II SA/Sz 532/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-10-01

Skład orzekający: Monika Bieńkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykonała wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych z uwagi na niewykonanie przez stronę wezwania do przedłożenia dokumentów finansowych, które uniemożliwiły dokładne zbadanie jej sytuacji. Prawo pomocy zostało przyznane w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, ponieważ sąd uznał, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów profesjonalnej pomocy prawnej bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny, mimo posiadania pewnych dochodów.
Stan faktyczny
Skarżący T. T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy. Skarżący podał, że jego rodzina utrzymuje się z pensji żony, a znaczna część dochodu przeznaczana jest na podstawowe potrzeby. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych, jednak skarżący ich nie wykonał. Pomimo tego, referendarz przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, a w pozostałym zakresie wniosek oddalił.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu w kwocie powyżej [...] zł, w pozostałym zakresie wniosek oddalono, a także ustanowiono adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 1 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. T., I. T., A. T., K. T., A. T., Z. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy p o s t a n a w i a : 1/ przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu w kwocie powyżej [...] zł, 2/ w pozostałym zakresie wniosek oddalić. 3/ ustanowić adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF T. T. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Uzasadniając złożony wniosek podał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych związanych z postępowaniem przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, ponieważ nie osiąga żadnych dochodów. Jedyne źródło utrzymania jego rodziny stanowi pensja żony w wysokości [...] zł . Małżeństwo ma na utrzymaniu dzieci. Znaczna część dochodu przeznaczana jest na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Zestawienie miesięcznych wydatków to: prąd ––[...]zł, rata [...] zł, ubezpieczenie miesięczne GUS –[...] , rata za opał –[...], rata kredytu –[...]. Do dyspozycji rodziny po opłaceniu ww. opłat pozostaje [...] zł. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córkami –[...] – letnią. Posiadany majątek stanowi [...] domu o [...] ( spadek po ojcu). T.T. nie posiada żadnych innych nieruchomości, ani przedmiotów wartościowych o wartości powyżej[...], posiada natomiast auto. Miesięczny dochód rodziny stanowi pensja żony skarżącego I. T.w wysokości [...]. Do wniosku skarżący załączył zaświadczenie z zakładu pracy żony, podające, że miesięczne wynagrodzenie wynosi[...], druk zgłoszenia członków rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego. Nadto skarżący załączył kserokopie blankietów rachunków opłat za wodę na kwotę [...] w płatności na osoby, przez skarżącego w kwocie [...], potwierdzenie opłaty raty za pralkę w kwocie [...] potwierdzenie płatności faktury za prąd na kwotę[...], dzieloną w płatności na osoby tj. po[...], spłatę raty kredytu w wysokości [...] również dzieloną na osoby tj. w kwocie [...] potwierdzenie opłaty za telefon i internet w kwocie[...]. Wobec powyższych danych wezwaniem z dnia [...] referendarz sądowy zobowiązał T. T. do nadesłania w terminie 7 dni, od daty doręczenia niniejszego wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy: -zaświadczenia z PUP o posiadaniu przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej, - wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych, lokat z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kserokopii decyzji w sprawie podatku od nieruchomości, - kserokopii zeznań podatkowych za dwa ostatnie lata kalendarzowe. Wnioskodawca ww. zobowiązania referendarza sądowego nie wykonał. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przystępując do oceny sytuacji materialnej i możliwości płatniczych skarżącego, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwaną dalej P.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy). Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Oceniając złożony wniosek należy wskazać, że T. T. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i małoletnich dzieci. Miesięczny dochód rodziny stanowi kwota [...] z tytułu wynagrodzenia z umowy o pracę I.T. Miesięczne udokumentowane wydatki pochłaniają kwotę rzędu [...] (opłaty związane z utrzymaniem domu, spłata rat kredytów na opał, remont domu, pralkę), do dyspozycji rodziny pozostaje kwota ok.[...]. Biorąc pod uwagę aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, należy stwierdzić, że środki na wskazanym poziomie nie pozwalają nie posiadającemu oszczędności i wartościowych przedmiotów T. T. ponieść kosztów profesjonalnej pomocy prawnej bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego, stwierdzić należy, że zostały spełnione przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Przechodząc do oceny wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, należy wziąć pod uwagę, że rodzina skarżącego dysponuje miesięcznym dochodem w wysokości ok.[...]. Zmuszona była zaciągnąć kredyty na remont domu, zakup pralki i opału. Jednakże mimo wezwania skarżący nie udokumentował, swojego statusu osoby bezrobotnej, nie przesłał również wyciągów z posiadanych przez żonę i niego kont bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz odpisów zeznań podatkowych za dwa ostatnie lata kalendarzowe, co pozwoliłoby na dokładne zbadanie sytuacji finansowej jego rodziny. W świetle powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawca należy do osób pozbawionych zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Jednakże biorąc pod uwagę wysokość wpisu ([...]) oraz sytuację majątkową skarżącego – referendarz sądowy uznał, że uiszczenie wpisu w całości w obecnej sytuacji mogłoby prowadzić do uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny, dlatego postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło