II SA/Sz 489/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 listopada 2010r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [.. .] decyzją z dnia [...] r., nr[...] , na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz.1118 ze zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), nakazał K. i S. G. rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu nietrwale związanego z gruntem, służącego rekreacji indywidualnej wraz z instalacją elektroenergetyczną podłączoną do napowietrznej sieci energetycznej na terenie ogrodów, instalacją wodociągową ze studni wierconej oraz instalację kanalizacyjną połączoną z bezodpływowym zbiornikiem położonego na działce o numerze porządkowym [..] na terenie Rodzinnych Ogrodów Działkowych "[...] " nr ew. dz. [...] (dawniej[..] ) obręb [...] przy ul. [...] w[...] . W uzasadnieniu decyzji, organ podał, że podczas przeprowadzonych w dniu [..] r. oględzin działki nr [...] stwierdzono, że na jej terenie trwają roboty budowlane związane z budową parterowego obiektu nietrwale związanego z gruntem służącego rekreacji indywidualnej o konstrukcji drewnianej, o wymiarach zewnętrznych 6,34 m x 6,04 m, o powierzchni zabudowy 38,29 m². Obiekt posadowiony jest na bloczkach betonowych ułożonych na gruncie, więźba dachowa drewniana, dach dwuspadowy zabezpieczony przed opadami, wbudowana stolarka okienna i drzwiowa. Obiekt wyposażony został w instalację elektryczną podłączoną do napowietrznej sieci energetycznej, instalację wodociągową ze studni wierconej oraz instalację kanalizacyjną podłączoną do bezodpływowego zbiornika zlokalizowanego na terenie działki. Następnie organ wskazał, że inwestorzy powyższego obiektu, Państwo K. i S. G., będący użytkownikami powyższej działki, budowę obiektu rozpoczęli w 2005 r., bez wymaganej ustawą Prawo budowlane, decyzji o pozwoleniu na budowę, dokonując jedynie zgłoszenia zamiaru jego wykonania w Zarządzie Rodzinnych Ogrodów Działkowych "[...] " w[...] . W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [..] r., wydanym na podstawie art. 48 ust.2 i ust.3 ustawy Prawo budowlane, wstrzymał prowadzenie robót i nakazał inwestorowi przedłożenie w terminie do 30 kwietnia 2009 r. następujących dokumentów w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem: 1) zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 3) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor nie wywiązał się w terminie z nałożonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] obowiązków co spowodowało wydanie przedmiotowej decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu. Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Świnoujściu złożyli Państwo K. i S. G., zarzucając jej naruszenie art. 31 ust. 3 Konstytucji RP i art. 7 i 8 K.p.a. Odwołujący się podali, że Zarząd ROD nigdy nie zwrócił im uwagi, że stawiana altana jest niezgodna z przepisami prawa, których naruszenie zostało popełnione przez nich nieświadomie. W odwołaniu zawarto wniosek o zawarcie ugody. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r., nr[...] , utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy przywołał treść art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane który stanowi, że pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia nie wymaga budowa altan i obiektów gospodarczych na działkach w rodzinnych ogrodach działkowych, o powierzchni zabudowy do 25 m² w miastach i do 35 m² poza [...] mi miast oraz wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich. W pozostałych przypadkach wymagane jest pozwolenie na budowę. Altana wybudowana przez inwestorów na terenie rodzinnych ogrodów działkowych usytuowanych w obrębie miasta [...] e przekracza zaś 25 m², a więc jest to obiekt budowlany wymagający uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestorzy takiego pozwolenia nie uzyskali, tym samym kwestionowany obiekt budowlany stanowi samowolę budowlaną. Jednocześnie z uwagi na brak dla terenu, na którym zlokalizowana jest altana Państwa G., obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i braku decyzji o warunkach zabudowy, nie ma możliwości jednoznacznego określenia niezgodności inwestycji z obowiązującymi przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym. Organ II instancji wskazał dalej, że wobec stwierdzenia wykonania samowoli budowlanej organ powiatowy nałożył na skarżących na podstawie art. 48 ust. 3 w związku z ust. 2 cyt. ustawy Prawo budowlane obowiązek przedłożenia w określonym terminie wymaganych prawem dokumentów. Wobec nie zrealizowania powyższego obowiązku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] u obowiązany był wydać na podstawie art. 48 ust. 1 ww. ustawy nakaz rozbiórki kwestionowanej samowoli budowlanej. Ustosunkowując się do argumentów zawartych w odwołaniu, organ odwoławczy podkreślił, że zaskarżona decyzja nie narusza art. 7 K.p.a., ani art. 8 K.p.a. została bowiem wydana w oparciu o obowiązujące prawo i nie jest decyzją uznaniową. Ponadto, decyzja ta nie narusza przepisów Rozdziału II ustawy zasadniczej - "Wolności, prawa i obowiązki człowieka i obywatela". Okoliczność, natomiast, że w chwili obecnej organ powiatowy nie prowadzi analogicznych postępowań w stosunku do wszystkich samowoli budowlanych na terenie ROD "[...] '", lecz tylko w stosunku do ich części, nie świadczy o nierówności obywateli wobec prawa, lecz o braku fizycznej możliwości prowadzenia tak licznych postępowań naraz. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] wniosła K. G., wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W skardze postawiono zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego poprzez : - ustalenie nadmetrażu altany ogrodowej z uwzględnieniem części głównej altany i dwóch pomieszczeń gospodarczych jako całości altany; - nakazanie rozbiórki całości altany ogrodowej, w tym altany głównej i dwóch pomieszczeń gospodarczych, nie zaś jej części z uwagi na zalecenia NIK ; - oraz naruszenie art. 7 K.p.a. w zw. z § 108, i 109 Regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego z 2004 r. wydanego przez Polski Związek Działkowców poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego tj. nie wyjaśnienie okoliczności zgody Zarządu ogrodu działkowego "]...] " na kontynuowanie budowy altany ogrodowej i braku ustaleń faktycznych w tym zakresie, nie przeprowadzenie żadnego dowodu w tym zakresie, a tym samym nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, - art. 8 K.p.a. poprzez przerzucenie na skarżącą negatywnych skutków związanych z realizacją budowy altany ogrodowej pomimo zgody ówczesnego Zarządu ogrodów działkowych na kontynuację budowy, oraz zgody na wybudowanie w tym środowisku altan ponadnormatywnych, murowanych dacz, willi i domków jednorodzinnych. W skardze wskazano, iż na terenie Rodzinnych Ogrodów Działkowych "[...] " w [...] przez ostatnie 20 lat Zarząd ROD zaakceptował budowy daczy murowanych, willi murowanych, domów jednorodzinnych podpiwniczonych z garażami, z tarasami ze wszystkimi potrzebnymi mediami, przeznaczonych nie do rekreacji i wypoczynku lecz do trwałego zamieszkiwania określonych grup ludzi. Jest to powszechne zjawisko na terenie ogrodów działkowych. W obecnym stanie faktycznym, teren ogrodów działkowych ma funkcję mieszkalną w znacznej części, a jedynie altana ogrodowa Skarżącej zlokalizowana pośrodku tego środowiska spełnia pierwotną funkcje tj. przeznaczona jest do celów rekreacyjnych, i to przez okres jedynie 3 miesięcy w roku. Skarżąca podała, że w 2005 r. wraz z mężem rozpoczęli budowę altany ogrodowej. Zgodnie z zapisem § 108 Regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego wydanego przez Polski Związek Działkowców, zawiadomili na piśmie Zarząd o zamiarze budowy altany drewnianej ogrodowej o wymaganych wymiarach dla stawianej altany do 25 m². W okresie 4 lat postawiono altanę drewnianą na betonowych blokach zagłębionych 3 metry w ziemię, z powodu grząskiego gruntu. Pierwotnie uzgodniono z wykonawcą, że bloki będą w wymiarach 15 x 15 cm. W trakcie robót zmieniono ich obmiar na 30 x 30 cm. Drewniany szkielet altany wykonał stolarz w 2006 r. Skarżący zorientowali się, że metraż altany został przekroczony z powodu powiększonej powierzchni bloków. Fakt ten Skarżący zgłosili Zarządowi ROD i otrzymali zgodę na kontynuowanie prac. Dalej skarżąca podniosła zarzut, iż organy nadzoru budowlanego rozważyły jedynie kwestie przekroczenia metrażu. Nie interesowali się okolicznościami w ramach których doszło do wybudowania altany ogrodowej w tej konstrukcji i z przekroczeniem metrażu 25 m². Zdaniem skarżącej, organy nadzoru budowlanego nie uwzględniły w decyzjach społecznego i słusznego interesu obywateli oraz naruszyły zasadę prawdy obiektywnej. Sam wymiar altany ogrodowej nie powinien stanowić podstawy do tak drastycznych czynności prawnych jak wydanie decyzji o rozbiórce. Skarżąca podniosła, że zgłoszenie stawiania altany ogrodowej na terenie ogrodów działkowych nie wymagało pozwolenia na budowę. W tej części Miasta Świnoujścia brak planu zagospodarowania przestrzennego gminy. W ocenie skarżącej, bezprzedmiotowym było wykonanie zobowiązania przedstawienia w terminie określonych dokumentów, gdyż altana ogrodowa nie jest budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, ani w rozumieniu jakichkolwiek przepisów prawa. Następnie skarżąca wskazała, że nie zgadza się z pomiarem altany dokonanej przez organów nadzoru budowlanego tj. 38,29 m², na który składa się pomieszczenie gospodarcze zlokalizowane na tyłach altany, posiadające z tą altaną wspólny dach. Skarżąca twierdzi, że nie powinno się zaliczać do pomiaru altany dwóch pomieszczeń gospodarczych znajdujących się na jej tyłach. Decyzja w zakresie rozbiórki powinna więc obejmować tylko część altany. W końcowej części skargi zarzucono, iż organy nadzoru budowlanego nie uwzględniły aspektów środowiskowych, ekonomicznych, nie uwzględniły przepisów wewnętrznych regulaminu POD, ani nie dokonały żadnych ustaleń faktycznych, z wyjątkiem pomiaru altany. Skarżący podkreślają, że na terenie ROD "[...] " znajduje się wiele murowanych willi, dacz, i domków jednorodzinnych, altan ogrodowych z przekroczonym metrażem, na co wyraził zgodę ówczesny zarząd, a negatywnymi jej skutkami obciążeni zostali wyłącznie skarżący. Skarżąca wskazała też, że rozróżnienie wprowadzone prawem budowlanym i regulaminem ogrodów działkowym w zakresie ustaleń metrażu w [...] ch miast i poza [...] mi miast jest dyskryminacją w państwie prawa. W odpowiedzi na skargę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ogranicza się do badania zgodności orzeczenia z prawem. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Skargę uznać należało za nieuzasadnioną, nie zachodzą, bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego lub z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując analizy zgromadzonych akt sprawy, Sąd uznał za prawidłowe ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dotyczące stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Jak wynika z protokołu oględzin, wybudowana przez skarżącą altana jest obiektem parterowym z poddaszem nieużytkowym obejmującym dwa pomieszczenia gospodarcze. Obiekt posiada wymiary 6,34 m x 6,06 m. i stanowi całość, nie jest wiec możliwym wydanie nakazu rozbiórki tylko dla jego części, tej ponad wymiar obiektu zwolniony z uzyskania pozwolenia na budowę. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) ściśle określa jakich obiektów budowa, w [...] ch miast nie wymaga pozwolenia na budowę, tj. o maksymalnej powierzchni 25 m2, a stanowiący całość konstrukcyjną obiekt skarżącej przekracza rozmiar obiektu objętego zwolnieniem. Powoływanie się przez skarżącą na zgodę zarządu ROD "[...] " nie może być wzięte pod uwagę, gdyż jak wskazano wyżej, kwestie budowy obiektów budowlanych reguluje ustawa Prawo budowlane, a wymagane pozwolenia wydają właściwe organu nadzoru budowlanego. Dlatego też, nie można zarzucić organom nadzoru budowlanego naruszenie art. 7 i 8 K.p.a. oraz postanowień regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego. Należy podkreślić, że skarżąca miała możliwość zalegalizowania kwestionowanej samowoli budowlanej, przez wykonanie obowiązków nałożonych postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 5 lutego 2009 r., lecz z szansy tej nie skorzystała. W tej sytuacji organ zobowiązany był w myśl art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, wydać nakaz rozbiórki. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.