II SA/Sz 502/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-06-01

Skład orzekający: Monika Bieńkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, utrzymujący się wyłącznie z zasiłków stałego i celowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, którego miesięczny dochód stanowi wyłącznie zasiłek stały i zasiłek celowy, a który nie posiada majątku ani oszczędności, wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spełnia on wymóg wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
J. R. Ś. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada majątku ani oszczędności, a jego miesięczny dochód wynosi jedynie zasiłek stały i zasiłek celowy. Ponoszone przez niego wydatki to czynsz, energia elektryczna i gaz.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych J. Ś. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia [...] r. w sprawie uchylenia w całości decyzji własnej z dnia [...] r. w sprawie skierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Wezwany do uiszczenia wpisu od ww. skargi, J. Ś. złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, oszczędności. Miesięczny dochód wnioskodawcy wynosi [...] zł i składa się na niego zasiłek stały w kwocie [...] zł i zasiłek celowy w kwocie [...] zł. Ponoszone miesięczne wydatki, to czynsz w wysokości [...] zł, energia elektryczna [...] zł i gaz [...] zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270) prawo pomocy w zakresie częściowym sąd (referendarz sądowy) przyznaje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. J. Ś. utrzymuje się wyłącznie z różnych form pomocy społecznej, jego miesięczny dochód stanowi zasiłek stały i zasiłek celowy. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść pełnych kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 P.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, że znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego, uznać należy, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie jest on w stanie partycypować w kosztach postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło