków samowoli obowiązków tych nie wypełnił organ zobowiązany był do orzeczenia o rozbiórce wybudowanego przez niego budynku. Dlatego mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło