II SA/Sz 53/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-07-27
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który uzyskuje stałe dochody, posiada znaczny majątek i może skorzystać z przyznanego mu limitu zadłużenia w rachunku bankowym, jest osobą ubogą w rozumieniu przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Posiadanie stałych dochodów, znacznego majątku oraz możliwości skorzystania z limitu zadłużenia w rachunku bankowym, mimo spłacania kredytu hipotecznego, nie stanowi podstawy do uznania go za osobą ubogą w rozumieniu przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową. Wnioskodawca wraz z żoną uzyskują dochody miesięczne brutto w kwocie [...], posiadają dom i samochód, spłacają kredyt hipoteczny oraz posiadają zadłużenie w banku. Sąd rozpatrywał wniosek po wydaniu wyroku oddalającego skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie kary pieniężnej.Rozstrzygnięcie
Odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 lipca 2009 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia oraz wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych p o s t a n a w i a: odmówić zwolnienia od kosztów sądowych
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2009 r. oddalił skargę R. Ś. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia oraz wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych.
W dniu [...] r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że sytuacja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego wnioskodawcy i Jego rodziny. Skarżący oświadczył, że mieszka z żoną i czteroletnim synem w domu o pow. [...] m2, posiada samochód marki [...] r., a comiesięczne dochody uzyskiwane z pracy żony i działalności gospodarczej skarżącego wynoszą [...] zł brutto. Wnioskodawca oświadczył, że spłaca kredyt hipoteczny którego comiesięczne raty wynoszą [...], ponadto posiada zadłużenie w [...] na kwotę [...] zł, a uzyskiwane dochody nie pozwalają na pokrycie zobowiązań. Do wniosku dołączył dowody potwierdzające wysokość dochodów żony, wyciąg z rachunku bankowego wnioskodawcy prowadzonego przez [...] za okres od [...] r. do [...] r., zawiadomienie o wysokości raty kredytu hipotecznego zaciągniętego w [...].
W dniu [...] r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) - dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ww. ustawy).
Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zatem instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie osobom nie posiadającym żadnych środków finansowych bądź posiadającym ograniczone środki finansowe zaspokajające tylko podstawowe potrzeby życiowe, dochodzenia ich praw przed sądem.
W rozpoznawanej sprawie, o ile Sąd przywróci skarżącemu termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, koszty sądowe sprowadzają się do konieczności uiszczenia kwoty 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej za doręczenie uzasadnienia wyroku, oraz kwoty 100 zł stanowiącej wpis sądowy od ewentualnej skargi kasacyjnej. Dalszych kosztów sądowych w sprawie nie przewiduje się.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca podał, że wraz z żoną uzyskują dochód miesięczny brutto w kwocie [...] zł, posiadają własny dom i samochód [...] r. Z przesłanego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego wynika, że przyznany mu w tym rachunku limit zadłużenia wynosi [...] zł, a bieżące saldo zadłużenia wynosi [...] zł. Miesięczna rata kredytu hipotecznego wynosząca [...] to, według średniego kursu NBP z dnia wydania postanowienia, comiesięczne obciążenie w kwocie [...] zł.
Należy zauważyć, że skarżący uzyskuje stałe dochody, posiada znaczny majątek, może także skorzystać z przyznanego mu limitu zadłużenia w rachunku bankowym. Okoliczność, że wnioskodawca wraz z żoną spłacają kredyt hipoteczny nie oznacza, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Z powyższych względów bark jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący jest osobą ubogą, znajdującą się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie dalszych ewentualnych kosztów sądowych w sprawie.
Należy zauważyć, że ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie wynikające z art. 199 p.p.s.a. jest zasadą, a zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce jedynie w sytuacji gdy strona wykaże, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do skorzystania z pomocy. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło