II SA/Sz 534/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie: Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk – Meder Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2005r. sprawy ze skargi T. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie użytkowania obiektu budowlanego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej T. F. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. U z a s a d n i e n i e : Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., nr [...], umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie użytkowania przez E. i J. B. budynku gospodarczo-socjalnego, położonego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podał, że na wniosek T. F. wszczął postępowanie w sprawie wykonania przyłączy do budynku [...] istniejącego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] oraz jego użytkowania, bowiem budynek wykonany został niezgodnie z obowiązującymi przepisami wynikającymi z warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W trakcie postępowania dokonano sprawdzenia książek "Ewidencja ruchu budowlanego w gospodarce nieuspołecznionej", które prowadzone były przez organy wydające pozwolenie na budowę do roku 1990. W ewidencji znajdującej się w Urzędzie Miasta i Gminy jest zapis, że poprzedni właściciel działki nr [...] przy ul. [...] w [...] R. M. rozpoczął budowę w miesiącu [...] [...] r., a przekazanie do użytkowania nastąpiło w miesiącu [...] [...] r. należy więc przyjąć, że powyższy budynek jest użytkowany na podstawie przyjęcia do użytkowania. Od decyzji tej odwołanie wniosła T. F. wnosząc o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu odwołania podniosła, iż nieprawdą jest jakoby poprzedni właściciel sąsiedniej nieruchomości - działki nr [...] – R. M., wybudował budynek gospodarczo-socjalny w latach [...]-[...]. Odwołująca wskazała, że budowa ta zrealizowana została w latach [...] i że pozwolenie na budowę budynku [...] jak i zapis odnośnie użytkowania tego budynku są nieprawdziwe. Ponadto podkreśliła, że budynek nie był nigdy oddany do użytkowania. Świadczy o tym fakt, że dopiero p. B. doprowadzili światło, wodę, gaz, dążąc do tego aby zamieszkać w nim. W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), decyzją [...]r., nr [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu dokonanego rozstrzygnięcia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że z zebranego przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego – kopia strony z "Ewidencji ruchu budowlanego w gospodarce nieuspołecznionej" – jednoznacznie wynika, iż przedmiotowy budynek [...] został przyjęty do użytkowania w [...] r. Tym samym decyzja organu pierwszej instancji umarzająca postępowanie w sprawie użytkowania przedmiotowego budynku bez zawiadomienia właściwego organu administracji państwowej o oddaniu go do użytkowania jest zasadna. Zgodnie bowiem z przepisem art. 105 § 1 kpa gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu przez T. F., organ drugiej instancji wyjaśnił, że sprawa niezgodnego z prawem wybudowania ww. budynku stanowi przedmiot odrębnego postępowania, dlatego zarzuty dotyczące tej sprawy nie mogą zostać rozpatrzone. Ponadto organ drugiej instancji dodał, że organ pierwszej instancji, zgodnie z przepisem art. 77 kpa, zobowiązany był do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, dlatego zasadne było przeprowadzenie wiarygodnego dowodu z dokumentacji archiwalnej. T. F. wniosła na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zarzucając jej rażące naruszenie prawa i wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła organom obu instancji naruszenie zasady prawdy obiektywnej, poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, bezkrytycznie przyjmując, że zapis w "Ewidencji ruchu budowlanego w gospodarce nieuspołecznionej" stanowi wystarczający dowód dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem skarżącej zapisu tego nie można poczytywać za dokument stwarzający określony stan prawny, ponieważ stan taki może być utworzony jedynie przez akt administracyjny – decyzję, a tego brak. Ponadto skarżąca podniosła, że zrealizowanie budynku gospodarczo-socjalnego nastąpiło z naruszeniem ówczesnych przepisów budowlanych, a jego lokalizacja nie odpowiada również obecnym zasadom dotyczącym w szczególności warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Budynek został wybudowany z naruszeniem wymaganych, minimalnych odległości od granicy z jej działką. Dlatego też skarżąca za niedopuszczalne uznała działania organów nadzoru budowlanego zmierzające do usankcjonowania nieprawdziwego stanu faktycznego tj. przyjęcia budynku do użytkowania.. T. F. podtrzymała wyrażane w trakcie postępowania stanowisko, wedle którego, sporny budynek stanowi samowolę budowlaną i winien podlegać nakazowi rozbiórki. W tym zakresie skarżąca ponownie oświadczyła, że budynek ten powstał w latach [...], na dowód czego jest w stanie wskazać na konkretne dowody. Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Przede wszystkim należy wskazać, że w podstawie prawnej zarówno decyzji organu pierwszej jak i drugiej instancji podano jedynie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, natomiast nie podano przepisu administracyjnego prawa materialnego upoważniającego organy do rozstrzygania konkretnej sprawy administracyjnej. Tymczasem decyzja administracyjna wydawana jest właśnie na podstawie przepisów prawa materialnego przy zachowaniu wymogów określonych w przepisach proceduralnych, które jako takie nie stanowią samoistnej podstawy prawnej decyzji. Wskazana wada decyzji organów obu instancji powoduje, że nie można jednoznacznie stwierdzić w jakiej sprawie toczyło się umorzone postępowanie. Z treści decyzji można wnioskować, że postępowanie miało dotyczyć uzyskania przez E. i J. B. pozwolenia na użytkowanie budynku [...]. Jednak w aktach sprawy brak jest wniosku E. i J. B. o wydanie takiego pozwolenia. Organy natomiast podają, że postępowanie wszczęte zostało na wniosek skarżącej, co w świetle przepisu art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego jest niedopuszczalne, bowiem skarżąca nie mogąc być strona postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie, nie może też skutecznie żądać wszczęcia takiego postępowania. Niezależnie od powyższego skarżąca słusznie zarzuca organom naruszenie w toku postępowania przepisów art. 7 i 77 kpa. Skarżąca bowiem toku postępowania administracyjnego wskazywała, że realizacja budynku [...] faktycznie nastąpiła kilka lat wcześniej. Wobec uzyskania takich informacji obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było przeprowadzenie stosownego postępowania w tym zakresie, które doprowadzić powinno do wyjaśnienia, czy twierdzenia T. F. znajdują potwierdzenie, czy też nie. Jest to o tyle istotne, że jeżeli twierdzenia skarżącej okazałyby się prawdziwe, to mogłoby oznaczać, że sporny budynek wybudowany został bez pozwolenia na budowę i konieczne byłoby przeprowadzenie postępowania w tym przedmiocie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznając, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 i art. 77 kpa oraz art. 61 § 1 k.p.a. w związku z art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.