II SA/Sz 539/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. i F. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem p o s t a n a w i a : zwolnić skarżących od kosztów sądowych w części dotyczącej wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł, a w pozostałej części odmówić zwolnienia. Skarżący W. i F. K. wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu od złożonej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. uchylającą w całości decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nakazującą E. Sp. z o.o. z siedzibą w [...]w terminie do dnia [...]r., usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w budynku stacji transformatorowej nr [...], zlokalizowanej na działce nr [...]w [...], poprzez doprowadzenie do właściwego stanu technicznego lub wymianę na nowe: 1/ płyty stropodachu i ostatnich warstw cegieł pod stropodachem, 2/ pokrycia stropodachu, 3/ obróbek blacharskich, 4/ drzwi wejściowych, 5/ uchwytów podtrzymujących linie napowietrzne wraz zakotwieniami, 6/ słupów elektroenergetycznych [...]posadowionych na ww. nieruchomość, złożyli na formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku W. i F. K. wskazali, że znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. F. K. pracuje na etacie kierowcy, miesięczne wynagrodzenie z tego tytułu wynosi [...]zł netto. W. K. od [...]r. zajmuje się uprawą warzyw pod osłonami, które dostarcza do sklepów. Wykonywane zajęcie jest pracą sezonową ( miesiące lipiec i sierpień) z uwagi na sezon turystyczny. Na miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego składają się następujące wydatki: prąd [...] zł, telefon i Internet [...]zł, woda [...]zł, węgiel [...]zł, drzewo [...]zł. Nadto ponoszone są takie wydatki jak [...]zł za zakup paliwa na dojazd do pracy, dodatkowo miesięcznie wnioskodawcy spłacają ratę w wysokości [...]zł z tytułu zakupu nieruchomości rolnej. Wnioskodawcy prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe, nie mają nikogo na utrzymaniu. Posiadany majątek stanowi poniemiecki dom mieszkalny , działka o pow. [...]ha i druga o pow. [...]ha oraz dwa budynki gospodarcze. Na miesięczny dochód gospodarstwa domowego składa się pensja F. K. w wysokości [...]zł netto, [...]zł – z tytułu upraw warzyw, [...]zł z tytułu wynajmu pokoju w lipcu i sierpniu oraz [...]zł z tytułu uprawy zbóż po opłaceniu nasion, oprysków i wypożyczenia kombajnu, co łącznie daje kwotę [...]zł. Pismem z dnia [...]r. wnioskodawcy zostali wezwani do nadesłania w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy : - dowodów potwierdzających wysokość otrzymywanych przez skarżących emerytur za okres ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów z posiadanych przez wnioskodawców kont, rachunków, lokat bankowych skarżących za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wydatki ponoszone na utrzymanie domu i inne niezbędne poniesione w okresie ostatnich trzech miesięcy, - kserokopią umowy kredytowej bądź harmonogramu spłat rat z tytułu kredytu zaciągniętego na zakup ziemi W odpowiedzi skarżący nadesłali dokumenty dotyczące nabycia od Agencji Nieruchomości Rolnych OT w [...]działki gruntu nr [...]położonej w [...]za łączna kwotę [...]zł, płatną w [...] równych półrocznych ratach w wysokości równowartości w złotych [...] pszenicy. Nadto wnioskodawcy przedłożyli wyciągi z konta bankowego za okres [...]r., asygnatę opłaty za zakup drewna, faktury opłat za prąd, telefon, wodę i ścieki, decyzję w sprawie zobowiązania podatkowego za nieruchomości za [...]rok, , odcinki spłaty rat w miesięcznej wysokości [...]zł z tytułu umowy z Bankiem [...], opłaty z tytułu ubezpieczenia [...]oraz polisę ubezpieczenia komunikacyjnego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej kwalifikującej Ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z przesłanych faktur wynika, że miesięczne koszty utrzymania domu ( prąd, telefon, woda) wynoszą ok. [...]zł. Wnioskodawcy załączyli także rachunek za zakup drewna na kwotę [...]zł, jednakże oceniając Ich sytuację materialną należy mieć na uwadze, ze drewna nie kupuje się w każdym miesiącu i nie jest to wydatek stały ponoszony każdego miesiąca. Odnośnie raty za zakup ziemi wnioskodawcy podali, że wynosi ona miesięcznie [...]zł, tymczasem z przesłanych dokumentów wynika, że jest ona płacona w odstępach półrocznych, ostatnio w kwocie [...]zł. Z załączonych dokumentów wynika, że skarżący spłacają raty na rzecz Banku [...] w miesięcznej wysokości [...]zł, jednakże nie wyjaśnili z jakiego tytułu. Z wyciągu nadesłanego rachunku bankowego wynika, że wnioskodawczyni co miesiąc zasila konto wpłatą w wysokości [...]zł, a cena za wynajem pokoju nie wynosi [...]zł, tylko [...]zł. Z przesłanych dokumentów wynika, że w ostatnich dwóch miesiącach skarżący dysponują miesięcznie kwotą [...]zł, nadto dodatkowo uzyskują [...]zł z tytułu wynajmu pokoju w sezonie letnim. Miesięczne wydatki wyniosły ok. [...]zł (opłaty za prąd, wodę, telefon, ratę), na uwadze należy mieć dodatkowo koszty związane z dojazdem do pracy. W świetle powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawcy należą do osób pozbawionych zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Jednakże biorąc pod uwagę wysokość wpisu ([...]zł) oraz sytuację majątkową i osobistą skarżących – referendarz sądowy uznał, że uiszczenie wpisu w całości w obecnej sytuacji mogłoby prowadzić do uszczerbku utrzymania koniecznego dla nich, dlatego postanowił jak w sentencji.