II SA/Sz 530/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. i H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. S. i H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności p o s t a n a w i a: 1) zwolnić skarżących od kosztów sądowych 2) ustanowić adwokata Pismem z dnia Z. i H. S. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W skardze małżonkowie zawarli wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia [...] Sąd wezwał skarżących do uzupełnienia braków formalnych wniosku o prawo pomocy poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, skarżący nadesłali w dniu [...] wypełniony formularz PPF, w którym zakreślili, że wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z uzasadnienia wniosku wynika, że małżonkowie prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Nie posiadają żadnych oszczędności i przedmiotów wartościowych, natomiast posiadają domu o powierzchni [...] oraz budynek o powierzchni [...]. Obydwoje są schorowanymi osobami. Utrzymują się ze świadczeń emerytalnych otrzymywanych w łącznej kwocie[...]. Z uzyskiwanych dochodów ponoszą wydatki na: " " – [...]oraz [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy podnieść, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym powinno być zatem stosowane wówczas, gdy strona istotnie nie posiada żadnych możliwości finansowych pozwalających na uiszczenie opłat sądowych, pokrycie wydatków, czy opłacenie zastępstwa procesowego. Przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony. Po dokonaniu oceny sytuacji materialnej, życiowej, ekonomicznej skarżących w oparciu o ich wyjaśnienia zawarte we wniosku oraz powszechnie znane fakty dotyczące średnich kosztów utrzymania miesięcznego osoby, należy stwierdzić, że skarżący zasługują na wsparcie ze strony Skarbu Państwa poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu, okoliczności wskazywane przez skarżących, tj. niskie dochody, ponoszenie kosztów leczenia, brak oszczędności oraz wartościowych składników majątku, które mogłyby być spieniężone na pokrycie kosztów sądowych, pozwalają na stwierdzenie, że Z. i H. S. nie są w stanie z posiadanych środków ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W tej sytuacji, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.