II SA/Sz 521/06

WyrokWSA w Szczecinie2006-10-11

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Marzena Iwankiewicz, Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zarejestrowana jako bezrobotna, która zgłosiła rozpoczęcie działalności gospodarczej z określoną datą, ale faktycznie podjęła ją później, powinna zostać pozbawiona statusu bezrobotnego od daty zgłoszenia, czy od daty faktycznego podjęcia działalności?
Ratio decidendi
Status osoby bezrobotnej traci się z dniem podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej, jeśli data faktycznego podjęcia działalności jest późniejsza niż wskazana w zgłoszeniu do ewidencji, a działalność ta nie została wyrejestrowana. Samo wykazanie, że faktyczne podjęcie działalności nastąpiło później, nie jest wystarczające do zachowania statusu bezrobotnego, jeśli działalność została zarejestrowana i nie została wyrejestrowana.
Stan faktyczny
Skarżąca, I. Z., została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku od daty zgłoszenia rozpoczęcia działalności gospodarczej, mimo że faktycznie podjęła ją później. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca argumentowała, że nie mogła rozpocząć działalności wcześniej z przyczyn od niej niezależnych i przedstawiła dowody na późniejsze faktyczne podjęcie działalności. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że brak wyrejestrowania działalności i późniejsze faktyczne jej podjęcie skutkuje utratą statusu bezrobotnego od daty zgłoszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Przemysław Kledzik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2006 r. sprawy ze skargi I. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego i zasiłku dla bezrobotnych o d d a l a skargę, Wojewoda decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 3 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (.Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 z późn zm.), po rozpatrzeniu odwołania I. Z. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r., Nr [...] – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, wskazał, że na mocy zaskarżonej decyzji orzeczono o pozbawieniu I. Z. statusu osoby bezrobotnej i utracie prawa do zasiłku od dnia [...] r. z powodu rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej. W odwołaniu strona wskazała, że działalność gospodarczą podjęła faktycznie od dnia [....] r., a nie od daty widniejącej we wpisie do Ewidencji Działalności Gospodarczej, tj. od dnia [....] r. Strona wniosła o zmianę decyzji organu l instancji przez przyjęcie, że utrata statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku nastąpiła z dniem [...] r. Wojewoda ustalił, że I. Z. zarejestrowała się w Urzędzie Pracy w dniu [....] r. Na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...], przyznano jej status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku od dnia [...] r. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie strony z dnia [....] r., że została poinformowana, iż z dniem podjęcia jakiejkolwiek pracy traci status osoby bezrobotnej i zobowiązała się do natychmiastowego informowania UP o podjęciu jakiegokolwiek zatrudnienia. Strona otrzymała i zapoznała się z informacją na temat praw i obowiązków osób rejestrujących się w UP. W dniu [...] r. wpłynęło do UP zaświadczenie o zmianie we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] r., w którym jako datę rozpoczęcia działalności gospodarczej I. Z. wpisano dzień [...] r. Decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] strona utraciła status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku od dnia [...]r. W dniu [...] r. I. Z. złożyła w UP oświadczenie, że nie rozpoczęła faktycznej działalności w dniu [...] r. z powodu trudności z uzyskaniem na ten cel lokalu użytkowego. Odwołując się w dniu [...]r. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] strona na potwierdzenie faktu, iż działalność gospodarcza zgłoszona przez nią do ewidencji nie została faktycznie podjęta z datą widniejącą we wpisie do ewidencji jako data rozpoczęcia działalności przedstawiła: - zgłoszenie identyfikacyjne osoby fizycznej prowadzącej samodzielnie działalność gospodarczą (NIP-[...]) złożone w Urzędzie Skarbowym w dniu [...]r., - umowę podnajmu lokalu użytkowego zawartą w dniu [...] r. pomiędzy "[...]" a I. Z., ustalającą w § 2, że oddanie podnajemcy lokalu w podnajem i używanie nastąpi od dnia [...]r., - aneks z dnia [...]r. do umowy najmu lokalu użytkowego zlokalizowanego w [...] przy ul. [...] zawartej w dniu [...] r. pomiędzy Zarządem Miasta - Wynajmującym a Spółką A. Najemcą, spisany pomiędzy Wynajmującym, Najemcą a podnajemcą – Panią I. Z.. Aneksem tym wprowadzone zostały zmiany do umowy najmu lokalu dotyczące m.in. wyrażenia zgody na oddanie przez Najemcę w podnajem części ww. lokalu, - zgłoszenie do ubezpieczenia ZUS ZUA złożone w ZUS w dniu [...]r., - zaświadczenie z dnia [....] r. Towarzystwa Budownictwa Społecznego - zarządcy przedmiotowego lokalu użytkowego, dotyczące wyrażenia zgody przez Gminę Miasto - właściciela lokalu na oddanie go w podnajem i ustalenia warunków podnajmu. Wojewoda decyzją z dnia [....] r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu [...] r. wpłynęło do UP pismo z Wydziału [....] wraz z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej nr [...] I. Z., w którym widnieje data [...] r. jako data rozpoczęcia działalności gospodarczej. W swoim piśmie Wydział [...] poinformował, że przedsiębiorca zgłaszając datę rozpoczęcia działalności może ją zmienić w przypadku, gdy deklarowany termin jej rozpoczęcia nie minął. W przeciwnym razie zmiana daty nie jest możliwa. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji przypomniał dalej, że organ I instancji, decyzję z dnia [...] r. wydał na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stanowi, iż starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy i przytoczył treść art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy. Odnosząc się do odwołania Wojewoda powołał się na uchwałę składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 16 grudnia 1996 r. OPS 5/96, zgodnie z którą osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej może być pozbawiona statusu bezrobotnego z tego powodu, że jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej, chyba, że wykaże, iż nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania. W przedmiotowej sprawie strona nie dokonała zmiany deklarowanej daty rozpoczęcia działalności we wpisie do ewidencji ani też nie wyrejestrowała działalności. W odwołaniu od decyzji strona potwierdziła, iż działalność tę jednak podjęła od dnia [....] r. Bez znaczenia jest zatem - według organu II instancji - fakt, że strona nie prowadziła działalności gospodarczej od daty zgłoszenia rozpoczęcia jej prowadzenia w trakcie, gdy była jeszcze zarejestrowana w urzędzie pracy, ponieważ nie wyrejestrowała tej działalności. Organ podniósł, że takie stanowisko zajął także w wyroku z dnia 19 czerwca 2002 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie. Wskazując na powyższe, Wojewoda nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. W skardze wniesionej do sądu administracyjnego, sporządzonej przez adwokata, I. Z. zaskarżonej decyzji zarzuciła : 1. naruszenie przepisów postępowania- uchybienie art. 7 i 9 Kpa z powodu nieuwzględnienia w toku postępowania dowodów złożonych przez stronę wyraźnie obalających domniemanie, że osoba która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, jednakże działalności tej nie wykonywała z przyczyn od siebie niezależnych, w takiej sytuacji nie powinna być pozbawiona statusu bezrobotnego; 2. naruszenie prawa materialnego- przez błędną jego wykładnię z powodu przyjęcia, że nie jest możliwe obalenie domniemania w przypadku wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w sytuacji, kiedy z przyczyn od siebie niezależnych skarżąca nie miała żadnych możliwości do rzeczywistego wykonywania tej działalności, co udokumentowała w sposób nie budzący wątpliwości – takie stanowisko organu administracyjnego pozostaje przy tym w sprzeczności z treścią wykładni zawartej w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji organu I instancji. Wojewoda odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania administracyjnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do prawnej oceny ustalonych faktów. Wbrew bowiem zarzutowi z pkt 1 i wywodom skargi, organy orzekające w sprawie uwzględniły dowody złożone przez stronę, czego potwierdzeniem są ustalenia faktyczne zawarte w treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego. Nie ma zatem sporu co do tego, że skarżąca, która zgłosiła do ewidencji działalność gospodarczą i uzyskała wpis stwierdzający rozpoczęcie tej działalności z dniem [...] r., de facto działalność tę podjęła w późniejszym terminie tj.[...] r. Dlatego sformułowany skargą zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego jest chybiony . Jak wynika to z treści zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz uzasadnienia skargi, strona nie zgadza się z dokonaną zaskarżoną decyzją wykładnią art.2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przepis ten stanowi, że bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, bądź jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną do podjęcia zatrudnienia w połowie tego czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem szkół dla dorosłych lub szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Strona skarżąca zawarty w definicji bezrobotnego ustawowy zwrot: "jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności" rozumie odmiennie niż wyłożyły to organy obu instancji. Według skarżącej, wykazanie dowodowe, że dzień faktycznego podjęcia działalności gospodarczej był późniejszy niż wskazany w zgłoszeniu do ewidencji, obligował organ do ustalenia tej późniejszej daty, jako daty utraty statusu i prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Pogląd ten jest błędny, gdyż nie dostrzega, że w myśl cytowanego przepisu wyłączenie utraty statusu osoby bezrobotnej z powodu podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej dotyczy tylko jednej ściśle określonej sytuacji, a mianowicie takiej, gdy zgłaszający działalność gospodarczą nie podejmie w ogóle tej działalności od dnia zgłoszenia do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności. Redakcja cytowanej normy wskazuje, że ustawodawca nie objął nią takich stanów faktycznych, jak zaistniały w niniejszej sprawie, czyli sytuacji podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej z dniem późniejszym niż wskazany w zgłoszeniu. Taka interpretacja, która legła również u podstaw zaskarżonej decyzji, prezentowana była wcześniej w orzecznictwie sądowo-administracyjnym na gruncie identycznie brzmiącego- w omawianym zakresie- art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( vide uchwała 7 sędziów NSA z dnia 16 grudnia 1996 r. sygn. akt OPS 5/96 , wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2002 r. sygn. akt SA/Sz 445/01). W ocenie sądu prezentowana w tym orzecznictwie wykładnia pozostaje aktualna w odniesieniu do definicji osoby bezrobotnej zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z powyższych względów skarga nie mogła być uwzględniona. Dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło