II SA/Sz 487/07
WyrokWSA w Szczecinie2007-08-09
Skład orzekający: Barbara Gebel, Stefan Kłosowski, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skreślenie studenta z listy studentów z powodu nieprzystąpienia do ostatecznego terminu egzaminu magisterskiego, mimo wcześniejszych zastrzeżeń co do przebiegu pierwszego egzaminu i oceny pracy magisterskiej, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skreślenie studenta z listy studentów z powodu nieprzystąpienia do ostatecznego terminu egzaminu magisterskiego jest zgodne z prawem, nawet jeśli student zgłaszał zastrzeżenia co do przebiegu pierwszego egzaminu i oceny pracy. Kluczowe jest nieprzystąpienie do wyznaczonego terminu, co stanowi samodzielną przesłankę do skreślenia zgodnie z regulaminem studiów. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne nie obejmuje merytorycznej kontroli ocen z egzaminów czy pracy magisterskiej, a jedynie badanie zgodności z prawem wydanych decyzji administracyjnych.Stan faktyczny
Student S. G. został skreślony z listy studentów decyzją Dziekana, a następnie utrzymaną w mocy decyzją Rektora, z powodu nieprzystąpienia do ostatecznego terminu egzaminu magisterskiego. Student kwestionował decyzję, podnosząc liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów KPA, Konstytucji RP oraz Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, a także zarzuty dotyczące przebiegu pierwszego egzaminu magisterskiego i oceny pracy magisterskiej. Skarżący domagał się uchylenia decyzji obu instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski Asesor WSA Arkadiusz Windak (spr.) Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów o d d a l a skargę
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dziekan Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu , na podstawie § 55 ust. 2 Regulaminu Studiów Uniwersytetu , stanowiącego załącznik do uchwały numer [...] Senatu Uniwersytetu z dnia [...]r. w sprawie uchwalenia Regulaminu Studiów Uniwersytetu , orzekł o skreśleniu S. G. z listy studentów.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu [...] r. odbył się egzamin magisterski S. G, który komisja w składzie [...], ze względu na niezadowalający poziom odpowiedzi na pytania egzaminacyjne, jednogłośnie uznała za niezaliczony. W dniu [...] r. pracownik Dziekanatu przeprowadził telefoniczną rozmowę ze S. G. w celu ustalenia drugiego terminu egzaminu magisterskiego. S. G. odmówił przystąpienia do egzaminu, które to stanowisko podtrzymał w swoich pismach. Z powodu bardzo ciężkiej choroby recenzenta pracy, zakończonej śmiercią, nie został wyznaczony drugi termin obrony. Miał na to również wpływ sezon urlopowy i niemożliwość wyznaczenia innego recenzenta. Dnia
[...] r. został powołany nowy recenzent, który dokonał oceny pracy magisterskiej. Pomimo odmowy przystąpienia przez S. G. do egzaminu został wyznaczony ostateczny termin egzaminu na [...] r. S. G. nie stawił się w wyznaczonym terminie na egzamin oraz nie usprawiedliwił swojej nieobecności. W takich okolicznościach, zgodnie z § 39 ust. 1 pkt 2-4 Regulaminu, można było: skierować studenta na powtarzanie przedmiotu, semestru lub roku, albo skreślić z listy studentów. W związku z odmową przystąpienia do egzaminu poprawkowego na Uniwersytecie i wcześniejszymi sugestiami dotyczącymi przeniesienia na Uniwersytecie S. G. został skreślony z listy studentów.
S. G. złożył od tej decyzji odwołanie do Rektora Uniwersytetu wyjaśniając, że czyni to aby skorzystać z przysługującego prawa do odwołania się od innej decyzji organu uczelni, tj. Komisji Egzaminacyjnej. Jako podstawę faktyczną zaskarżenia decyzji organu I instancji wskazał fakt uniemożliwienia przez władze uczelni podjęcia przez Senat uchwały przydającej mu środki odwoławcze. W ocenie S. G, została on pozbawiony prawa do odwołania się od decyzji Komisji Egzaminacyjnej, która "popełniła szereg uchybień proceduralnych, bądź też dopuszczała lub tolerowała ich występowanie, oraz dopuściła się poważnych nadużyć w trakcie egzaminu magisterskiego i nie była w ogóle uprawniona do wskazywania drugiego terminu do przeprowadzenia poprawkowego egzaminu magisterskiego". W dalszej części odwołania S. G. wyraził krytyczną ocenę na temat promotora oraz zakwestionował sposób przeprowadzenia egzaminu magisterskiego jak i trafność oceny napisanej pracy magisterskiej.
W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Rektor Uniwersytetu , decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na mocy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Rektor przywołał treść § 47 ust. 2, ust. 7 i 8 Regulaminu Studiów Uniwersytetu oraz na podstawie akt sprawy stwierdził, że w dniu [...] r. odbył się egzamin magisterski S. G. Skład komisji był prawidłowy a egzamin pod względem formalnym (proceduralnym) został przeprowadzony właściwie. Komisja jednogłośnie uznała, że poziom odpowiedzi na poszczególne pytania nie pozwala na uznanie, że egzamin został przez odwołującego się zdany. W konsekwencji komisja wystawiła ocenę niedostateczną.
Rektor wyjaśnił, że przepisy Regulaminu Studiów US nie przewidują żadnego trybu odwołania od stanowiska komisji w sprawie wyniku egzaminu. Zgodnie z procedurą przewidzianą Regulaminem Studiów, w przypadku uzyskania z egzaminu magisterskiego oceny niedostatecznej Dziekan wyznacza drugi termin jako ostateczny (§ 55 ust. 1). Sam wynik drugiego egzaminu (ocena merytoryczna wiedzy studenta) również nie podlega weryfikacji. Nie istnieje bowiem procedura oceniania merytorycznej zasadności wystawionej przez komisję oceny, z takim zastrzeżeniem, że w przypadku niezdania egzaminu magisterskiego w drugim terminie Dziekan wydaje decyzję o zezwoleniu na powtarzanie ostatniego roku, semestru, przedmiotu albo decyzję o skreśleniu z listy studentów. Dopiero wydanie jednej z tych decyzji otwiera studentowi drogę do wniesienia odwołania od decyzji Dziekana do Rektora na podstawie przepisu § 5 ust. 3 Regulaminu Studiów US.
Organ zauważył, że podniesione w odwołaniu zastrzeżenia dotyczą oceny merytorycznej pracy magisterskiej, a odnośnie egzaminu przede wszystkim oceny merytorycznej za odpowiedzi, stąd też procedura ta nie ma zastosowania.
W związku z powyższym S. G. został wyznaczony ostateczny termin egzaminu na [...]r. Odwołujący nie stawił się w wyznaczonym terminie na egzamin oraz nie usprawiedliwił swojej nieobecności. W takich okolicznościach, zgodnie z § 39 ust. 1 pkt. 4 Regulaminu Studiów, podjęta została decyzja o skreśleniu S. G. z listy studentów. W ocenie Rektora, treść zarzutów i innych twierdzeń zawartych w odwołaniu nie uzasadniała zmiany decyzji wydanej przez Dziekana Wydziału Prawa i Administracji US.
S. G. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżący sformułował wobec kwestionowanej decyzji zarzuty naruszenia:
1) art. 7 i art. 75 k.p.a., polegający na tym, że:
- organ administracji powinien, zgodnie z zasadą oficjalności i dochodzenia prawdy obiektywnej, podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a tego nie uczynił,
- organ administracji nie dopuścił za dowód tego, co dowodem być powinno, a zgodnie z zasadą oficjalności jest zobowiązany do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia i załatwienia sprawy, w tym również do przeprowadzania z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy,
- organ administracji nie załatwił sprawy w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywatela oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, co miało zasadniczy wpływ na podjętą decyzję;
2) art. 8 k.p.a., gdyż organy administracji publicznej I i II szczebla postąpiły wbrew zasadzie prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli;
3) art. 12 § 1 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej I i II szczebla złamały zasadę szybkości i prostoty postępowania;
4) art. 89 k.p.a. i nast. oraz art. 114 k.p.a. i nast., odrębnie lub w związku z art. 12 ust. 1 k.p.a., gdyż powinno się przeprowadzić rozprawę, w wyniku czego prawdopodobne byłoby zawarcie ugody administracyjnej, co jest jednym z celów stosowania tych instytucji prawnych, a więc uproszczenie i przyspieszenie postępowania;
5) art. 24 § 1 k.p.a., gdyż osoba podejmująca decyzję jako organ II stopnia podlegała wyłączeniu od udziału w postępowaniu z mocy prawa, bowiem pozostawała ze stroną w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy mógł mieć wpływ na jej prawa lub obowiązki;
6) art. 50 § 1 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej I i II szczebla powinny wezwać skarżącego w celu złożenia wyjaśnień, zeznań lub oświadczeń;
7) art. 73 § 1 k.p.a., bowiem w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów, a na żądanie strony przesłać wnioskowane strony tych akt;
8) art. 76 § 1 i 3 k.p.a., gdyż dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone tylko tak długo, jak długo nie złoży się wniosku o przeprowadzenie dowodu przeciwko treści tych dokumentów, a od tego odstąpiono;
9) art. 77 § 1 i 4 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, a w zasadzie nie zebrał tego materiału w ogóle zwłaszcza, że niektóre fakty znane były organowi z urzędu i nie wymagały dowodu;
10) art. 78 § 1 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej bezzasadnie nie uwzględnił wniosku strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu z poddania się badaniom na wariografie na okoliczność potwierdzenia rzetelnego zrelacjonowania przebiegu egzaminu magisterskiego, choć przedmiotem dowodu była okoliczność mająca istotne znaczenie dla sprawy;
11) art. 80 k.p.a. poprzez złamanie zasady swobodnej oceny dowodów oraz niewskazanie, które dowody uznano za wiarygodne, a którym dowodom organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, co budzi wątpliwości, co do prawidłowości oceny innych dowodów;
12) art. 84 § 1 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej nie zwrócił się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii w sprawie jakości napisanej pracy magisterskiej oraz w sprawie zaliczenia, bądź nie zaliczenia egzaminu magisterskiego, co czyni się gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne;
13) art. 86 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej, po ewentualnym wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku i pozostania nie wyjaśnionych faktów, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, powinien przesłuchać stronę i osoby mogące coś wnieść do tej sprawy;
14) art. 100 § 1 k.p.a., gdyż organ administracji publicznej powinien był zawiesić postępowanie i wystąpić równocześnie do właściwego organu, tj. do senatu uczelni o rozstrzygnięcie zagadnienia dotyczącego praw i obowiązków studenta w sprawach dotychczas nieuregulowanych Regulaminem Studiów, a dotyczących kwestii braku możliwości odwołania się w sytuacji stawiania zarzutów nierzetelności i braku obiektywizmu całej komisji egzaminacyjnej oraz wynikom oceny pracy magisterskiej; ponadto bezprawnej zmiany oceny tej pracy w dniu egzaminu magisterskiego, odmowy powiadomienia magistranta o tych ocenach, dokonanie tych ocen na dzień lub dwa przed tym egzaminem i odmową zapoznania się z opiniami pracy magisterskiej przed samym egzaminem, a więc naruszeniem Regulaminu Studiów i jedynych zagwarantowanych w Regulaminem Studiów praw studenta na tym etapie studiów;
15) art. 107 § 1 k.p.a., gdyż decyzja w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego (Np. z powodu naruszenia dóbr osobistych) powinna zawierać pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, czego zabrakło, a ponadto uzasadnienie faktyczne decyzji nie wskazuje faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - nie zawiera kwestii możliwości złożenia skargi, wniosku itp., do Senatu w sprawach nieuregulowanych Regulaminem studiów, a dotyczących praw i obowiązków studentów, której to skargi w mojej sprawie nie rozpoznał organ właściwy, lecz osoba podejmująca ostateczną decyzję w tej sprawie;
16) art. 2 Konstytucji RP, poprzez złamanie zasady państwa prawnego, która to zasada wyklucza możliwość obciążenia skarżącego skutkami błędu spowodowanego przez pracownika organu administracyjnego, jeśli taki błąd wystąpił, co doprowadziło do nie urzeczywistnienia zasady sprawiedliwości społecznej;
17) art. 7 Konstytucji RP, gdyż organy władzy publicznej powinny działać na podstawie i w granicach prawa, a w tej sprawie tak właśnie nie było, bowiem i pracownicy tego organu i organ nie stosowali przepisów, które sami stworzyli, a które to przepisy miały chronić interes osób im podporządkowanych, a więc studentów tej uczelni;
18) art. 30 Konstytucji RP, poprzez pozbawienie skarżącego prawa do odwołania się od wyniku pierwszego egzaminu magisterskiego, choć w oczywisty sposób pozbawiono skarżącego naturalnych, przysługujących każdemu studentowi i człowiekowi praw, a więc bezprawne odmówienie mu zaliczenia egzaminu magisterskiego, choć drugi recenzent, promotor oraz przewodnicząca komisji egzaminacyjnej sami wykazali, że decyzja ich ostać się nie mogła, a sam protokół nie odzwierciedla stanu faktycznego;
19) art. 31 ust. 2 Konstytucji RP, poprzez nie szanowanie praw oraz zmuszenie skarżącego do czynienia tego, czego prawo mu nie nakazywało, bowiem chcąc mieć prawo do zaskarżenia bezprawnej odmowy zaliczenia egzaminu magisterskiego musiał doprowadzić do tego, aby skreślono go z listy studentów, co było podwójnym upokorzeniem, gdyż po raz drugi rzekomo stwierdzono jego nieprzygotowanie do tego egzaminu, a więc brak posiadania stosownych kwalifikacji i mienienia się bycia prawnikiem, przedstawicielem zawodu zaufania publicznego, choć skarżący był jednym z najlepszych studentów tej uczelni, studentem studiującym w Indywidualnym Toku Studiów (ITS), będąc już absolwentem trzech innych wyższych uczelni;
20) art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, gdyż organ administracji uznał, że nie wszyscy są równi wobec prawa, dlatego uznał za wiarygodne (zapewne, bo tego nie wiadomo) wszystko to, co wyrazili pracownicy tej uczelni, choć z akt oraz dokumentów egzaminacyjnych i im następczo towarzyszących, jednoznacznie wynika, że pracownicy ci dopuścili się, być może nawet przestępstwa niedopełnienia obowiązków, przekroczenia uprawnień, czy naruszenia dóbr osobistych skarżącego, za co powinni co najmniej podlegać odpowiedzialności dyscyplinarnej;
21) art. 40 i art. 47 Konstytucji oraz art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r., gdyż każdy ma prawo do czci i dobrego imienia i nikt nie może być poddany okrutnemu, nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu i karaniu, a tak krytyczne ocenienie pracy magisterskiej i bezprawne odmówienie zaliczenia egzaminu magisterskiego jest wyjątkowym incydentem w skali kraju, zwłaszcza wobec ambitnej osoby, zwyczajowo uchodzącej za jednego z najlepszych studentów i specjalizującego się w problematyce podlegającej zaliczeniu;
22) art. 78 Konstytucji RP, gdyż każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, czego w sprawie zabrakło, z tymże zastrzeżeniem, że winno to nastąpić już na etapie poprzedzającym stworzenie możliwości do zdania egzaminu powtórnego, poprawkowego, bo nie można wykluczyć, że taka sytuacja może wystąpić w przyszłości wobec innej osoby;
23) art. 13 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r., poprzez pozbawienie prawa do złożenia skutecznego środka odwoławczego, co nastąpiło po bezprawnym odmówieniu zaliczenia egzaminu magisterskiego w pierwszym terminie;
24) § 50 Regulaminu Studiów, gdyż nie rozpoznano złożonej skargi, pomimo, że z przepisu tego wynika, że w sprawach dotyczących praw i obowiązków studenta, związanych z odbywaniem studiów, a nieunormowanych tym Regulaminem, decyzje podejmuje wyłącznie Senat, dlatego też tylko Senat był władny rozpoznawać złożone skargi w tym zakresie, a kwestie te rozpoznawał prorektor ds. studentów, a więc osoba, której decyzja została obecnie zaskarżona;
25) polegające na pozbawieniu prawa do zapoznania się z oceną pracy na 3 dni przed egzaminem, bowiem promotor tę opinię wyraził na 2 dni przed egzamin, a recenzent jeden dzień później, czyli przed samym egzaminem;
26) polegające na pozbawieniu prawa do odwołania się od decyzji Komisji Egzaminacyjnej, która popełniła szereg uchybień proceduralnych, bądź też dopuszczała lub tolerowała ich występowanie, oraz dopuściła się poważnych nadużyć w trakcie egzaminu magisterskiego, a która nie była w ogóle uprawniona do wskazania drugiego z terminów do przeprowadzenia poprawkowego egzaminu magisterskiego i do przeprowadzenia tego egzaminu,
27) polegające na braku bezstronności promotora w ocenie pracy, bezprawnym zmienieniu oceny w dniu egzaminu magisterskiego, zatajeniu pierwotnie wystawionej oceny i tej poprawionej, nie przeczytaniu pracy magisterskiej oraz nie dopełnieniu obowiązków z wiązanych z prowadzeniem tej pracy, przez co praca nie spełniła wymogów formalnych stawianych tego typu pracom,
28) polegające na uniemożliwieniu przez Komisję Egzaminacyjną wyboru wylosowanych pytań oraz nierzetelne sporządzenie protokołu egzaminacyjnego i brak obiektywizmu tej komisji.
Odpowiadając na skargę Rektor Uniwersytetu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny , zważył co następuje
Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem - stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), doprowadziła Sąd do uznania, że skarga jest niezasadna.
Znacząca większość zarzutów skargi objęła swym zakresem naruszenie przepisów procesowych. Przed merytorycznym ustosunkowaniem się doń, zasadne wydaje się przypomnienie, że uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi z powodu uchybienia przez organ administracji przepisom postępowania, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może nastąpić jedynie wówczas, gdy sąd dojdzie do przekonania, że naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez który to wynik należy rozumieć treść zapadłego rozstrzygnięcia ukształtowaną w sentencji zaskarżonej decyzji. Innymi słowy, nie każde uchybienie przepisom postępowania prowadzić musi do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego orzeczenia.
Sąd stwierdził, że w prowadzonym postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie kwestionowanej decyzji nie naruszono zasad postępowania w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Rolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie było zbadanie czy podejmując zaskarżoną decyzję Rektor Uniwersytetu w sposób prawidłowy zastosował obowiązujące w dniu orzekania przepisy prawa w niewadliwie ustalonym stanie faktycznym sprawy i z poszanowaniem zasad postępowania.
Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, pomimo, iż nie została ona wprost powołana w jej osnowie lecz w uzasadnieniu, stanowiły § 55 i § 39 ust. 1 pkt 4 Regulaminu Studiów Uniwersytetu . Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku uzyskania przez studenta oceny niedostatecznej z egzaminu magisterskiego w drugim terminie albo w przypadku nieusprawiedliwionej nieobecności, dziekan wydaje decyzję o skreśleniu z listy studentów.
Zatem przesłanką uzasadniającą podjęcie decyzji o skreśleniu z listy studentów w oparciu o § 55 ust. 2 Regulaminu Studiów jest uzyskanie przez studenta oceny niedostatecznej w wyniku przeprowadzenia w drugim terminie egzaminu magisterskiego lub nieusprawiedliwiona nieobecność studenta na tym egzaminie.
Jest niesporne w niniejszej sprawie, że skarżący nie przystąpił do egzaminu magisterskiego w drugim terminie. Oznacza to, że została wyczerpana przesłanka podjęcia decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów Uniwersytetu Szczecińskiego. Niezasadne są zatem wszystkie te zarzuty skargi, które wskazują na naruszenie przez organ zasad postępowania administracyjnego związanych z nienależytym ustaleniem stanu faktycznego sprawy.
Podkreślić należy, że podstawą podjęcia zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji organu uczelni I instancji nie było uzyskanie przez skarżącego negatywnej oceny z egzaminu magisterskiego przeprowadzonego w dniu [...] r. lecz nie stawienie się skarżącego na wyznaczony, drugi termin egzaminu magisterskiego. To w tym zakresie, odnoszącym się do faktu nieobecności studenta i ewentualnego istnienia usprawiedliwionych przyczyn jego nieobecności na egzaminie w dniu 1[...] r., organy uczelni mogły prowadzić postępowanie wyjaśniające i dowodowe. Chybione zatem są wszystkie te zarzuty skargi wskazujące na zaniechanie podjęcia przez organy wydające decyzje czynności wyjaśniających, dowodowych, których celem miałoby być podważenie trafności stanowiska (ocen) Komisji Egzaminacyjnej co do pracy magisterskiej i wyniku egzaminu magisterskiego przeprowadzonego dnia [...] r.
O ile zasadne są uwagi skarżącego, iż przed egzaminem magisterskim w dniu [...] r. uniemożliwiono mu na trzy dni przed egzaminem magisterskim zapoznania się z oceną pracy, zgodnie z §46 ust. 4 obowiązującego wówczas Regulaminu Studiów Uniwersytetu , wprowadzonego Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] r., to okoliczność ta, w ocenie Sądu, nie mogła zostać uznana jako naruszenie prawa, które mogłoby wpłynąć na wynik sprawy w sytuacji, w której skarżący w ogóle nie przystąpił do egzaminu magisterskiego wyznaczonego na dzień [...] r. Z tych samych względów Sąd nie uwzględnił skargi, pomimo podzielenia zarzutu naruszenia przez organy art. 73 § 2 k.p.a., polegającego na zaniechaniu sporządzenia na wniosek S. G. uwierzytelnionych odpisów dokumentów z akt sprawy. Uchybienie to nie mogło mieć wpływu na treść zaskarżonej decyzji, która podjęta została w skutek nieobecności skarżącego na wyznaczonym po raz drugi terminie egzaminu magisterskiego.
Za błędne należy uznać oczekiwanie skarżącego, że poprzez zaskarżenie ostatecznej decyzji o skreśleniu z listy studentów uzyska drogę do kontroli przez sąd administracyjny stanowiska komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin magisterski skarżącego w pierwszym terminie, które to stanowisko skarżący określił mianem decyzji komisji egzaminacyjnej.
W tym miejscu należy podkreślić, że zgodnie z art. 207 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 7 i 8 oraz do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego. Z treści tego przepisu wynika, że k.p.a. stosuje się tylko do ściśle określonych (wskazanych w art. 207 § 1) decyzji podejmowanych przez organy uczelni lub komisje rekrutacyjne. Brak jest podstaw do stosowania przepisów k.p.a. w odniesieniu do komisji przeprowadzającej egzamin magisterski. Brak jest delegacji do dokonywania, przez pryzmat zasad określonych w k.p.a., sądowoadministracyjnej kontroli działalności komisji egzaminacyjnej, zachowań promotora, poszczególnych członków komisji, czy też zasadności ocen z egzaminu magisterskiego lub pracy magisterskiej.
Sąd administracyjny mógł zbadać, czy została wyczerpana procedura określona w Regulaminie Studiów związana z umożliwieniem studentowi skorzystania z dwukrotnego poddania się ocenie komisji egzaminacyjnej, bowiem stanowi to ten element postępowania poprzedzający wydanie decyzji o zwolnieniu studenta, który ma istotne znaczenie w sprawie. Tylko wyczerpanie określonego trybu uzasadnia wydanie decyzji, o której mowa w art. 39 ust 1 pkt 4 Regulaminu.
Wbrew twierdzeniom skargi – Komisja Egzaminacyjna powołana do przeprowadzenia egzaminu magisterskiego nie jest organem uczelni w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, Regulaminu Studiów czy też przepisów k.p.a. i nie podejmuje decyzji, które możnaby uznać za decyzje administracyjne. W tym kontekście brak było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 30 i 78 Konstytucji RP i art. 13 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, który miał polegać na uniemożliwieniu zaskarżenia (odwołania się) od decyzji Komisji Egzaminacyjnej jako organu I instancji. Mimo to należy zauważyć, że Regulamin Studiów Uniwersytetu przewiduje możliwość zweryfikowania wiedzy studenta i tym samym pośrednio uzyskanych ocen na egzaminie magisterskim przeprowadzonym w pierwszym terminie. W tym celu Regulamin Studiów przyznaje studentowi prawo przystąpienia do powtórnego egzaminu magisterskiego. S. G. z prawa tego nie skorzystał, pozbawiając się możliwości sprawdzenia i ponownej oceny swojej wiedzy. Tym samym kwestia zweryfikowania wiadomości studenta, jak i oceny uzyskanej w pierwszym terminie egzaminu magisterskiego nie może być uznana za zagadnienie nieuregulowane w Regulaminie Studiów Uniwersytetu , które wymagałoby podjęcia przez Senat Uczelni stanowiska w trybie §50 Regulaminu Studiów z [...] r. (obecnie §57 Regulaminu Studiów obowiązującego od [...] r.).
Za całkowicie niezasadny Sąd uznał zarzut niepowołania przez organ biegłego celem wydania opinii w sprawie jakości napisanej pracy magisterskiej oraz w sprawie zaliczenia bądź nie zaliczenia egzaminu magisterskiego. Rolą organów uczelni nie jest prowadzenie postępowania w przedmiocie ustalenia oceny pracy i egzaminu magisterskiego. Uwzględnienie wniosku skarżącego w tym zakresie byłoby także sprzeczne z istotą funkcjonowania komisji egzaminacyjnej oraz prowadziłoby do sytuacji, w której to organ uczelni w oparciu o dwie oceny (komisji egzaminacyjnej i biegłego) decydowałby ostatecznie, która z ocen pracy magisterskiej lub z egzaminu magisterskiego jest właściwa. Takie, oczekiwane przez skarżącego, działanie organu nie miałyby prawnego umocowania.
Jako nieznajdujący uzasadnienia Sąd uznał zarzut naruszenia przez organy art. 89 i art. 114 w zw. z art. 12 § 1 k.p.a. Zdaniem skarżącego naruszono zasadę szybkości i prostoty postępowania poprzez zaniechanie przeprowadzenia rozprawy, w wyniku której prawdopodobne byłoby zawarcie ugody administracyjnej.
Zgodnie z art. 114 k.p.a., w sprawie, w której toczy się postępowanie przed organem administracji publicznej, strony mogą zawrzeć ugodę – jeżeli przemawia za tym charakter sprawy, przyczyni się to do uproszczenia lub przyspieszenia postępowania i nie sprzeciwia się temu przepis prawa. Z przetoczonej treści tego przepisu wynika, że może on mieć zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy w sprawie występują co najmniej dwie strony, których interesy prawne lub obowiązki są sporne. W rozpoznawanej sprawie nie było możliwe zawarcie ugody przed organem administracji bowiem skarżący był jedyną stroną postępowania.
W skardze postawiony został przez S.G. zarzut naruszenia art. 24 § 1 k.p.a., wedle którego, osoba podejmująca decyzję jako organ II instancji, podlegała wyłączeniu od udziału w postępowaniu z mocy prawa, gdyż pozostawała ze stroną w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy mógł mieć wpływ na jej prawa lub obowiązki. Skarżący w żaden sposób nie skonkretyzował jednak sformułowanego zarzutu, zaś Sąd z urzędu nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia.
Sąd nie mógł rozpoznać zwartych w skardze zarzutów naruszenia art. 40, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowiek i Podstawowych Wolności jako wykraczających poza kognicję sądownictwa administracyjnego. Ochrony czci i dobrego imienia skarżący może dochodzić przed sądem powszechnym.
Organy nie naruszyły również prawa nie zamieszczając w swoich decyzjach pouczenia o prawie wystąpienia przez skarżącego z powództwem cywilnym do sądu powszechnego, bowiem obowiązek pouczenia o środkach odwoławczych obejmuje swym zakresem te środki zaskarżenia, które są przewidziane w przepisach prawa procesowego mających zastosowanie w danej sprawie. W przypadku decyzji administracyjnych, pouczenie takie, w zależności od etapu i organu orzekającego, może stanowić o prawie i trybie złożenia odwołania, wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (art. 127 § 2 i 3 k.p.a.) lub skargi do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, nie narusza ustaw, zasad konstytucyjnych oraz regulujących zagadnienia natury procesowej określonych w przepisach k.p.a. oraz Regulaminie Studiów Uniwersytetu . Uzasadnienie kwestionowanej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. i w sposób właściwy wskazuje na argumentację prawną oraz trafne ustalenia faktyczne w oparciu o które organ podjął rozstrzygnięcie w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny , na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło