II SA/Sz 496/12

Dnia 18 maja 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2012 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Postanowieniem z dnia [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmówiło Stowarzyszeniu "N" dopuszczenia do udziału w postępowaniu odwoławczym przed tym organem w sprawie odwołania od decyzji Burmistrza z dnia [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pod nazwą [...]. W ww. postanowieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze pouczyło strony, że nie ma ono charakteru ostatecznego w administracyjnym toku instancji i stronom przysługuje prawo złożenia do tego Kolegium wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia. Na powyższe postanowienie Stowarzyszenie "N", za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyło "zażalenie" do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W treści pisma, strona skarżąca zarzuciła m.in., że zgodnie z art. 124 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej zwanej "K.p.a."), pouczenie znajdujące się w postanowieniu powinno zawierać informację, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego. Podkreślono, że takiego zapisu nie zamieszczono w niniejszym dokumencie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi. Organ zaznaczył, że zaskarżone postanowienie nie jest ostateczne, a wraz z zażaleniem do Sądu, Stowarzyszenie "N", zgodnie z pouczeniem zawartym w treści postanowienia, złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który nie został rozpatrzony. W związku z powyższym skarga, jako przedwczesna jest niedopuszczalna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej zwanej "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje oraz postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, kończące postępowanie w sprawie lub rozstrzygające sprawę co do istoty. Tryb wnoszenia skarg na decyzje i postanowienia reguluje art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., w myśl którego, skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Ustawę, o której mowa w przywołanym przepisie art. 52 P.p.s.a. stanowi m.in. Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 127 § 1 i 3 w związku z art. 144 K.p.a., od postanowień wydanych w pierwszej instancji służy stronie zażalenie tylko do jednej instancji, jednakże od postanowień wydanych w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze zażalenie nie służy, a strona niezadowolona z postanowienia może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W myśl art. 141 oraz 127 § 3 w związku z art. 144 K.p.a., wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosi się do ministra lub samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 7 dni od dnia doręczenia kwestionowanego postanowienia, o ile w myśl przepisów postępowania na dane postanowienie służy zażalenie. W świetle przywołanych unormowań podkreślić należy, iż pomimo, że wniosek organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu rozpoznawało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, tj. organ odwoławczy, właściwy do rozstrzygania sprawy wywołanej wniesieniem odwołania na decyzję Burmistrza z dnia [...], to wydane przez to Kolegium postanowienie podjęte zostało w pierwszej z administracyjnego toku instancji. Powyższe wynika stąd, że kwestia dopuszczenia do udziału w postępowaniu nie stanowiła wcześniej przedmiotu rozstrzygania przez organ gminy, a wniosek o dopuszczenie, do udziału w postępowaniu, złożony przez skarżące Stowarzyszenie, dotyczył bezpośrednio postępowania przed organem II instancji. Wyjaśnić należy przy tym, że sformułowana w art. 15 K.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania, zakłada prawo strony do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy przez dwa różne organy. Wyjątek od tej zasady stanowi wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy i znajduje on zastosowanie, gdy w pierwszej instancji akt administracyjny wyda minister lub samorządowe kolegium odwoławcze, które w układzie hierarchicznym budowy administracji, nie mają nad sobą organu wyższego stopnia, uprawnionego do rozpoznania odwołania lub zażalenia. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zastępuje zatem we wskazanych przypadkach takie środki zaskarżenia, jak odwołanie, czy zażalenie, korygując tym zakres zastosowania zasady dwuinstancyjności. Wykorzystanie tego środka, stanowi też zakreślony w art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. warunek wyczerpania administracyjnego toku instancji, uzależniający skuteczne wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na wydane w postępowaniu administracyjnym postanowienia, na które służy zażalenie. Warunek ten w rozpoznawanej sprawie nie został spełniony, wobec czego należy przyjąć, że skarga jest niedopuszczalna. Zaznaczyć należy przy tym, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze, stosownie do treści powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zaskarżonym postanowieniu zamieściło prawidłowe pouczenie o środkach, trybie i terminie zaskarżenia wskazując, że na postanowienie to przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który należy wnieść do Kolegium w terminie 7 dni od dnia doręczenie przedmiotowego postanowienia. Nie można zatem zgodzić się z postawionym w skardze zarzutem, że organ ten zaniechał zamieszczenia właściwego pouczenia. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.