II SA/Sz 494/14

WyrokWSA w Szczecinie2014-12-04

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy piasek stanowiący hałdę pozostałą po działalności kopalni, znajdujący się poza wyrobiskiem górniczym, który został nabyty przez obecnego właściciela nieruchomości i jest przez niego wykorzystywany w działalności gospodarczej, należy kwalifikować jako odpad wydobywczy w rozumieniu ustawy o odpadach wydobywczych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że piasek stanowiący hałdę pozostałą po działalności kopalni, usunięty poza wyrobisko górnicze, jest odpadem wydobywczym w rozumieniu ustawy o odpadach wydobywczych. Nie zostały spełnione przesłanki wyłączające stosowanie tej ustawy, w szczególności brak było przemieszczania mas skalnych w obrębie wyrobiska górniczego oraz brak było planu zagospodarowania przestrzennego lub koncesji określającej sposób zagospodarowania mas skalnych. Fakt faktycznego wykorzystania piasku przez obecnego właściciela jako materiału budowlanego lub ograniczenia w jego zbyciu wynikające z umowy sprzedaży nie wpływają na jego kwalifikację jako odpadu wydobywczego. W związku z tym, organ zasadnie nałożył na skarżącego obowiązek opracowania programu gospodarowania odpadami wydobywczymi i uzyskania decyzji zatwierdzającej ten program.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska stwierdził nieprawidłowości w gospodarowaniu odpadami wydobywczymi przez J.K., polegające na gospodarowaniu piaskiem bez opracowanego planu i wymaganej decyzji. J.K. zakwestionował status piasku jako odpadu wydobywczego, twierdząc, że jest to pełnowartościowy materiał wykorzystywany w działalności gospodarczej. Organ wydał zarządzenie pokontrolne zobowiązujące do uregulowania stanu formalnoprawnego. J.K. wniósł skargę do WSA, zarzucając organowi błędną kwalifikację piasku jako odpadu i naruszenie przepisów K.p.a. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] nr [...] w przedmiocie gospodarowania odpadami wydobywczymi oddala skargę. W dniu 9 stycznia 2014 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska przeprowadzili (w zakresie postępowania z odpadami wydobywczymi oraz rekultywacji gruntów) kontrolę działalności J.K. prowadzonej na terenie zlikwidowanego Zakładu Górniczego na terenie działek nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] o łącznej powierzchni [...] ha, stanowiących jego własność. W trakcie oględzin terenu stwierdzono obecność, na części gruntów, hałd piasków oraz ustalono, że część gruntów o powierzchni [...] ha poddana została rekultywacji. Stwierdzono również obecność humusu i sprzętu do załadunku piasku. Na podstawie ustaleń kontroli, udokumentowanych protokołem kontroli nr [...] podpisanym przez J.K. w dniu 30 stycznia 2014 r. bez zastrzeżeń i uwag oraz protokołem ze złożenia pisemnej informacji do ww. protokołu i fotografiami terenu - stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska polegające na: - gospodarowaniu odpadami wydobywczymi (wykorzystywanymi na potrzeby związane z prowadzoną działalnością) bez opracowanego planu gospodarowania odpadami wydobywczymi i wymaganej decyzji właściwego organu zatwierdzającej wyżej wymieniony program. - magazynowaniu odpadów wydobywczych w okresie dłuższym niż 3 lata. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska działając na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 686 ze zm.) oraz na podstawie ustaleń z kontroli działalności J.K. – [...] wydał w dniu 12 lutego 2014 r. zarządzenie pokontrolne nr [...], w którym zarządził niezwłoczne podjęcie działań w celu uregulowania stanu formalnoprawnego dotyczącego gospodarowania odpadami wydobywczymi, zgodnie z art. 8 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2008 r. o odpadach wydobywczych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1336) i przedstawienie w tym zakresie pisemnej informacji na dzień 31 marca 2014 r. W uzasadnieniu zarządzenia, organ - powołując się na treść art. 8 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o odpadach wydobywczych - wskazał, że ww. J.K. jest zobowiązany do przedłożenia programu gospodarowania odpadami wydobywczymi oraz decyzji zatwierdzającej ten program. Pismem z dnia 25 lutego 2014 r. (data wpływu do organu 3 marca 2014 r.) J.K. wezwał Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska do usunięcia naruszenia prawa polegającego na uznaniu, że znajdujące się na terenie zlikwidowanego Zakładu Górniczego piaski zgromadzone w postaci wzniesień (hałd) są odpadem wydobywczym, ponieważ takiego statusu nie posiadały za nim je nabył, a także dlatego, że nie są one substancją lub przedmiotem, których pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Stanowią one pełnowartościowy materiał, który systematycznie wykorzystuje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą do wykonywania prac oraz do świadczenia usług w zakresie likwidacji śliskości zimowej nawierzchni dróg, a także jako materiał do rekultywacji. Do wniosku załączył dowody w postaci aktu notarialnego z dnia 21.03.2011 r. (Rep. A Nr [...]), Planu Ruchu na lata 2004-2007 likwidowanego Zakładu Górniczego umowy na wykonanie robót budowlano-drogowych. Na powyższe wezwanie organ nie udzielił odpowiedzi. W dniu 28 kwietnia 2014 r. J.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. zarządzenie pokontrolne, zarzucając organowi naruszenie: - art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.) wskutek uznania, że znajdujące się na terenie zlikwidowanego Zakładu Górniczego piaski zgromadzone w postaci wzniesień (hałd) są odpadami wydobywczymi, podczas gdy ww. piaski nie są takim odpadem, - art. 7 K.p.a. i art. 77 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i brak zobiektywizowanej oceny jego poczynań w zakresie wykorzystywania przez niego piasku, który został nabyty z zamiarem wykorzystywania go w ramach prowadzonej działalności i w taki sposób używany. Skarżący w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa i podkreślił, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach, przez odpad rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. A contrario nie jest odpadem substancja lub przedmiot, których posiadacz nie pozbywa się i nie chce się pozbyć, ani nie jest do tego zobowiązany. Skarżący oświadczył, że podobnie jak poprzedni właściciele Zakładu Górniczego – jako posiadacz nie pozbywa się i nie chce pozbyć się piasku, gdyż piasek ten traktuje jako pełnowartościowy materiał, który wykorzystuje jako materiał do budów i prac związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą w ilości około 60.000 ton oraz jako materiał do rekultywowania terenu po byłej kopalni w ilości około 10.000 ton. Skarżący wymienił umowy o roboty budowlane w ramach których wykorzystywał sporny piasek. Ponadto skarżący wskazał, że w Planie Ruchu na lata 2004 - 2007 likwidowanego Zakładu Górniczego zgromadzony piasek o frakcji 0-2,0 mm określono jako pełnowartościowy materiał, który będzie wykorzystywany przez trudny do określenia okres uwarunkowany zapotrzebowaniem rynku. W tym kontekście, nabywając nieruchomości, na których zlokalizowany jest piasek, kierował się wytycznymi planu, zawierając stosowne postanowienia w akcie notarialnym umowy sprzedaży nieruchomości. Zgodnie z § 8 aktu notarialnego w związku z faktem, że sprzedający prowadzili działalność gospodarczą w zakresie wydobycia i sprzedaży surowców mineralnych, zobowiązał się wykorzystywać piasek znajdujący się na przedmiotowej nieruchomości w celu bezpośrednio związanym z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą - z wyłączeniem bezpośredniego lub pośredniego zbytu piasku odbiorcom hurtowym lub detalicznym. Powyższe ograniczenie w wykorzystywaniu piasku obowiązuje go przez okres pięciu lat od dnia 21 marca 2011 r. Po tym czasie zamierza również zbywać piasek odbiorcom hurtowym i detalicznym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty zawarte w skardze za bezpodstawne. Odnosząc się do przytoczonej przez skarżącego definicji odpadu zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach, organ wskazał, że w omawianym przypadku mamy do czynienia z pozbyciem się odpadu. Biorąc pod uwagę powyższą definicję oraz art. 1 ust. 3 ustawy o odpadach wydobywczych, kluczowym dla rozstrzygnięcia tej kwestii jest element pozbycia się materiału, dla którego posiadacz nie znajduje dalszego zastosowania (usuwanie poza wyrobisko eksploatacyjne). W związku z powyższym, jeżeli proces usuwania mas ziemnych lub skalnych podczas wydobywania kopalin ze złóż związany jest z ich usuwaniem poza wyrobisko górnicze stosuje się przepisy ustawy o odpadach wydobywczych (następuje element pozbycia się) i w tej sytuacji spełniona zostaje definicja odpadów zawarta w ustawie o odpadach. Zdaniem organu, jest rzeczą bezsporną, że dla znajdujących się na hałdzie o powierzchni 5,3 ha piasków o frakcji 0-2 mm (tzw. podziarno), stanowiących najdrobniejszy materiał z procesu przeróbki wydobytej kopaliny (przesiewanie i płukanie) poprzedni właściciel nie znalazł nabywcy i pozbył się ich wraz z całą nieruchomością. Masa piasku w dniu nabycia nieruchomości wynosiła, według informacji kontrolowanego złożonej do protokołu kontroli, 571 000 Mg. J.K. nabywając nieruchomość, na której znajduje się hałda piasku stał się kolejnym posiadaczem odpadu. Zdaniem organu, istotne dla sprawy jest brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach wydobywczych. Z przepisu tego wynikają trzy przesłanki, które muszą zaistnieć, aby nie można było stosować przepisów ustawy o odpadach wydobywczych: 1. przepis dotyczy mas ziemnych lub skalnych, 2. przemieszczanie mas ziemnych lub skalnych następuje w związku z wydobywaniem kopalin ze złóż, 3. koncesja na wydobywanie kopalin ze złóż lub planu ruchu zakładu górniczego zatwierdzone decyzjami, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze, lub miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego określają warunki i sposób ich zagospodarowania. Brak w ustawie o odpadach wydobywczych definicji masy ziemnej i skalnej powoduje, że należy posłużyć się definicjami określanymi w innych dziedzinach prawa, z których wynika, że piasek jest masą skalną (luźna skała okruchowa), wobec czego przesłanka wymieniona w pkt 1 jest spełniona. Nie miał miejsca fakt przemieszczania mas skalnych, ponieważ hałda piasku znajduje się poza wyrobiskiem górniczym, a zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 15 ustawy o odpadach wydobywczych, przemieszczanie jest to gospodarowanie masami skalnymi lub ziemnymi związane z wydobywaniem kopalin ze złóż w obrębie wyrobiska górniczego w rozumieniu ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 17 ustawy Prawo geologiczne i górnicze wyrobiskiem górniczym jest przestrzeń nieruchomości gruntowej lub górotworze powstała w wyniku robót górniczych, przez które z kolei (art. 6 ust.1 pkt 11) należy rozumieć wykonywanie, utrzymywanie, zabezpieczanie lub likwidowanie wyrobisk górniczych oraz zwałowanie nadkładu w odkrywkowych zakładach górniczych, w związku z działalnością regulowaną ustawą. Nie wchodzi więc w zakres ww. definicji składowanie mas skalnych na hałdach poza wyrobiskiem, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie. Warunków i sposobu zagospodarowania mas skalnych nie określa koncesja na wydobywanie kopaliny (kruszywa naturalnego) ze złoża udzielona przez Wojewodę W.D. i H.S. z dnia [...] r., której wygaśnięcie stwierdził Wojewoda decyzją z dnia [...]. Nie istnieje również miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego. Jedynie w zmianach studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego w zakresie zgodnym z Uchwałą Nr XV/98/2011 Rady Gminy Białogard z dnia 29 grudnia 2011 r. na stronie 23 zapisano: "w rejonie byłej kopalni kruszywa naturalnego "Podwilcze" znajduje się składowisko odpadów mineralnych związanych z wydobyciem kruszyw, które należy zrekultywować". Natomiast Plan Ruchu dla likwidowanego Zakładu Górniczego dotyczył okresu 2004-2007 r. Istniejący w nim zapis, że "piasek o frakcji 0-2 mm stanowiący pełnowartościowy materiał będzie składowany na istniejącej hałdzie, położonej w częściach działek [...] do czasu zagospodarowania (sprzedaży)" jest sprzeczny, w części dotyczącej "czasu zagospodarowania (sprzedaży)" z treścią § 8 aktu notarialnego (Repertorium [...]), zobowiązującą J.K. do zakazu zbywania piasku przez okres 5 lat od dnia nabycia. W ocenie organu, z powyższego wynika, że tylko jedna przesłanka została spełniona, tj. że piasek o frakcji 0-2 mm jest masą skalną. Wobec braku spełnienia pozostałych przesłanek w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy o odpadach wydobywczych. Ustawa o odpadach wydobywczych definiuje w art. 3 ust. 1 pkt 7 odpady wydobywcze, natomiast w art. 3 ust. 1 pkt 2 określone zostało pojęcie hałdy. Ponadto organ wyjaśnił, że wydając zarządzenie pokontrolne wzięto również pod uwagę następujące aspekty: -"złoże [...]" zostało wyeksploatowane w latach 1980-2003 r., - Wojewoda stwierdził wygaśnięcie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]" - likwidacja Zakładu Górniczego nastąpiła w latach 2004-2007 zgodnie z Planem Ruchu, - rekultywacja gruntów przekształconych na skutek działalności górniczej, zgodnie z decyzją Naczelnika Gminy z dnia [...] określającą leśny kierunek ich zagospodarowania powinna zakończyć się w terminie do 5 lat od zaprzestania działalności przemysłowej (tj. w 2009 r.), co wynika z art. 20 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W piśmie z dnia 1 grudnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że z oświadczeń byłych właścicieli nieruchomości jednoznacznie wynika, że odsiany piasek stanowił dla nich pełnowartościowy materiał, który wykorzystywali w ramach działalności gospodarczej i od którego wydobycia uiszczali opłatę eksploatacyjną. W tym aspekcie twierdzenia organu jakoby skarżący stał się nabywcą odpadu są chybione i bezzasadne. Natomiast wskazane w § 8 aktu notarialnego dotyczące ograniczenia w wykorzystywaniu piasku (tylko w zakresie bezpośredniego i pośredniego zbytu) przez okres 5 lat od dnia sprzedaży nieruchomości, w istocie stanowi zakaz konkurencji pomiędzy stronami umowy sprzedaży w zakresie wykorzystania piasku przez skarżącego tj. aby nie wykorzystywał go w celu innym niż związanym z prowadzoną przez niego działalnością i wbrew twierdzeniom organu nie jest sprzeczne z postanowieniami Planu Ruchu na lata 2004-2007 r. Zdaniem pełnomocnika, w tej sprawie mamy do czynienia z masą skalną przemieszczaną w związku z wydobywaniem kopalin ze złóż, w odniesieniu do której plan ruchu zakładu górniczego zatwierdzony decyzją, o której mowa w ustawie Prawo geologiczne i górnicze, określa warunki i sposób ich zagospodarowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontroli Sądu w tej sprawie podlegało zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska zobowiązujące J.K. do podjęcia działań w celu uregulowania stanu formalnoprawnego dotyczącego gospodarowania odpadami wydobywczymi, zgodnie z art. 8 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2008 r. o odpadach wydobywczych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1336). Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, posiadacz odpadów wydobywczych jest obowiązany do przedłożenia właściwemu organowi programu gospodarowania odpadami wydobywczymi przed rozpoczęciem działalności związanej z wytwarzaniem lub gospodarowaniem odpadami wydobywczymi. W myśl art. 11 ust. 1, posiadacz odpadów wydobywczych jest obowiązany do uzyskania decyzji zatwierdzającej program gospodarowania odpadami wydobywczymi. Nałożony na skarżącego obowiązek uregulowania stanu formalnoprawnego gospodarowania odpadami wydobywczymi jest wynikiem ustalenia przez organ, że skarżący jest posiadaczem odpadów wydobywczych w postaci piasku o frakcji 0-2 mm składowanego na hałdzie położonej na terenie zlikwidowanego Zakładu Górniczego w części działek nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...], i w ramach prowadzonej działalności gospodarczej gospodaruje ww. odpadem wydobywczym, o którym mowa w ustawie. Według skarżącego, przedmiotowy piasek nie jest substancją lub przedmiotem, której pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Nie jest więc "odpadem" w rozumieniu ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r., poz. 21) – art. 3 ust. 1 pkt 6. Zgromadzone piaski stanowią bowiem pełnowartościowy materiał, który systematycznie wykorzystuje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą do wykonywania prac oraz do świadczenia usług w zakresie likwidacji śliskości zimowej nawierzchni dróg, a także jako materiał do rekultywacji. Istota sporu sprowadza się zatem do ustalenia, czy w zaistniałych okolicznościach sprawy zastosowanie ma ustawa o odpadach, czy przepisy ustawy o odpadach wydobywczych, a w rezultacie do ustalenia, czy organ prawidłowo zakwalifikował piasek zgromadzony na hałdach, na terenie działalności skarżącego, jako odpad wydobywczy, co do którego posiadacz musi spełniać odpowiednie wymogi określone ustawą. Przypomnieć należy, że ustawa o odpadach wydobywczych określa m.in. zasady gospodarowania odpadami wydobywczymi oraz procedury związane z uzyskiwaniem zezwoleń i pozwoleń związanych z gospodarowaniem tymi odpadami. Ustawa o odpadach wydobywczych stanowi regulację szczególną w zakresie odpadów wydobywczych w stosunku do regulacji zawartej w ustawie o odpadach. Stosownie do art. 1 ust. 3 tej ustawy, jedynie w zakresie nieuregulowanym, dotyczącym postępowania z odpadami wydobywczymi, ustawa ta odsyła do przepisów ustawy o odpadach. Oznacza to, że reguluje ona kwestie odpadów wydobywczych, stanowiących fragment zbiorczego pojęcia odpadów, w sposób szczególny i kompleksowy. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy o odpadach wydobywczych, odpady wydobywcze to odpady pochodzące z poszukiwania, rozpoznawania, wydobywania, przeróbki i magazynowania kopalin ze złóż. Według art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, hałda to obiekt do składowania stałych odpadów wydobywczych na powierzchni ziemi. Jak wynika z akt, sporny piasek jest materiałem powstałym w wyniku procesu przeróbki wydobytej kopaliny (przesiewanie i płukanie), prowadzonego w ramach działalności Zakładu Górniczego polegającego na wydobywaniu kruszyw naturalnych ze złoża [...]. Hałda piasku znajduje się poza wyrobiskiem górniczym. Złoże to zostało wyeksploatowane w latach 1980 – 2003 r. Koncesja na wydobywanie kopalin wygasła w 2004 r. Od 2004 r. do 2007 r. nastąpiła likwidacja Zakładu Górniczego – według Planu Ruchu dla likwidowanego Zakładu Górniczego. Następnie grunty poeksploatacyjne wraz ze znajdującym się na nich piaskiem, pozostałym po zakończonej działalności wydobywczej, nabył w roku 2011 skarżący. Zdaniem Sądu, wobec powyższego, nie ma wątpliwości, że hałda piasku pozostała po działalności kopalni, usunięta poza wyrobisko górnicze, jest odpadem pochodzącym z procesów związanych z wydobyciem kruszyw w przedmiotowym zakładzie górniczym. Jest to więc odpad wydobywczy, o którym mowa w ustawie o odpadach wydobywczych. Trafnie wskazał organ, że z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach wydobywczych wynikają trzy przesłanki, które muszą zaistnieć, aby wyłączyć stosowanie przepisów tej ustawy, tj.: 1. dotyczy mas ziemnych lub skalnych, 2. przemieszczanie mas ziemnych lub skalnych następuje w związku z wydobywaniem kopalin ze złóż, 3. koncesja na wydobywanie kopalin ze złóż lub planu ruchu zakładu górniczego zatwierdzone decyzjami, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze, lub miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego określają warunki i sposób ich zagospodarowania. Poza sporem pozostaje fakt, że zgromadzony piasek jest masą skalną (luźna skała okruchowa), wobec tego pierwsza przesłanka jest spełniona. Jednakże nie są spełnione pozostałe dwie przesłanki warunkujące inną kwalifikację spornego piasku, niż to uczynił organ. Nie można bowiem uznać, że miał miejsce fakt przemieszczania mas skalnych, ponieważ hałda piasku znajduje się poza wyrobiskiem górniczym, a zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 15 ustawy o odpadach wydobywczych, przemieszczanie jest to gospodarowanie masami skalnymi lub ziemnymi związane z wydobywaniem kopalin ze złóż w obrębie wyrobiska górniczego w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze. Wojewoda decyzją z 13 grudnia 2004 r. stwierdził wygaśnięcie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego - w związku z wyczerpaniem złóż i zakończeniem eksploatacji kopalni, zaś skarżący takiej działalności nie prowadzi. Nie ma też miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu górniczego, określającego warunki i sposób zagospodarowania mas skalnych. Powoływany przez skarżącego Plan Ruchu dotyczył Zakładu Górniczego zlikwidowanego w latach 2004 r. - 2007 r. i obejmował wskazania dotyczące rekultywacji i zagospodarowania terenów (wyrobisk górniczych) po tej kopalni. Zdaniem Sądu, na podstawie tego dokumentu nie można dokonywać klasyfikacji pozostałych po zamknięciu kopalni, poza wyrobiskiem górniczym, hałd piasku. W ocenie Sądu o statusie zgromadzonego na nieruchomości skarżącego piasku pozostałego po działalności wydobywczej nie może decydować faktyczne, aktualne wykorzystanie go przez skarżącego jako pełnowartościowego materiału budowlanego, do celów związanych z działalnością gospodarczą. Dla kwalifikacji tego piasku jako odpadu wydobywczego nie ma też znaczenia wcześniejsze jego przeznaczenie nadane przez poprzednich właścicieli nieruchomości. Dokonane w tej sprawie ustalenia w zakresie pochodzenia i rodzaju materiału pozostałego po działalności wydobywczej oraz fakt gospodarowania tym materiałem przez skarżącego na potrzeby własnej działalności (Zakład Usług [...]) - obligowały organ do zastosowania w tej sprawie przepisów ustawy o odpadach wydobywczych. W konsekwencji uznania skarżącego za posiadacza odpadów wydobywczych należało zweryfikować przestrzeganie przez niego zasad i warunków gospodarowania odpadami wydobywczymi. Jednym z ustawowych wymogów jest obowiązek opracowania programu gospodarowania tymi odpadami i uzyskanie decyzji zatwierdzającej ten program. Bezsporne jest, że skarżący nie dysponuje wymienionymi dokumentami, a zatem – zdaniem Sądu - organ zasadnie nałożył na niego obowiązek podjęcia działań, o jakich mowa w zaskarżonym zarządzeniu. Należy wyjaśnić także, że fakt, iż w umowie sprzedaży nieruchomości – akt notarialny A Nr [...] skarżący zobowiązał się do wykorzystywania hałdy piasku wyłącznie na potrzeby działalności gospodarczej z zakazem dalszej odsprzedaży tego piasku nie stanowi o tym, że jest to pełnowartościowy materiał budowlany i nie sanuje braku programu gospodarowania hałdą piasku – odpadem po działalności wydobycia i sprzedaży surowców mineralnych. W kwestii naruszenia przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska art. 7 i art. 77 K.p.a. wskutek nie podjęcia czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, Sąd stwierdził, że wszystkie okoliczności sprawy zostały należycie wyjaśnione i udokumentowane. Organ podjął wszelkie czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. dokonał rozpoznania w terenie, dokonał oględzin i sporządził dokumentację fotograficzną, umożliwił kontrolowanemu złożenie pisemnej informacji do protokołu kontroli, dokonał analizy wszystkich zgromadzonych w sprawie dokumentów. Uzasadnienie zarządzenia pokontrolnego spełnia wymogi z art. 107 K.p.a. W tym stanie rzeczy, Sąd uznał, że zaskarżone zarządzenie nie narusza przepisów prawa, a zatem skarga nie jest zasadna. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło