II SA/Sz 493/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Dolecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 listopada 2011 r. wniosku skarżącego G. S. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 listopada 2011 r., II SA/Sz 493/11 w sprawie z Jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić wniosek o przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2011 r., II SA/Sz 493/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę G. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia z powodu nie uiszczenia wpisu od skargi w zakreślonym terminie. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o środkach prawnych doręczono stronie w dniu [...] r. W dniu [...] r. (data wpływu) G. S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną oraz poinformował o wniesieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 lipca 2011 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych ustanowienie adwokata. Wskazany przez Okręgową Radę Adwokacką pełnomocnik skarżącego w dniu [...] r. (data wpływu) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pismo procesowe sporządzone w dniu [...] r., skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, określone jako skarga kasacyjna od postanowienia WSA w Szczecinie z dnia 10 czerwca 2011 r. oraz wniosek o przywrócenie terminu do złożenia opłaty od skargi wniesionej do sądu na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w odrzucił skargę kasacyjną. W uzasadnieniu wskazano, że pełnomocnik skarżącego złożył skargę kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu skargi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Nie złożył natomiast wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowienie Sądu z dnia 10 czerwca odrzucające skargę zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] r. zatem termin trzydziestodniowy do wniesienia skargi kasacyjnej od tego postanowienia upłynął z dniem [...] r. Pełnomocnik skarżącego nadał w urzędzie pocztowym skargę kasacyjną w dniu [...] r., zatem po upływie terminu do jej wniesienia. Pełnomocnik nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W piśmie z dnia [...] r. (data sporządzenia) skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2011 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącego. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że w dniu [...] r. G.S. samodzielnie złożył skargę kasacyjną. Dlatego termin do wniesienia skargi kasacyjnej, upływający w dniu [...] r. został przez stronę zachowany i to pomimo braku formalnego, jakim był brak podpisu adwokata czy też radcy prawnego pod treścią skargi kasacyjnej, w związku z przymusem adwokacko-radcowskim w myśl art. 175 p.p.s.a. Zasadne zatem było, aby sam skarżący złożył skargę kasacyjną nie uchybiając terminowi do jej złożenia. W tej sytuacji ustanowiony pełnomocnik mógł sprecyzować skargę kasacyjną skarżącego i taka w istocie była treść pisma procesowego z dnia [...] r., które pełnomocnik skarżącego nazwał skargą kasacyjną. Tak więc pełnomocnik skarżącego nie miał obowiązku składać wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, ponieważ skarga została złożona w terminie przez samego skarżącego. Poza tym pełnomocnik skarżącego został zawiadomiony o ustanowieniu go pełnomocnikiem w dniu [...] r., a zatem zachowany został termin 30 dniowy do jej sporządzenia, sprecyzowania i uzupełnienia braku formalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Zgodnie z art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Wskazany przepis w sposób jednoznaczny wskazuje na obowiązujący przymus adwokacko-radcowski. Tym samym skarga sporządzona przez stronę nie może wywrzeć skutków prawnych i na podstawie art. 178 p.p.s.a. musi być przez sąd odrzucona. Dlatego skarga kasacyjna datowana na dzień [...]r., wniesiona przez samego G. S., nie mogła przerwać biegu terminu przewidzianego do wniesienia skargi kasacyjnej, ponieważ była prawnie bezskuteczna. Co do pisma procesowego pełnomocnika skarżącego datowanego na dzień [...] r. to jego treść wskazuje, że skarżący wnosi skargę kasacyjną z jednoczesnym wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia opłaty należnej od skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego . Należy jednak wskazać, że wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu został złożony już po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie – postanowienia z dnia 27 lipca 2011 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy zwalniając skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowił pełnomocnika w sprawie. Był to więc wniosek o zwolnienie z czegoś, z czego skarżący został już zwolniony. Natomiast potraktowanie pisma z [...] r. określonego przez pełnomocnika jako skarga kasacyjna nie może sanować braku w postaci złożenia skargi kasacyjnej przez nieuprawniony podmiot. Strona może odwoływać i zmieniać swoje oświadczenia zawarte w pismach procesowych, ale musi to być działanie w granicach praw i obowiązków procesowych. Skargę kasacyjną musi sporządzić adwokat lub radca prawny. Skarga sporządzona przez samą stronę skarga jest prawnie bezskuteczna i nie jest to brak formalny skargi, lecz brak legitymacji do dokonania określonej w przepisach czynności procesowej przez samą stronę. Gdyby skargę kasacyjną sporządził uprawniony podmiot, tj. adwokat lub radca prawny, to wtedy brak podpisu stanowiłby brak formalny, który na wezwanie sądu mógłby zostać uzupełniony i wniesienie skargi byłoby prawnie skuteczne od daty jej złożenia w sądzie. W myśl przepisów nie jest tak, jak wskazuje pełnomocnik strony, że skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego sporządza strona, a adwokat lub radca tylko ją podpisuje. Należy jeszcze wskazać, że w sytuacji w której pełnomocnik w ramach przyznanej stronie pomocy prawnej został ustanowiony, gdy termin do dokonania danej czynności procesowej już minął, istnieją środki prawne gwarantujące zabezpieczenie prawa strony do sądu, lecz muszą to być środki przewidziane w obowiązującej procedurze sądowoadministracyjnej. Z tej możliwości w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącego nie skorzystał, pomimo wskazania jej przez sąd. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji postanowienia.