II SA/Sz 517/13
WyrokWSA w Szczecinie2013-09-19
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Marzena Iwankiewicz, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej, dokonane zgodnie z art. 44 K.p.a., jest skuteczne, nawet jeśli strona nie odebrała pisma w wyznaczonym terminie, a organ następnie ponowił próbę doręczenia?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej, dokonane zgodnie z art. 44 K.p.a. poprzez pozostawienie pisma w placówce pocztowej i dwukrotne awizowanie, jest skuteczne z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu od dnia złożenia pisma w placówce pocztowej. Ponowne próby doręczenia lub faktyczny odbiór pisma po tym terminie nie wpływają na skuteczność doręczenia zastępczego ani nie otwierają nowego terminu do wniesienia odwołania. Brak wniosku o przywrócenie terminu uniemożliwia jego przywrócenie.Stan faktyczny
Strona skarżąca D.C. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej. Organ odwoławczy uznał, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło skutecznie w trybie art. 44 K.p.a., a odwołanie zostało wniesione po terminie. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 44 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że uchybił termin.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 września 2013r. sprawy ze skargi D. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia
[...], Nr [...], na podstawie art. 44, art. 129 § 2 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej zwaną "K.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania D.C. i K.S. od decyzji Wójta Gminy Nr [...] z dnia [...] w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia krzewów, stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż doręczenie D.C. i K.S. ww. decyzji zostało dokonane w trybie art. 44 K.p.a. Według Kolegium przepis art. 44 K.p.a. został zastosowany prawidłowo. Odwołujący nie odebrali pisma, które doręczyciel awizował w dniu 22 grudnia 2012 r., a następnie w dniu 2 stycznia 2013 r. pod adresem: [...]. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 art. 44 K.p.a., a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W niniejszej sprawie upływ ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 art. 44 K.p.a. przypadł na dzień 4 stycznia 2013 r. ponieważ przesyłka awizowana była po raz pierwszy w dniu 22 grudnia 2012 r. Zatem od 4 stycznia 2013 r. należy liczyć 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, który upłynął z dniem 18 stycznia 2013 r. Tymczasem odwołanie od decyzji strona przesłała na adres: [...], listem poleconym złożonym w placówce pocztowej w dniu 1 lutego 2013 r. (data na kopercie), a więc po upływie terminu do wniesienia odwołania.
Kolegium zaznaczyło, że w sytuacji, kiedy nastąpił prawny skutek procesowy doręczenia, późniejsze ponowne doręczenie decyzji organu I instancji stronie, nie powoduje ponownego otwarcia dla strony terminu do wniesienia odwołania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości przyjęcia dwóch różnych dat doręczenia decyzji (vide: wyrok WSA w Warszawie II SA/Wa 1070/06 z 19.09.2006 r., LEX nr 265557).
Nadto Kolegium zaznaczyło, że odwołujący nie wnieśli prośby o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania (art. 58 K.p.a.).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D.C. zarzucił postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego obrazę art. 44 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem,
że uchybił terminowi do wniesienia odwołania. W związku z tym wniósł o uchylenie
zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ dokonał ponownego doręczenia decyzji o wymierzeniu administracyjnej kary porządkowej, w której zawarł pouczenie
o trybie i sposobie wniesienia odwołania. Oznacza to, że dopuścił możliwość zaskarżenia decyzji. Dla skarżącego było to pierwsze skuteczne doręczenie decyzji, albowiem nie miał on możliwości prawidłowego zapoznania się z pierwszą decyzją,
z uwagi na brak awiz, do których odwołuje się Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skoro organ dokonuje takiego doręczenia liczyć się musi ze wszystkimi skutkami, w tym również ze skutkami wynikającymi z pouczenia co do trybu zaskarżenia.
W ocenie skarżącego brak było podstaw do wnoszenia o przywrócenie terminu, ponieważ mogłoby to świadczyć o wiedzy o pierwszej decyzji i próbie jej doręczenia. Tymczasem to w postawie organu należy upatrywać się niekonsekwencji
w postępowaniu, skoro uznał za celowe ponowne doręczenie decyzji. Według skarżącego nie może on być obciążany skutkami nieprawidłowości działania organu administracji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym
z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Sądowa kontrola legalności wydanych orzeczeń sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r.,
poz. 270 ze zm.) - dalej zwaną "P.p.s.a."
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 134 K.p.a. Zgodnie
z jego treścią organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Gdańsku z dnia 29 stycznia 1997 r. sygn. akt: I SA/Gd 1482/96, Nr LEX 29004).
Zgodnie zaś z art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Z przytoczonych powyżej przepisów jednoznacznie wynika, że obowiązkiem organu administracji publicznej właściwego do rozpatrzenia odwołania jest ustalenie
w pierwszej kolejności, czy odwołanie nie jest obarczone brakami formalnymi i czy zostało złożone w terminie. Dopiero po ustaleniu tych okoliczności organ może przystąpić do merytorycznego rozpoznania środka odwoławczego.
Sama skuteczność doręczenia skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji nie może nasuwać wątpliwości. Miało ono charakter zastępczy, nastąpiło bowiem
z zastosowaniem art. 44 K.p.a., który to przepis dopuszcza, po dokonaniu czynności
w nim przewidzianych, przyjęcia fikcji doręczenia.
Pierwszą przesłanką skuteczności doręczenia przewidzianego w art. 44 K.p.a. jest przechowanie pisma przez okres czternastu dni w placówce pocztowej lub
złożenie pisma w urzędzie właściwej gminy miasta na ten okres.
Drugą przesłanką skuteczności doręczenia przewidzianego w tym przepisie jest umieszczenie zawiadomienia o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni w placówce pocztowej lub złożeniu w urzędzie gminy (miasta), w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, w drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W wypadku gdy adresat pisma nie podjął przesyłki w terminie siedmiu dni, wówczas doręczający jest obowiązany pozostawić powtórnie zawiadomienie
o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pisemnego zawiadomienia.
W przedmiotowej sprawie wyżej opisane czynności zostały prawidłowo wykonane przez dokonujący doręczenia decyzji Urząd Pocztowy. Przy tym zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że skoro doszło do doręczenia zastępczego, to nie było potrzeby ponawiania prób doręczenia decyzji skarżącemu do rąk własnych, a jej doręczenie w terminie późniejszym za pozostające bez wpływu na skuteczność doręczania zastępczego.
Pierwsze doręczenie skarżącemu decyzji Wójta Gminy z dnia
[...] dokonane zostało z zachowaniem wymogów określonych przepisami K.p.a. Doręczyciel w dniu 22 grudnia 2012 r., z uwagi na niezastanie adresata, pozostawił w skrzynce pocztowej zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym z informacją o możliwości jej odebrania w terminie 7 dni od daty pozostawienia zawiadomienia. Z uwagi na niepodjęcie decyzji w tym terminie przesyłkę awizowano ponownie w dniu 2 stycznia 2013 r., a następnie w dniu 8 stycznia 2013 r. zwrócono do nadawcy.
Złożenie przez doręczającego pisma w jednym z miejsc wskazanych w art. 44 K.p.a. oraz umieszczenie zawiadomienia o złożeniu pisma w miejscu określonym w tym przepisie należy uważać za doręczenie dokonane z upływem ostatniego dnia okresu czternastu dni liczonego od następnego dnia od dnia złożenia pisma w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy.
Adresat może odebrać pismo po upływie terminu określonego w ww. przepisie, niemniej dzień faktycznego odbioru pisma po tym terminie nie będzie dla niego datą doręczenia. Dlatego za chybiony uznać należy zarzut skargi, że decyzja Wójta Gminy z dnia [...] została doręczona skarżącemu w dniu 25 stycznia 2013 r.
Jedyną drogą wiodącą do uniknięcia konsekwencji wynikających z wniesieniem środka odwoławczego po terminie jest skorzystanie z instytucji przywrócenia terminu. Jednakże przywrócić uchybiony termin organ może wyłącznie na prośbę zainteresowanego (art. 58 § 1 K.p.a.), a nadto trzeba spełnić warunki przewidziane prawem (art. 58 i 59 K.p.a.). Skarżący w ogóle nie wniósł o przywrócenie terminu, a zatem organ odwoławczy nie był władny tę kwestię uwzględnić z urzędu
Reasumując, skoro odwołanie D.C. zostało wniesione po terminie
i nie zawierało wniosku o przywrócenie terminu, to trafnie organ orzekł o jego niedopuszczalności.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i na podstawie przepisu art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło