II SA/Sz 522/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 października 2010r. sprawy ze skargi C. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Zastępca Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu Miejskiego działając z upoważnienia Prezydenta Miasta decyzją z dnia [...]r. Nr [...]na podstawie art.19 ust. 5, art. 21 ust. 1 i 1a, art. 40 ust. 1 i 2 pkt 4, art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm) oraz § 4 pkt 4 Uchwały Nr XXVIII/567/04 Rady Miasta Szczecina z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie ustalenia stawek opłat za zajęcie pasa drogowego (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 24.11. 2004 r., Nr 85poz. 1592 z późn. zm.), a także na podstawie załącznika (Lp. 83) do Uchwały Nr XXXV/886?09 Rady Miasta Szczecin z dnia 25 maja 2009 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg gminnych w Mieście Szczecinie oraz art. 104 kpa, wymierzył C. G. karę pieniężną w kwocie [...] zł za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej ul. [...]w [...] (dz. Nr [...]) pod obiekt budowlany – garaż blaszany o pow. [...]m2 z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi – w okresie [...]r. C. G. w dniu [...]r. wniósł odwołanie od tej decyzji wyjaśniając, że w związku z długotrwałą chorobą nie był w stanie prowadzić swoich spraw i zaniechał uiszczenia opłaty za dzierżawę terenu pod garaż blaszany. W czasie kiedy poczuł się lepiej, w dniu [...]r. wpłacił zaległości w kwocie [...]zł. Odwołujący się podniósł, że kara jest niewspółmierna do kwoty zaległej, a ponadto uchwałą Nr XLVIII/1095/10 Rady Miasta Szczecina z dnia 25 lutego 2010r. stawka opłaty za dzień zajęcia 1 m2 pasa drogowego pod obiekt służący garażowaniu pojazdów samochodowych została obniżona o 50 %. Wnosząc o uwzględnienie odwołania skarżący wniósł o wzięcie pod uwagę, że jego stan chorobowy, uniemożliwił mu wniesienie odwołania w ustawowym terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] działając na podstawie art. 134 kpa stwierdziło uchybienie do wniesienia odwołania. Kolegium wyjaśniło w uzasadnieniu postanowienia, że zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie od decyzji administracyjnej należy wnieść w terminie 14 dni od doręczenia decyzji stronie, o czym C. G. pouczony został w decyzji z dnia [...]r. Strona decyzję tę otrzymała [...]r., termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]r., a odwołanie zostało złożone w siedzibie organu [...]r. W tej sytuacji Kolegium stwierdziło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. C. G. nie zgadzając się z tym postanowieniem wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie domagając się między innymi jej rozpoznania "w postępowaniu procesowym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na podstawie przypisanym art. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego lub zwrócenia do ponownego rozpatrzenia przywrócenia terminu Samorządowego Kolegium Odwoławczego". W uzasadnieniu skargi obok argumentów merytorycznych kwestionujących ustalenia i ocenę prawną zawarte w decyzji organu I instancji, skarżący nawiązał do kwestii uchybienia terminu do wniesienia odwołania wskazując, że nie zna się na prawie i procedurach sądowych, jest osobą w starszym wieku, emerytem, często choruje i w odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego "uzasadnił długotrwałą chorobę i to, że nie był w stanie zrozumieć decyzji Zarządu Dróg Transportu Miejskiego [...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto Kolegium wyjaśniło, że "nie uwzględniło prośby o przywrócenie terminu wobec nie spełnienia przez stronę przesłanek z art. 58 kpa warunkujących jego przywrócenie". Wobec braku w przedstawionych Sądowi aktach administracyjnych jakiegokolwiek śladu rozpatrzenia przez Kolegium wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, dla usunięcia wątpliwości zarządzeniem z dnia [...]r. Kolegium zostało zobowiązane do wskazania czy w przedmiotowej sprawie wydało postanowienie w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pismem z dnia [...]r. SKO wyjaśniło, że w sprawie o nr [...]organ odwoławczy nie wydał postanowienia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. Pismem z [...]r. skarżący odniósł się do odpowiedzi na skargę kwestionując stanowisko organu odwoławczego co do braku podstaw do przywrócenia terminu, jak również zawarł szeroki wywód na temat nieprawidłowości decyzji organu I instancji i wniósł o "przywrócenie terminu i jednoczesne uchylenie decyzji karnej." Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga w zakresie w jakim skierowana jest odnośnie do zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest zasadna, gdyż postanowienie to narusza prawo w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. W sprawie niniejszej bezsporne jest, że skarżący wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji z uchybieniem przewidzianego w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego 14-dniowego terminu do jego wniesienia. Faktu tego skarżący nie neguje. Dla kontroli legalności zaskarżonego postanowienia istotne znaczenie ma jednak końcowa treść odwołania, którego oryginał znajduje się w aktach organu II instancji (na którym notabene widnieje prezentata organu I instancji wskazująca na złożenie tego środka w dniu [...]r., a nie w dniu [...]r. jak ustaliło to w postanowieniu Kolegium), w którym zawarty jest wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Jest to wprawdzie stylistycznie wniosek nieskładny, ale strona odwołanie sporządziła sama i napisała tak jak potrafiła, wskazując na swoją chorobę, z powodu której nie mogła złożyć odwołania w terminie oraz domagała się wzięcia tych okoliczności pod uwagę, co w ocenie sądu nie pozostawiało i nie pozostawia żadnych wątpliwości co do woli strony. W tej sytuacji procesowej obowiązkiem organu odwoławczego było rozpatrzenie zawartego w odwołaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zgodnie bowiem z art. 59 Kodeksu postępowania administracyjnego "O przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie (§ 1) "O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia (§ 2)". Kolegium uprawnione było, gdyby miało wątpliwości co do intencji strony, do wyjaśnienia tej kwestii w trybie art. 64 § 2 kpa, jak również miało możliwość – w razie stwierdzenia niedostatecznego umotywowania przez stronę braku swej winy w uchybieniu terminowi do złożenia odwołania, albo zachowanie terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 58 § 2 kpa – wezwania strony do uzupełnienia wniosku na tę okoliczność. W żadnym jednak wypadku, w zaistniałej sytuacji procesowej, nie było podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania z pominięciem rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Uchylając się od rozpatrzenia omawianego wniosku, organ odwoławczy naruszył art. 134 kpa, w zw. z art. 59 § 2 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zawarte w odpowiedzi na skargę wywody wskazujące na nieuwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu, z uwagi na brak rozpoznania tego wniosku w procesowej formie, co oczywiste, nie mogą sanować braku procesowego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pozostałe zarzuty i wnioski skargi, na obecnym etapie sprawy są bezprzedmiotowe, gdyż dotyczą kwestii merytorycznych związanych z decyzją organu I instancji, a ta decyzja nie była przedmiotem rozstrzygnięcia organu II instancji, a zatem nie może być objęta kontrolą sądu. Wyjaśnić trzeba bowiem, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądy nie rozpatrują i nie rozstrzygają spraw administracyjnych w zastępstwie właściwych organów administracji publicznej, a jedynie kontrolują ich rozstrzygnięcia. Z tego powodu Sąd nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu administracji I instancji, czego domagał się między innymi skarżący w piśmie stanowiącym uzupełnienie skargi. Dlatego kopię dokumentu jakim jest orzeczenie Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia, którą skarżący dołączył do pisma z dnia [...]r. powinien on przedłożyć Kolegium wraz z innymi dokumentami dotyczącymi usprawiedliwienia przyczyn uchybienia terminu, jeśli takowe posiada, gdyż to SKO zobowiązane jest rozpoznać jego wniosek w tym przedmiocie i w zależności od wyniku tego rozpatrzenia, podjąć dalsze czynności w sprawie. Z powyższych względów należało na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzec jak w pkt I sentencji. Orzeczenie w pkt II sentencji oparte zostało o przepis art. 152 tej samej ustawy.