II SA/Sz 549/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 marca 2011 r. sprawy ze skargi M. S. i B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], odmówił M. i B. S. wydania zaświadczenia potwierdzającego legalność garażu [...] wybudowanego na działce nr [...] w [...] przy ul. [...] i pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji podał, że przedmiotowy garaż jest ewidentną samowolą budowlaną względem, której prawomocnie orzeczono nakaz rozbiórki. Wydanie zaświadczenia potwierdzającego legalność obiektu i potwierdzającego pozwolenie na jego użytkowanie byłoby potwierdzeniem nieprawdy, a zatem zgodnie z art. 217 K.p.a. organ zobowiązany jest do odmowy wydania zaświadczenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli M. i B. S. wnosząc o jego uchylenie i ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia [...] r. o wydanie zaświadczenia "o legalności obiektu oraz pozwolenia na użytkowanie". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], utrzymał mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że decyzją z dnia [...] r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust 1 prawa budowlanego, Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał M. i B. S. rozbiórkę garażu [...], wybudowanego na działce nr [...], bez wymaganego pozwolenia na budowę i niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, tj. w pasie drogowym ul. [...] w [...]. Organ powiatowy uznał bowiem, że legalizacja przedmiotowej samowoli budowlanej jest niemożliwa ze względu na sprzeczność z aktualnym planem zagospodarowania przestrzennego. Powyższa decyzja utrzymana została w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...] r. (znak: [...]), a wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt: [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. i B. S. na decyzję organu odwoławczego. Dalej organ podał, że mimo znacznego upływu czasu M. i B. S. nie przystąpili do wykonania nałożonego na nich obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanego garażu. Wobec czego postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na nich, na podstawie art. 121 w związku z art. 2 § 1 pkt. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku, w wysokości [...] zł. Rzeczone postanowienie zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy i jest ostateczne. Następnie organ odwoławczy przytoczył treść przepisów z art. 217 § 1 i § 2 K.p.a. i wskazał, że przepisy te nakładają na organy nadzoru budowlanego obowiązek wydawania zaświadczeń, w przypadku zaistnienia określonych przesłanek. Organ administracji publicznej może odmówić wydania zaświadczenia żądanej treści, lub w ogóle zaświadczenia tylko w przypadku nie zaistnienia tychże przesłanek, przy czym zgodnie z art. 219 K.p.a., odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek do wydania zaświadczenia żądanej treści. Wydanie takiego zaświadczenia stanowiłoby poświadczenie przez organ administracji publicznej oczywistej nieprawdy i skutkowałoby powstaniem odpowiedzialności karnej po stronie konkretnej osoby sygnującej takie zaświadczenie swoim nazwiskiem. Nie może być bowiem mowy o legalności samowoli budowlanej, w stosunku do której nie przeprowadzono skutecznego postępowania legalizacyjnego. W przypadku zaś niezgodności samowoli budowlanej z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, nie jest możliwe pozytywne zakończenie procesu legalizacyjnego, stąd też został wydany cyt. wyżej nakaz rozbiórki. Ustosunkowując się do argumentów zawartych w zażaleniu organ odwoławczy wyjaśnił, że nie istnieją znowelizowane przepisy Prawa budowlanego umożliwiające legalizacje samowoli budowlanej pod warunkiem złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia do końca [...] roku. Ponadto wyjaśnił, że w przywołanym w zażaleniu wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie sygn. akt: P 37/06 Trybunał Konstytucyjny wypowiedział się w przedmiocie zgodności z Konstytucją RP postanowień przepisu art. 48 ust. 2 pkt 1 lit b prawa budowlanego, podczas gdy w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 48 ust. 2 pkt 1 lit a prawa budowlanego. Na postanowienie organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli M. i B. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu skargi wskazali, że według znowelizowanych przepisów prawa budowlanego zaistniała możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Skarżący nie podzielili argumentacji, że wydanie zaświadczenia stanowiłoby naruszenie prawa, albowiem można wcześniej decyzją administracyjną uchylić decyzję o rozbiórce garażu i wydać nowe warunki stosownie do znowelizowanych przepisów prawa budowlanego – o co wystąpili do organu I instancji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:. Dokonana, stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem, nie dała podstaw do uznania, iż wydane ono zostało z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 217 § 1 i § 2 pkt 1 K.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o jego wydanie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa. Z kolei w myśl przepisu art. 219 K.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zarówno w literaturze jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych stwierdza się, że odmowa wydania zaświadczenia może nastąpić wówczas, gdy osoba ubiegająca się nie wykaże interesu prawnego albo gdy jej żądanie nie znajduje uzasadnienia czy potwierdzenia w dokumentach posiadanych przez organ. Zaświadczenie potwierdzającego legalność wybudowanego przez skarżących garażu [...] wybudowanego na działce nr [...] w [...] przy ul. [...], pozostawałoby w sprzeczności z decyzjami znajdującymi się w posiadaniu organów nadzoru budowlanego. W takiej sytuacji słusznie odmówiono skarżącym wydania zaświadczenia o żądanej przez nich treści, która to odmowa przybrała formę postanowienia – zgodnie z przepisem art. 219 K.p.a. Dodatkowo Sąd wyjaśnia, że znowelizowane przepisy ustawy Prawo budowlane umożliwiające zalegalizowanie samowoli budowlanej obowiązywał w dacie wydawania decyzji nakazującej skarżącym rozbiórkę samowolnie wybudowanego garażu i kwesta możliwości zalegalizowania tego garażu była rozpatrywana w toku postępowania administracyjnego. Powodem nakazu rozbiórki garażu była sprzeczność z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego i brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a nie brak przepisów umożliwiających legalizację samowoli budowlanej. Nadto można wskazać, że stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją przepisu prawa może stanowić podstawę wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją wydaną na podstawie zakwestionowanego przepisu, a nie żądania wydania zaświadczenia. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.