II SA/Sz 51/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./, Asesor WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 września 2005r. sprawy ze skargi E. i Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. u c h y l a zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących E. i Z. S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa, art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1194 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.) uchyliło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Nr [...] z dnia [...] r. oraz odmówiło uchylenia ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Nr [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji podano, że w piśmie z dnia [...] r. E. i Z. S. powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 i 4 kpa wystąpili o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. dotyczącą warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. Reja nr [...], w [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając jako organ pierwszej instancji, decyzją z dnia [...] r. odmówiło wznowienia postępowania. E. i Z. S. złożyli wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy i zarzucili, że dopuszczono się uchybień proceduralnych wskazując, że można albo wydać postanowienie o wznowieniu, albo decyzję odmawiającą wznowienia. W zakresie merytorycznym wnioskodawcy zarzucili niezgodność z prawem decyzji z dnia [...] r., ponieważ Kolegium nie uwzględniło planu szczegółowego z 1975 r., a organ pierwszej instancji nie zawiadomił ich o toczącym się postępowaniu. Zarzucili nadto, że dla miasta [...] nadal obowiązuje ogólny plan zagospodarowania przestrzennego, który z dniem [...] r. stał się planem obowiązującym miasta [...]. Odnosząc się do podnoszonych zarzutów [...] podało, że wniosek o wznowienie postępowania jest nieuzasadniony, ponieważ: - wnioskodawcy nie zachowali terminu do wniesienia podania, - nie ma podstaw do wznowienia postępowania, które wskazali wnioskodawcy, - decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zostały wydane na podstawie ogólnego planu miasta [...] z [...] r., - sprawa była rozpoznawana przez NSA Ośrodek Zamiejscowy w [...], a Kolegium nie jest uprawnione do wznowienia postępowania, bowiem te same podstawy skargi powołane zostały przez stronę w postępowaniu przed NSA jak i obecnie. Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w [...] złożyli E. i Z. S., wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem, ponieważ wydano wspólną decyzję obejmującą uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Nr [...] z dnia [...] r. i odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] Nr [...] z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] uwzględnił wniesioną skargę i wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], uchylił zaskarżoną decyzję podając w uzasadnieniu, że postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji przeprowadzone zostało z naruszeniem wyrażonej w przepisie art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej oraz zasady pogłębiania obywateli do organów Państwa, zawartej w przepisie art. 8 kpa. W rezultacie Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien przede wszystkim szczegółowo wyjaśnić sprawę dopuszczalności wznowienia postępowania, następnie odnieść się do pozostałych zarzutów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wykonując powyższy wyrok Sądu, ponownie rozpatrzyło wniosek skarżących z dnia [...] r. i decyzją z dnia r., Nr [...] , utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] r. odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Kolegium z dnia [...] r., Nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] – na rzecz K. i J. I. W uzasadnieniu Kolegium przywołało treść przepisu art. 148 § 1 kpa, zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Zdaniem Kolegium to na stronie spoczywa obowiązek udowodnienia kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie wpłynęło w terminie. W rozpatrywanej sprawie termin ten nie został zachowany, albowiem strony dowiedziały się o wydaniu przedmiotowej decyzji w dniu jej doręczenia tj. [...] r., zaś pierwszy wniosek o wznowienie postępowania datowany jest [...] r. Dalej Kolegium podało, że nie znalazło podstaw do wznowienia z urzędu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] r., podzielając stanowisko poprzedniego składu orzekającego w tym względzie, wyrażone w decyzji z dnia [...] r., a dotyczące przesłanek z art. 145 § 1, w szczególności z pkt 1. Końcowo Kolegium zauważyło, że w decyzji nr [...] niepotrzebnie poruszone zostały kwestie merytoryczne dot. warunków zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]. Jednak biorąc pod uwagę, że decyzja ta w swej treści zawiera zasadniczy element odmowy wznowienia postępowania (złożenie wniosku po terminie) uchybienie to nie ma wpływu na istotę rozstrzygnięcia. E. i Z. S. również i tą decyzję zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] wnosząc o jej uchylenie. Decyzji zarzucili, że w najmniejszym stopniu nie uwzględniła orzeczenia Sądu z dnia [...] r., ponieważ nie przeprowadzono analizy całego materiału dowodnego jaki przedstawili, w szczególności w pismach z dnia [...] r. i [...] r. Kolegium tym razem utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...]r., w której w rażący, a wręcz arogancki sposób naruszyło przepisy art. 10 § 1, 7, 8, 9, 12 i 107 kpa. Ponadto w obrocie prawnym nadal znajdują się dwa sprzeczne ze sobą rozstrzygnięcia SKO: • postanowienie z dnia [...] r. wydane na podstawie art. 149 § 1 kpa, wznawiające postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] r., • ostateczna decyzja z dnia [...] r. wydana na podstawie art. 149 § 3 kpa odmawiająca wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] r. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Pismem procesowym z dnia [...] r. skarżący ustosunkowali się szczegółowo do argumentów Kolegium zawartych w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną. Słusznie skarżący zarzucają, że Kolegium ponownie rozpatrując sprawę z Ich wniosku z dnia [...] r. nie wykonało wskazań Sądu zawartych w wyroku z dnia [...] r., które zobowiązywały organ do szczegółowego wyjaśnienia kwestii dopuszczalności wznowienia postępowania oraz odniesienia się do zarzutów podnoszonych przez skarżących. W wyroku tym Sąd wskazał również, że zasada prawdy obiektywnej zawarta w części ogólnej kpa ma zastosowanie we wszystkich postępowaniach, w tym również w trybach nadzwyczajnych. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że skarżący zobowiązani byli do wniosku o wznowienie postępowania dołączyć dowody kiedy dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, a rola Kolegium ograniczała się do zbadania czy wniosek złożony został z zachowaniem miesięcznego terminu, wynikającego z treści przepisu art. 148 § 1 kpa. Takie stanowisko Kolegium nie znajduje uzasadnienia w przepisach kpa. Wręcz przeciwnie z przepisów tych wynika, na co wskazywał Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] r., że to właśnie na Kolegium spoczywa obowiązek dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Ponadto Kolegium błędnie przyjmuje, że za datę kiedy skarżący dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania należy przyjąć dzień kiedy decyzja została Im doręczona. Od daty doręczenia decyzji z dnia [...] r. liczy się tylko termin do wniesienia skargi, natomiast dla ustalenia kiedy skarżący dowiedzieli się o tych okolicznościach należało przeprowadzić postępowanie wyjaśniające – zgodnie z przepisami art. 7, art. 77 kpa. Nie można bowiem zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że z treści doręczonej decyzji wynikało, iż wydana została na podstawie fałszywych dowodów. Tylko na marginesie Sąd zwraca uwagę, że wznowienie postępowania na podstawie przesłanki zawartej w przepisie art. 145 § 1 pkt 1 kpa, może nastąpić po stwierdzeniu sfałszowania dowodów orzeczeniem sądu lub innego organu – art. 145 § 2 kpa. W przedmiotowej sprawie jest to o tyle nie istotne, że postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], Kolegium wznowiło postępowanie w sprawie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] r., bez wskazania przesłanek wznowienia postępowania. Z kolei to oznacza, że zaskarżona decyzja została wydana niezgodnie z postanowieniami zawartymi w art. 151 kpa. Przepis ten stanowi, że wznowione postępowanie może skończyć się trojako: 1) decyzją o odmowie uchylenia dotychczasowej decyzji, gdy brak jest podstaw wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a.; 2) decyzją uchylającą dotychczasową decyzję i rozstrzygającą o istocie sprawy, gdy podstawy wznowienia postępowania istnieją: 3) decyzją stwierdzającą wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Zaskarżoną decyzją utrzymano natomiast w mocy decyzję odmawiająca wznowienia postępowania, które formalnie zostało już wznowione. Wskazane powyżej uchybienia pozwalają stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152. a o kosztach na podstawie art. 200 ww. ustawy.