II SA/Sz 512/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-11-28
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Barbara Gebel, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżąca, właścicielka nieruchomości, nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych, ze względu na brak interesu prawnego?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nieprawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze, ponieważ nie dokonało wszechstronnej analizy wszystkich rodzajów oddziaływań planowanej inwestycji na nieruchomości skarżącej, ograniczając się jedynie do analizy hałasu i pomijając inne potencjalne zagrożenia. Brak takiej analizy uniemożliwił prawidłowe ustalenie, czy skarżąca posiadała interes prawny, a tym samym przymiot strony w postępowaniu.Stan faktyczny
Skarżąca B. M. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla budowy elektrowni wiatrowych. Kolegium uznało, że skarżąca, jako właścicielka działek sąsiadujących z planowaną inwestycją, nie posiadała interesu prawnego i tym samym przymiotu strony w postępowaniu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. i Konstytucji RP, kwestionując ustalenia organu dotyczące braku wpływu inwestycji na jej nieruchomości, w szczególności w zakresie emisji hałasu, oraz podnosząc zarzuty dotyczące wadliwości raportu oddziaływania na środowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Kolegium na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...], Burmistrz po rozpatrzeniu wniosku [...]. ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych, składającego się z 7 turbin wiatrowych o łącznej mocy nominalnej 21 MW, w obrębach geodezyjnych: [...]wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą –[...].
Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła m. in. B. M., jako właścicielka działek nr [...].
W zakresie zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji B. M. w odwołaniu poddała w wątpliwość niezawisłość organu Burmistrza do wydania przedmiotowej decyzji z uwagi na szereg przesłanek świadczących o stronniczości (zależności) burmistrza od inwestora [...]Zdaniem odwołującej się dowodem na to jest przyjęcie pieniędzy na budowę boiska piłkarskiego w [...], czy też przyjęcie kwoty [...]zł od inwestora [...]celem zasilenia budżetu gminy na rok 2011 dla sołectw [...], pomimo wyraźnego protestu tych sołectw na przyjęcie pieniędzy wyrażonych podczas spotkań i w głosowaniach. W ocenie skarżącej owa stronniczość (zależność) Burmistrz przejawiała się także w zatajaniu informacji dotyczącej inwestycji, jak również w niedopełnianiu obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania poprzez niepoinformowanie o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Na potwierdzenie niniejszego zarzutu B. M. wskazała, że obwieszczenie z dnia 8 września 2011 roku, na które powołuje się Burmistrz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ukazało się w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miasta pomimo, że wcześniejsze informacje dotyczące sprawy tam się ukazywały. Przyczyniło się to do braku możliwości zapoznania z tym obwieszczeniem stronom nie przebywającym stale w miejscowościach sąsiadujących z inwestycją, a tym samym niedopełniony został art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej zwanej K.p.a.). W uzasadnieniu decyzji brakuje również numeru wyżej wymienionego obwieszczenia oraz miejsc i terminów jego wywieszenia, co rodzi podejrzenia, że obwieszczenie to nie było wywieszone zgodnie z obowiązującym prawem.
Poza tym w uzasadnieniu złożonego środka prawnego B. M. wyraziła pogląd, iż zebrane materiały w toku postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji planowanego przedsięwzięcia nie przedstawiają wystarczających informacji, na podstawie których możliwa jest obiektywna ocena skutków realizacji zakładanych działań oraz wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Zaznaczyła, że dokumentacja przedkładana do oceny właściwych organów musi spełniać bowiem wymogi ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej zwanej "u.o.o.ś."). Analizowane materiały, na podstawie których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, zawierają natomiast braki oraz nieścisłości, których uzupełnienia i wyjaśnienia wielokrotnie domagała się lokalna społeczność. Niestety odpowiedzi udzielane przez inwestora jak i przez lokalne władze – Burmistrza oraz radnych na etapie konsultacji społecznych były wymijające i zbywające, pomijano istotne aspekty ochrony środowiska, jak również nie brano pod uwagę protestów społecznych, o których negatywnie wypowiadano się w raporcie, jak i na spotkaniach, o ile, jak zaznaczyła odwołująca się, w ogóle brano je pod uwagę. Wskazała, iż ww. władze stały na stanowisku, iż twierdzenia mieszkańców są bezpodstawne, a lokalna społeczność generuje jedynie problemy nie pozwalając na rozwój gminy. B. M. zaznaczyła, że według Burmistrza należy poświęcić mniejszość dla dobra ogółu z czym ona absolutnie się zgadza.
Odwołująca się wyliczyła także swoje zastrzeżenia, w kontekście wymogów art. 66 ust. 1 u.o.o.ś., dotyczące zawartości sporządzonego w sprawie raportu oddziaływania na środowisko, na podstawie, którego wydana zastała zaskarżona decyzja. Zastrzeżenia te dotyczą następujących kwestii:
1) dokładnej inwentaryzacji fauny i flory terenu planowanych inwestycji, ponieważ ta przeprowadzona przez inwestora wykonana została pobieżnie, na co w sprawie są dowody;
2) szczegółowej analizy oddziaływania inwestycji na przedmioty ochrony obszarów Natura 2000 – zdaniem odwołującej się stwierdzenie w raporcie że inwestycje nie będzie znacząco oddziaływać na te obszary nie załatwia sprawy - brak jest bowiem odpowiednich badan monitoringowych i rzetelnej analizy danych, które by tego dowodziły;
3) oceny skumulowanych efektów istniejących już i planowanych farm wiatrowych na obszary Natura 2000 w skali zarówno lokalnej jak i województwa, ponieważ stwierdzenie, że takiego oddziaływania brak to nie analiza;
4) analizy możliwości wystąpienia transgranicznego oddziaływania na środowisko, gdzie takiego nie stwierdzono bez analizowania tematu;
5) rzetelności przeprowadzonej analizy wariantów planowanej farmy wiatrowej, w tym analizy wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru;
6) przygotowania streszczeń w języku niespecjalistycznym, w których zostałyby zawarte informacje odnoszące się do wszystkich elementów raportów.
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 § 1 K.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu m. in. odwołania B. M. umorzyło postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że złożone w rozpoznawanej sprawie odwołania były niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, ponieważ wskazane w odwołaniu osoby, w tym również B. M. nie posiadali przymiotu strony postępowania w rozpatrywanej sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych – [..]". Kolegium w kontekście treści art. 28 K.p.a. wyjaśniło, że aby korzystać z przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym niezbędne jest wykazanie interesu prawnego w prowadzonym postępowaniu. Organ podkreślił, iż w zakresie cech znamionujących pojęcie interesu prawnego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że ma on być interesem osobistym, własnym, indywidualnym, konkretnym, aktualnym a nie ewentualnym oraz sprawdzalnym obiektywnie. Ponadto strona może występować w sprawie na podstawie roszczenia prawnego, które musi się opierać na przepisie prawa. Musi zatem istnieć przepis, będący podstawą do konkretnego roszczenia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego 23 marca 1999 r., I SA 1189/98).
W kontekście powołanego orzeczenia Kolegium podniosło, że wyłącznie przepis prawa materialnego przyznający stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści - stanowiący podstawę interesu prawnego - stwarza zatem dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Wykazanie interesu prawnego w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań polega zaś na wykazaniu wpływu zamierzenia inwestycyjnego na możliwość korzystania z nieruchomości oraz wykazania, że czyjeś zamierzenie inwestycyjne może wpływać na sferę uprawnień związanych z korzystaniem z nieruchomości.
W ocenie organu w przypadku decyzji o wydanie środowiskowych uwarunkowań prawem, które będzie stanowić podstawę do wyznaczenia stron, będą na przykład przepisy ustalające poszczególne standardy jakości środowiska. Zaznaczył, że w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko stronami tego postępowania bezsprzecznie będą oprócz wnioskodawcy, także właściciele działek objętych przewidywanym obszarem ograniczonego oddziaływania, jeżeli oddziaływanie planowanej inwestycji będzie wykraczać poza teren, do którego inwestor posiada tytuł prawny - będzie przekraczać ustalone prawem standardy.
Kolegium wyjaśniło także, iż jednym z elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko są konsultacje społeczne. Realizowane są one poprzez zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu, ale wyłącznie w przypadku, gdy w sprawie sporządzany jest raport o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Do udziału w takich konsultacjach ma prawo każdy, bez względu na jego status prawny. Prawo to ogranicza się jednak jedynie do możliwości składania uwag i wniosków co do realizacji przedsięwzięcia i nie jest równoznaczne z uzyskaniem uprawnień strony w postępowaniu.
W ocenie organu w takim właśnie charakterze mogliby występować i występowali odwołujący się, dlatego też Kolegium nie uwzględniło odwołań złożonych przez wskazane w decyzji osoby i podmioty, w tym B. M.
Dla wyjaśnienia statusu w sprawie osób fizycznych, które złożyły odwołanie Kolegium zaznaczyło, iż określono odległość położenia na kopii mapy ewidencyjnej w skali do 1:5000, działki każdej z odwołujących osób oraz na podstawie obliczeń i danych zawartych w raporcie obszar oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia.
Podkreślono, że podstawowym negatywnym czynnikiem towarzyszącym eksploatacji elektrowni wiatrowych jest hałas emitowany do środowiska. Szczegółowa analiza raportu zawierającego m.in. oddziaływanie hałasu na przyległe tereny wykazała, że działki odwołujących się leżą poza strefą szkodliwego oddziaływania turbin. Jak wynika z danych zawartych w raporcie izolinia (izofona) akustyczna hałasu o poziomie nie przekraczającym 40 dB (normatyw nocny) nie przebiega przez teren działek, będących ich własnością. Badania odległości na kopii map wykazały, że odległość turbiny do nieruchomości położonych w obr. [...]wynosi: około 1100 m -od dz. nr [...], około 1000 m od dz. nr [...], a od działek nr [...]około 2000m. Natomiast odległość od miejsca przebiegu izofony oznaczającej natężenie hałasu o wartości (na poziomie) 40 dB wynosi od 350 do 450 m od granic tych działek.
Organ zaznaczył, że nieruchomości odwołujących się w tym część z nich nie zabudowana znajdują się poza izofoną w związku z czym natężenie hałasu będzie przy granicy zabudowań znacznie niższe od dopuszczalnego. W związku z tym nie ma podstaw do przyjęcia, że nieruchomości odwołujących się znajdują w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji a inwestycja uniemożliwi lub utrudni korzystanie z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem, stosownie do treści art. 143 Kodeksu cywilnego.
W konsekwencji, zdaniem Kolegium, w przedmiotowej sprawie należało uznać, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia nie będzie ingerowało w prawa rzeczowe odwołujących się. Powyższe skutkowało uznaniem, że nie mają oni interesu prawnego w rozpoznawanej sprawie, a tym samym nie posiadają przymiotu strony postępowania. Według organu odwoławczego świadczą o tym również podnoszone w odwołaniach kwestie, odnoszące się w istocie do interesu faktycznego, ponieważ dotyczyły szeroko pojętego interesu społecznego, tj. troski o ochronę środowiska, walory krajobrazowe oraz miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Na decyzję organu odwoławczego B. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej naruszenie art. 10 § 1 i art. 28 K.p.a. - poprzez odmowę przyznania jej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze statusu strony postępowania, pomimo, iż jestem właścicielem nieruchomości znajdujących się w zasięgu oddziaływania farmy wiatrowej oraz naruszenie art. 74 Konstytucji RP - poprzez pozbawienie konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do bezpieczeństwa ekologicznego oraz ochrony środowiska, w którym skarżąca żyje.
W zakresie zarzutów dotyczących naruszenia art. 10 § 1 i art. 28 K.p.a. skarżąca - w odniesieniu do stanowiska Kolegium zajętego w zaskarżonej decyzji w kwestii odległości turbin oraz przebiegu izofony o wartości 40 dB od granicy działek należących do skarżącej - wyjaśniła, iż zgodnie z dostępnymi jej danymi dotyczącymi planowanej inwestycji oraz miejsca posadowienia wiatraków, stanowiące jej własność działki nr [...]znajdują się w odległości do 1400 m, a nie jak wskazano w decyzji SKO około 2000m. W konsekwencji, zgodnie z informacją podaną przez Kolegium znajdują w strefie o poziomie hałasu izofony oznaczającej natężenie hałasu o wartości 40 dB. Wobec powyższego powinna być ona uznawana za stronę postępowania.
W uzasadnieniu skargi B. M. wskazała, że Kolegium uzasadniając stanowisko w kwestii braku posiadania przez skarżącą przymiotu strony, wywiodło, że nie dopatrzyło się istnienia przepisu prawa materialnego przyznającego stronie konkretne i indywidualne oraz aktualne korzyści, stanowiące podstawę interesu prawnego, a tym samym istnienie legitymacji procesowej strony. Skarżąca zaznaczyła, iż w ocenie organu odwoławczego, w przypadku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia takimi normami prawnymi będą przepisy ustalające poszczególne standardy jakości środowiska. Stronami postępowania będą więc bezsprzecznie właściciele działek objętych przewidywanym obszarem oddziaływania planowanej inwestycji. Organ badanie interesu prawnego ograniczył jednak do stwierdzenia, że skoro działka strony skarżącej pozostaje poza granicami zakreślonymi przebiegiem izofony wyznaczającej linię negatywnego oddziaływania akustycznego planowanej inwestycji, to nie służy jej przymiot strony postępowania. Zdaniem skarżącej, organ nie dokonał zatem prawidłowej oceny kwestii wystąpienia interesu prawnego w niniejszym postępowaniu. Wprawdzie wstępne ustalanie obszaru, na który inwestycja będzie oddziaływać, należy do inwestora, jednak nie zwalnia to organu administracji od przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, gdyż organ ten nie jest związany deklaracjami inwestora. Odnośnie przeprowadzonych przez organ ustaleń wskazać należy, że powyższa, przytoczona z decyzji konstatacja co do braku interesu prawnego strony skarżącej jest przedwczesna. W postępowaniu bowiem jego uczestnicy podnosili, iż raport oddziaływania na środowisko, na podstawie którego dokonano ustalenia przebiegu izofony nie stanowi rzetelnego dowodu, zawiera braki merytoryczne, a w związku z tym nie odpowiada przepisom prawa. Zarzuty te odnosiły się również do tej części dokumentu, która opisywała oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na środowisko na poszczególnych etapach realizacji przedsięwzięcia. Raport, który stanowił podstawę rozstrzygnięcia organu odwoławczego pozbawiony był elementów, które pozwoliłyby ustalić zakres oddziaływań akustycznych we wszystkich fazach przedsięwzięcia, choćby na etapie budowy. W raporcie nie ma nawet skonkretyzowanych parametrów technicznych turbin (ich wielkości, mocy), które zostaną dookreślone na późniejszym etapie procesu inwestycyjnego. Stąd na obecnym etapie postępowania nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy nieruchomości strony skarżącej pozostają poza zakresem oddziaływania akustycznego planowanej inwestycji. Rozstrzygnięcie organu pozbawione jest więc merytorycznych podstaw. Wskazać nadto należy, że oddziaływanie farmy wiatrowej na środowisko nie ogranicza się wyłącznie do emisji hałasu, organ zaś w ogóle nie rozważał, czy źródła istnienia interesu prawnego nie należy szukać także w innych normach prawnych.
Skarżąca podniosła następnie, iż w ramach ustalania kręgu podmiotowego w sprawie o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia obowiązkiem organu jest każdorazowo ustalenie wszystkich przepisów odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie - wyznaczenie terenu w otoczeniu, który objęty jest oddziaływaniem tej inwestycji. Organ nie ustalił, czy planowana farma wiatrowa jest przedsięwzięciem odpowiadającym regulacjom rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (Dz. U. Nr 93, poz. 623 ze zm.). Organ nie badał, czy wystąpi emisja pola elektromagnetycznego i jaki będzie zakres oddziaływania tego pola. Istnieją zaś normy w zakresie emisji pola elektromagnetycznego określone rozporządzeniem Ministra Ochrony Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie określenia dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883). Organ nie rozważył kwestii oddziaływania infradźwięków, której źródłem będą turbiny, zaniechał oceny, czy nie wystąpi negatywny wpływ na stan zdrowia ludzi i zwierząt w otoczeniu. Podnieść też należy, że okoliczność, iż przyległe do farmy wiatrowej nieruchomości maja charakter rolniczy nie wyklucza występowania negatywnego oddziaływania na zdrowie i życie ludzkie. Zważyć bowiem należy, że rolnicy spędzają podobną ilość czasu pracując na polu, co odpoczywając w domu. Niewątpliwie więc występuje oddziaływanie inwestycji o charakterze akustycznym, wibracje, pojawia się efekt stroboskopowy. Organ zaniechał zbadania, jaki wpływ na środowisko, w tym na możliwość użytkowania gruntów rolnych strony skarżącej będzie miał efekt zacienienia wywoływany przez takie skupisko elektrowni wiatrowych. Pojawiający się efekt zacienienia, który oddziaływuje niekorzystnie na psychikę ludzką, a nadto obniża plony z uwagi na ograniczony dostęp światła słonecznego. Skarżąca zaznaczyła również, iż tego rodzaju inwestycja jak planowana skutkować może także ograniczeniem możliwości wykorzystania działek na pastwiska, z uwagi na fakt, że zwierzęta negatywnie reagują na infradźwięki. Ponadto w przypadku ewentualnej awarii urządzeń występuje zagrożenie nie tylko zdrowia, ale i życia. Tego zaś aspektu nie poruszyły organy obu instancji, co więcej zaakceptowały sytuację, że raport nie zawiera opisu oddziaływań w przypadku wystąpienia awarii, bezpodstawnie zakładając, że takie zdarzenie nie wystąpi. W przeświadczeniu skarżącej realizacja inwestycji skutkować będzie także obniżeniem cen gruntu, jak również ograniczona byłaby także możliwość ich zbycia. Istnienia podstawy prawnej interesu prawnego można się więc doszukać w instytucjach prawa rzeczowego, które mają charakter norm materialnoprawnych. Źródłem interesu, na który powołuje się skarżąca jest niewątpliwie prawo własności i prawne stosunki sąsiedztwa w relacji do dyspozycji art. 28 K.p.a.
W zakresie zarzutu naruszenia norm konstytucyjnych związanych z odmową w przedmiotowym postępowaniu praw strony skarżąca zaznaczyła, że w art. 74 Konstytucji RP zobligowano władze publiczne do prowadzenia polityki zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom. B. M. podkreśliła, że pojęcie "bezpieczeństwo ekologiczne" należy rozumieć jako uzyskanie takiego stanu środowiska, który pozwala na bezpieczne przebywanie w tym środowisku i umożliwia korzystanie z tego środowiska w sposób zapewniający rozwój człowieka. Dalej podniosła, że ochrona środowiska jest jednym z elementów "bezpieczeństwa ekologicznego", ale zadania władz publicznych są szersze - obejmują też działania poprawiające aktualny stan środowiska i programujące jego dalszy rozwój. Odwołując się do poglądów doktryny prawa administracyjnego skarżąca wskazała, że podstawową metodą uzyskania tego celu jest - nakazane przez art. 5 Konstytucji RP - kierowanie się zasadą zrównoważonego rozwoju, co nawiązuje do ustaleń międzynarodowych, w szczególności konferencji w Rio de Janeiro w 1992 r. Z norm konstytucyjnych wynika mianowicie prawo powszechnego korzystania ze środowiska, o ile obejmuje ono korzystanie ze środowiska bez użycia instalacji w celu zaspokojenia osobistych potrzeb oraz potrzeb gospodarstwa domowego, w tym także wypoczynku i uprawiania sportu. Prawo to ma charakter bezwzględny i nie jest ograniczone. Skoro zaś w niniejszej sprawie uczestnicy postępowania - osoby fizyczne wskazywały na konieczność ochrony przez negatywnym oddziaływaniem zamierzonej inwestycji obszarów chronionych prawem - obszary Natura 2000 (m.in."[...] ") oraz na negatywne oddziaływanie inwestycji na ornitofaunę i chiropterofaunę (wynikające z raportów sporządzonych przez ornitologów i chiropterologów) to już z ogólnych zasad konstytucji wynika, że istnieją normy publicznoprawne, z których wynikałyby bezpośrednio dla strony skarżącej. określone prawa lub obowiązki w niniejszym postępowaniu administracyjnym.
Konkludując wskazać należy, że skoro o legitymacji do udziału w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia decyduje fakt legitymowania się tytułem prawnorzeczowym do działek, na których inwestycja ma być realizowana, działek sąsiednich lub też znajdujących się w obszarze oddziaływania, a organ nie zbadał prawidłowo, czy działki strony skarżącej leżą w zakresie oddziaływania planowanej inwestycji, strona zaś wykazała, że normy tego rodzaju istnieją, zaskarżone rozstrzygnięcie powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.
W dalszej części skargi skarżąca przedstawiła stanowisko oraz uzasadniającą je argumentację odnoszące się do materiałów zebranych w toku postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji planowanego przedsięwzięcia podnosząc, iż nie przedstawiają one wystarczających informacji, dających podstawę dla dokonania obiektywnej oceny skutków realizacji planowanych działań oraz wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
W kwestii emisji hałasu skarżąca podniosła, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie przeanalizowało całego materiału w tym raportu oddziaływania na środowisko. Raport, w którym emisja ta została wskazana został bezkrytycznie przyjęty, a jest to prywatny dokument, który powinien być poddany ocenie. Zdaniem skarżącej podkreślenia wymaga, że sprawa dotyczy turbin wiatrowych o wysokości i mocy nie instalowanej zazwyczaj na terenach lądowych. Tak wysokie i dużej mocy turbiny zazwyczaj ze względu na swoje oddziaływania stawiane były dotychczas na terenach morskich. Poza tym stanowisko Kolegium opiera się na błędnych danych dotyczących odległości działki od farmy wiatrowej dostarczonej przez inwestora. W zaskarżonej decyzji wskazano, iż działka skarżącej znajduje się w odległości ok. 2000 m od najbliższej turbiny, a właściwie hipotetycznych pozycji turbin, podczas gdy w rzeczywistości jest to ok. 1400 m. Inwestor w raporcie nie wskazał bowiem dokładnych pozycji umiejscowienia turbin, a jedynie pozycje orientacyjne. Brak jest map geodezyjnych i dokładnych pozycji usadowienia turbin, a decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji dopuszcza umieszczenie turbin na terenach wskazanych działek, które są dość duże. Istnieje zatem możliwość iż turbiny będą w rzeczywistości umiejscowione na terenie wskazanych działek, ale w bliższej odległości do terenów działek sąsiadujących, co może znacząco zmieniać zasięg emisji hałasu i oddziaływania na okolicznych mieszkańców.
Dalej skarżąca zaznaczyła, że w metodyce badania emisji hałasu występują liczne niewiadome, które mogą znacząco zmieniać zasięg hałasu. Skarżąca podniosła, że dla dokładnego oszacowania zasięgu hałasu powinny być obliczone moce akustyczne turbin. Dla turbin wiatrowych możliwe jest określenie takich parametrów akustycznych jak: poziom mocy akustycznej, tonalność, impulsowość, poziom infradźwięków. Chcąc określić tak szczegółowe właściwości, należy przeprowadzić badania zgodnie z polską normą PN-EN 61400-11:2004 + A1 z lipca 2006 r. Turbozespoły wiatrowe - część 11: Procedury pomiaru hałasu. Autorzy raportu nie przedstawili tych wartości, a które byłyby niezbędne do oszacowania rzeczywistego zasięgu hałasu. Jak również na uwagi dotyczące zasięgu i poziomu infradźwięków inwestor nie przedstawił odpowiednich map zasięgu pomimo iż jest możliwe ich stworzenie. Nie został także sprecyzowany typ oraz producent ostateczny turbin a ma to duże znaczenie dla określenia zasięgu emisji hałasu.
Skarżąca zaznaczyła także, iż w treści raportu wskazano, iż dane producentów turbin o dużych mocach, rzędu 20 MW wskazują, że średnia wartość natężenia hałasu bezpośrednio pod śmigłem wynosić może 106,0-108,4 dB/A/ przy wyższych prędkościach wiatru w zakresie 7-10 m/s. W analizach propagacji hałasu w dalszej części raportu do obliczeń przyjęto zaś maksymalną wartość 107,9 dB, jako reprezentatywną dla najbardziej niekorzystnych pod względem emisji hałasu warunków eksploatacji dużych turbin wiatrowych. Nie jest jednak wiadome dlaczego przyjęto 107,9 dB a nie 108,4 dB jako maksymalną reprezentatywną skoro sami autorzy wskazują, że średnia wartość natężenia hałasu bezpośrednio pod śmigłem wynosić mogą 106,0-108,4 dB/A/. Skarżąca podkreśliła przy tym, że średnia wartość 106,0 - 108,4 dB/A/ jest jedynie wartością średnią, a więc istnieje możliwość, iż w rzeczywistości turbiny będą emitowały hałas powyżej tej wartości. A dla możliwych wyższych wartości emisji hałasu autorzy raportu nie podali wyników jego zasięgu. Ponadto autorzy raportu podają dane dotyczące emisji hałasu dla prędkości wiatru w zakresie 7-1 Om/s, nie wiadomym jest jakie jest natężenia hałasu dla wyższych prędkości wiatru, przy których przecież turbiny wiatrowe także pracują. Skarżąca zaznaczyła, że dla przytaczanej przykładowej siłowni wiatrowej - Vestas V90-3.0MW maksymalna prędkość wiatru, do której pracuje turbina wynosi 25m/s. Autorzy raportu nie podali jednak wartości emisji hałasu przez turbiny dla tej prędkości wiatru. Oprócz tego w raporcie przytoczone są dane o prędkości obrotowej przykładowej turbiny Vestas V90-3.0MW w zakresie 9,0 - 14,9 obr/min., podczas gdy producent podaje wartość 8.6-18.4 obr/min. Większa niż podaje inwestor prędkość obrotowa może mieć duże znaczenie dla analizy hałasu, gdyż ze zwiększoną prędkością obrotową łopat wirnika może się znacząco zwiększyć emitowany hałas.
Skarżąca wskazała ponadto, że dane przyjęte przez autorów raportu po części opierają się na danych odnoszących się do nowych turbin. Jednakże decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji nie wymaga instalacji nowych turbin. W związku z czym dopuszczalne jest iż inwestor wykorzysta turbiny używane nie spełniające tych kryteriów i wykraczające ze swą emisją hałasu poza dane przytaczane w raporcie. Poza tym nawet przy zastosowaniu nowych turbin z biegiem lat emisja hałasu będzie się zwiększała, gdyż poprzez zużycie materiału, a zwłaszcza poprzez starcie powierzchni łopat hałas emitowany przez nie z biegiem lat będzie się zwiększał czego autorzy raportu nie uwzględniają.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze potrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
W piśmie z dnia [...]r. uczestnik postępowania – [...], wyraził stanowisko, że zarzuty i wnioski skargi nie zasługują na uwzględnienie, jako oczywiście bezzasadne. W ocenie uczestnika skarżąca - z przyczyn obiektywnych - nie posiada statusu strony, natomiast prezentowany przez nią w skardze interes faktyczny nie jest wystarczający do tego, aby występować przeciwko zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
W uzasadnieniu pisma uczestnik podniósł, że na gruncie niniejszej sprawy - co przyznała skarżąca w uzasadnieniu skargi - o zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia decyduje zasięg izofony 40 dB, tj. najbardziej restrykcyjnej wartości (dla pory nocnej) oddziaływania dźwięku określonej w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 roku w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2007 r., Nr 120, poz. 826), przewidzianej między innymi dla terenów zabudowy jednorodzinnej, szpitali lub domów opieki społecznej. Zaznaczył, że zakres stron przedmiotowego postępowania zdefiniowany został na etapie złożenia przez [...]wniosku o wydanie decyzji środowiskowej. Zgodnie z art. 74 ust.1 pkt. 3 i 6 u.o.o.ś. [...]dołączyła do wniosku mapę wraz z wypisem ewidencji gruntów obejmujące przewidywany teren, na którym będzie realizowana [...] wraz z obszarem, na który będzie oddziaływać. Wniosek zakładał lokalizację w ramach planowanego przedsięwzięcia do 33 turbin wiatrowych, jednakże, po przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, zdecydowano o tym, że ostatecznie zrealizowany zostanie wariant dopuszczający lokalizację do 7 turbin wiatrowych. Logiczną konsekwencją wynikającą ze zmiany skali planowanego przedsięwzięcia jest zmniejszenie zasięgu oddziaływania planowanej [...] na otoczenie. Niezależnie jednak od zmiany wariantu zdaniem uczestnika skarżąca nie mogłaby zostać uznana za stronę przedmiotowego postępowania zarówno w zakresie ostatecznie przyjętego, jak i pierwotnie planowanego wariantu. Skarżąca nie posiada bowiem tytułu prawnego do jakiejkolwiek nieruchomości znajdującej się na obszarze wyznaczonym izofoną 40 dB. Wobec tego, Skarżąca nie posiada legitymacji do udziału w sprawie z przyczyn obiektywnych, a mianowicie braku interesu prawnego.
Na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. pełnomocnik uczestnika postępowania wyjaśnił, że mapa z wyznaczoną przez projektującego farmę wiatrową izofoną i lokalizacją turbin została złożona do organu odwoławczego przez dewelopera.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem.
Ponadto w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrola zaskarżonego aktu dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi doprowadziła do stwierdzenia, że akt ten wydany został z naruszeniem prawa uzasadniającym jego uchylenie.
W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując złożone m. in. przez skarżącą odwołanie od decyzji Burmistrza w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych, zaskarżoną decyzją umorzyło postępowanie odwoławcze z uwagi na niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych, uznając że skarżąca nie jest stroną sprawie.
Należy zgodzić się z organem II instancji co do formy i sposobu rozstrzygnięcia w postępowaniu odwoławczym w kwestii legitymacji procesowej strony. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a. następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Kwestia materialnoprawnej legitymacji strony wnoszącej odwołanie powinna być bowiem badana w toku postępowania odwoławczego (zob. uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 5 lipca 1999 r., sygn. OPS 16/98, źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej zwana "CBOSA").
W fazie wstępnej postępowania odwoławczego, stosownie do treści art. 134 K.p.a. badaniu poddana może zostać jedynie kwestia dopuszczalności postępowania oraz terminowości złożenia środka zaskarżenia, które to warunki w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione.
Zaznaczyć należy, w kontekście zarzutów skargi oraz stanowiska uczestnika, w kwestii posiadania przez skarżącą przymiotu strony w postępowaniu przed organem I instancji, że dla oceny posiadania przez skarżącą ww. przymiotu, stosownie do treści regulacji art. 28 K.p.a. w związku z unormowaniami u.o.o.ś., nie ma znaczenia okoliczność, czy skarżąca była bądź nie była uznawana za stronę w postępowaniu przed organem I instancji. Organ odwoławczy zobowiązany jest bowiem, niezależnie od ustaleń przyjętych w tym przedmiocie przez organ I instancji, samodzielnie ustalić zakres podmiotowy stron postępowania posiadających obiektywny interes prawny w sprawie oparty na normach prawa materialnego i w zależności od poczynionych w tym zakresie ustaleń następnie rozpoznać sprawę co do jej istoty, bądź też zakończyć ją niemerytorycznym rozstrzygnięciem o umorzeniu postępowania odwoławczego, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
W związku z powyższym ocenie poddać należy stanowisko organu odwoławczego w zakresie posiadania przez skarżącą przymiotu strony postępowania w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych – [...], w tym przede wszystkim motywy zapadłego w tym zakresie rozstrzygnięcia.
Zgodzić należy się ze stanowiskiem Kolegium, że wykazanie interesu prawnego w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań polega na wykazaniu wpływu zamierzenia inwestycyjnego na możliwość korzystania z nieruchomości przez ich właścicieli oraz wykazania, że czyjeś zamierzenie inwestycyjne może wpływać na sferę ich uprawnień związanych z korzystaniem z nieruchomości.
Dokonując oceny tego rodzaju oddziaływania w zakresie planowanej inwestycji organ odwoławczy wskazał, iż dla wyjaśnienia statusu w sprawie osób fizycznych, "które złożyły odwołanie określono odległość położenia na kopii mapy ewidencyjnej w skali do 1:5000, działki każdej z odwołujących osób oraz na podstawie obliczeń i danych zawartych w raporcie obszar oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia". Dalej zaznaczono, że podstawowym negatywnym czynnikiem towarzyszącym eksploatacji elektrowni wiatrowych jest hałas emitowany do środowiska, jednak jak wykazała szczegółowa analiza raportu zawierającego m.in. oddziaływanie hałasu na przyległe tereny, działki odwołujących się leżą poza strefą szkodliwego oddziaływania turbin. Izolinia (izofona) akustyczna hałasu o poziomie nie przekraczającym 40 dB (normatyw nocny), jak wynika bowiem z danych zawartych w raporcie, nie przebiega przez teren działek, będących ich własnością.
Organ zaznaczył, że badania odległości na kopii map wykazały, że odległość turbiny do nieruchomości położonych w obr. [...]wynosi: około 1100 m - od dz. nr [...], około 1000 m od dz. nr [...], a od działek nr [...]około 2000m. Natomiast odległość od miejsca przebiegu izofony oznaczającej natężenie hałasu o wartości (na poziomie) 40 dB wynosi od 350 do 450 m od granic tych działek. W konsekwencji w ocenie organu odwoławczego nie ma podstaw do przyjęcia, że nieruchomości odwołujących się znajdują się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, a inwestycja uniemożliwi lub utrudni korzystanie z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem, stosownie do treści art. 143 Kodeksu cywilnego.
W kontekście powyższych ustaleń wskazać należy, iż za ich podstawę w kwestii oceny oddziaływania planowanej inwestycji w zakresie emisji hałasu organ odwoławczy przyjął kopię mapy ewidencyjnej w skali do 1:5000, na której odręcznie (niebieskim tuszem) naniesiono linię określającą strefę oddziaływania hałasu (izofonę) o wartości 40 dB, jak również oznaczono posadowienie turbin oznaczonych nr A7 i A6 oraz sporządzono legendę. Oznaczono także (ołówkiem) miejsca posadowienia turbin A3, A4 i A5. W tan sam sposób (ołówkiem) naniesione zostały także na kopii mapy linie pomiędzy turbiną A6 a działkami nr [...]wraz adnotacją oznaczającą odległości pomiędzy turbiną A6 a tymi działkami, wynoszące odpowiednio 1100 m, 1200 m oraz 2000 m.
W świetle powyższego przyjąć należy, że określenie odległości położenia na kopii mapy ewidencyjnej działki każdej z odwołujących się osób polegało na ustaleniu odległości tych działek od miejsca posadowienia turbiny A6. Nie jest przy tym jasne, wobec złożonego na rozprawie oświadczenia pełnomocnika, że kopię mapy na podstawie której organ odwoławczy dokonał ustaleń w zakresie legitymacji procesowej osób wnoszących odwołanie, przedłożył deweloper, kto dokonał wyrysowania na ww. kopii mapy izofony o wartości 40 dB oraz planowanych miejsc posadowienia turbin, zarówno oznaczonych niebieskiem tuszem oraz ołówkiem, na podstawie których organ przeprowadził następnie ustalenia w zakresie odległości pomiędzy miejscem posadowienia turbiny A6 oraz przebiegu izofony o wartości 40 db, a działkami należącymi do osób odwołujących się. Nie jest również jasne w jaki sposób przeprowadzone zostało badanie przez organ tych odległości na kopii mapy. Na mapie tej nie zostały bowiem oznaczone odległości pomiędzy poszczególnymi działkami, a linią przebiegu izofony o wartości 40 dB. Na odległości 350 - 450 m wyznaczonej strefy hałasu o wartości 40 dB od granic działek otaczających planowaną inwestycję wskazano bowiem w raporcie oddziaływania na środowisko sporządzonym przez inwestora. Odległości te nie znajdują natomiast potwierdzenia w zakresie ustaleń dokonanych w sprawie przez organ.
Powyższe ma istotne znaczenie w przypadku działek skarżącej. Podkreślić należy bowiem, że skarżąca zakwestionowała wskazaną w zaskarżonej decyzji odległość od miejsca położenia najbliżej planowanej turbiny wynoszącą 2000 m od granic działki skarżącej, podnosząc, że odległość ta wynosi co najwyżej 1400 m. Skarżąca nie doprecyzowała, czy odległość ta dotyczy wskazanej przez organ turbiny oznaczonej symbolem A6, czy też innej turbiny, mającej mieć lokalizację bliżej działki skarżącej. Analiza przyjętej za podstawę ustaleń kopii mapy ewidencyjnej w skali do 1:5000 wskazuje jednak, iż bliżej działek skarżącej o nr [...]położona mogłaby być zaznaczona ołówkiem na mapie turbina A3. Zauważyć należy jednocześnie, że organ nie wyjaśnił dlaczego w zakresie analizy kwestii oddziaływania akustycznego weryfikacji poddane zostały odległości wyłącznie w stosunku do tej jednej konkretnej turbiny A6 spośród siedmiu planowanych, w tym w szczególności dlaczego w przypadku działek skarżącej zaniechano analizy w stosunku do turbiny A3.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, że przy ocenie przymiotu strony postępowania organ II instancji powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności, które mogą przesądzać o posiadaniu bądź braku przymiotu strony. W efekcie organ powinien wziąć pod uwagę wszelkie przepisy, które mają znaczenie dla oceny zakresu oddziaływania planowanej inwestycji i w ich kontekście dokonać następnie ustaleń w kwestii zakresu oddziaływania warunkującego ustalenie kręgu podmiotowego stron postępowania. W szczególności powinien wziąć pod uwagę wszystkie rodzaje oddziaływań, które zostały uwzględnione w raporcie oddziaływania na środowisko, w tym również te ujęte w nim oddziaływania, które w przypadku tego rodzaju inwestycji nie stanowią przedmiotu regulacji normatywnej.
W rozpoznawanej sprawie sporządzony przez inwestora raport oddziaływania na środowisko poza zagrożeniem hałasem odnosił się także do innych typów potencjalnych zagrożeń, które wiążą się lub kojarzone są z tego rodzaju inwestycją, jak planowana, obejmując przy tym jednocześnie ich ocenę i skalę oddziaływania. Wskazać można choćby na kwestie oddziaływania akustycznego również na etapie realizacji inwestycji, a nie tylko funkcjonowania, zagadnienie oddziaływania infradźwięków, przewidywanych rodzajów i ilości odpadów oraz zanieczyszczeń wynikających z funkcjonowania planowanego przedsięwzięcia, czy też problematykę emisji pól elektromagnetycznych.
Odnieść należy się jeszcze do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 74 Konstytucji RP, w myśl którego władze publiczne obowiązane są do prowadzenia polityki zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom, a ochrona środowiska stanowi obowiązek tych władz. Przepis ten stanowi również, że każdy ma prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska, natomiast władze publiczne zobligowane zostały do wspierania działań obywateli na rzecz ochrony i poprawy stanu środowiska.
W kontekście powyższego unormowania ustawy zasadniczej zaznaczyć należy, że realizacja wskazanych w nim obowiązków oraz uprawnień władz publicznych i obywateli odbywa się przede wszystkim w zakresie i trybach określonych ustawą Prawo ochrony środowiska, jak również u.o.o.ś. - stanowiącej podstawę prawną rozstrzygnięć podejmowanych w rozpoznawanej sprawie. Zakres uprawnień obywateli w sprawach ochrony środowiska przejawiać może się w szczególności w prawie dostępu do informacji o środowisku i jego ochronie oraz udziale w postępowaniach wymagających udziału społeczeństwa poprzez możliwość składania uwag lub wniosków. Realizacja uprawnień w przypadku podmiotów posiadających interes prawny w określonych sprawach z zakresu ochrony środowiska załatwianych w drodze decyzji administracyjnej przejawiać może się także w możliwości ich udziału w takich sprawach w charakterze stron postępowania. Uprawnienia, o których mowa w art. 74 Konstytucji, także te które stanowią swoiste odzwierciedlenie obligatoryjnych obowiązków władz publicznych w zakresie zapewniania ochrony środowiska oraz prowadzenia polityki zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom nie posiadają zatem pod względem podmiotowym w przypadku postępowań rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej charakteru nieograniczonego. Nie jest zatem możliwe dopuszczenie do udziału w konkretnym postępowaniu administracyjnym w sprawie z zakresu ochrony środowiska, jako stron wszystkich potencjalnie zainteresowanych tym osób, w tym również tych które nie posiadają w danym postępowaniu interesu prawnego, obiektywnie znajdującego ochronę w normach materialnoprawnych. W przypadku zatem spraw dotyczących środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia rozstrzyganych w oparciu o u.o.o.ś. osoby nie posiadające w nich opartego na prawie materialnym interesu prawnego korzystać będą mogły wyłącznie z ograniczonego zakresu uprawnień w stosunku do osób posiadających w tych postępowaniach status strony. Zaznaczyć należy przy tym, że przepis art. 74 Konstytucji RP nie może stanowić samoistnej podstawy interesu prawnego w jakiejkolwiek sprawie. Określone w tym przepisie prawa i obowiązki władz publicznych i obywateli także nie mogą być interpretowane dowolnie, bowiem wspomniane już ustawy Prawo ochrony środowiska oraz znajdująca zastosowanie w przedmiotowej sprawie u.o.o.ś. dookreślają ich zakres. Z uwagi na powyższe zarzut skarżącej, co do naruszenia przepisu art. 74 ustawy zasadniczej, na tym etapie sprawy, nie może podlegać weryfikacji. Dopiero bowiem rozstrzygnięcie kwestii posiadania przez skarżącą w przedmiotowym postępowaniu przymiotu strony warunkować może, w kontekście unormowań u.o.o.ś., naruszenie art. 74 Konstytucji RP.
Z kolei w odniesieniu do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących treści raportu oddziaływania na środowisko wskazać należy, że z uwagi na okoliczność, iż przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia była wyłącznie kwestia posiadania przez skarżącą przymiotu strony brak jest podstaw do ich analizy w niniejszym postępowaniu. W ramach przeprowadzanej w przedmiotowej sprawie kontroli legalności Sąd nie dokonuje bowiem oceny zgodności z prawem decyzji Burmistrza w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, w tym zebranego w tym postępowaniu przed tym organem materiału oraz przedłożonych dokumentów na których oprał on swoje rozstrzygnięcie, zaskarżone następnie przez skarżącą do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd, jak wyżej wskazano, dokonuje wyłącznie kontroli zgodności z prawem decyzji Kolegium umarzającej postępowanie odwoławcze z uwagi na przyjętą przez organ odwoławczy okoliczność braku posiadania przez skarżącą przymiotu strony.
Reasumując, w rozpoznawanej sprawie zadaniem organu odwoławczego była analiza wszystkich wymienionych w raporcie oddziaływania na środowisko rodzajów zagrożeń w stosunku działek stanowiących własność poszczególnych osób odwołujących się i ustalenie na podstawie dokonanych ustaleń okoliczności posiadania bądź nie przymiotu strony przedmiotowego postępowania. Niniejszą analizę organ przeprowadził w sposób wybiórczy, ograniczając ją tylko do jednego źródła zagrożeń, a do tego w jego zakresie pominął działkę stanowiącą własność skarżącej. Organ nie wskazał także źródeł danych na jakich oparł zaskarżone rozstrzygnięcie
W związku z powyższym przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy powinien dokonać wszechstronnej analizy rodzajów oddziaływań i zakresów, które w myśl przepisów prawa mogą być związane z prowadzeniem planowanego przedsięwzięcia i ustalenie w ich kontekście kwestii posiadania przez skarżącą, jako właścicielkę działki nr [..], obręb [...], przymiotu strony.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art.135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w pkt I sentencji.
W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt II), sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło