II SA/Sz 556/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Asesor WSA Kazimierz Maczewski /spr./ Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I uchyla zaskarżoną decyzję, II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] r. nr: [...], wydaną z upoważnienia Rady Miejskiej, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił A. L. (zam. w miejscowości [...]) przyznania dodatku mieszkaniowego. Z uzasadnienia decyzji wynika, że podczas przeprowadzonego wywiadu środowiskowego stwierdzono, iż wnioskodawczyni zamieszkuje w lokalu, do którego nie posiada tytułu prawnego. W związku z tym, wobec stwierdzenia, że A. L. nie posiada dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do zajmowanego lokalu (nr [...]), organ I instancji uznał, iż dodatek mieszkaniowy wnioskodawczyni nie przysługuje, gdyż nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, a tym samym nie spełnia wymogu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. W odwołaniu od tej decyzji A. L. podniosła, iż posiada dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu, jednak nie z jej winy, w akcie notarialnym mylnie wpisano nr [...], zamiast nr [...], wystawiając dwa akty notarialne na mieszkanie nr [...]. Wskazując, że sprostowanie błędu zajmie dużo czasu i pieniędzy, odwołująca się uważa, że ponieważ w lokalu nr [...] mieszka od [...] lat - co potwierdza wpis do dowodu osobistego – do czasu sprostowania aktu notarialnego powinna również otrzymywać dodatek mieszkaniowy, a fakt zamieszkiwania w lokalu nr [...] mogą potwierdzić pracownice OPS notatką służbową. Za ten tez lokal ponosi wszelkie opłaty. A.L. zauważyła ponadto, że w okresie wcześniejszym Ośrodek Pomocy Społecznej uznawał posiadany przez nią akt notarialny za właściwy. Po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] r. nr: [...], wydaną na podstawie art. 138 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734), Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że w myśl obowiązującej ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatki takie przysługują wszystkim osobom spełniającym warunki do ich przyznania. Pierwszym kryterium, od którego uzależniono przyznanie dodatku jest tytuł prawny do mieszkania. Na podstawie art. 2 ust. 1 wymienionej ustawy prawo do dodatku przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) członkom spółdzielni mieszkaniowych zamieszkującym na podstawie spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, 3) osobom zajmującym lokale mieszkalne w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem oraz 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Organ odwoławczy wskazał dalej, że we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego A. L. oświadczyła, iż zajmuje lokal mieszkalny nr [...] o powierzchni użytkowej [...] m2, oraz że mieszkanie jest własnościowe na podstawie aktu notarialnego Repertorium [...] nr [...]. Z analizy tego dokumentu wynika jednak, że akt notarialny dotyczy mieszkania nr [...] (a nie nr [...]) w budynku nr [..] we wsi [...]. Organ odwoławczy zauważył też, że w wymienionym akcie notarialnym z dnia [...] r. podana jest powierzchnia lokalu [...] m2, natomiast lokal mieszkalny zajmowany przez odwołującą się posiada powierzchnię [...] m2. Ponadto, na wniosek E. i A. L. (nabywców lokalu), Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia [...] r. w oparciu o umowę sprzedaży z dnia [...] r. urządził dla lokalu nr [...] księgę wieczystą. Wobec nieprzedłożenia przez odwołującą się dokumentu potwierdzającego jej tytuł prawny do lokalu nr [...], organ odwoławczy uznał, że A. L. zajmuje lokal mieszkalny nr [...] w budynku nr [...] we wsi [...] bez tytułu prawnego. W związku z tym organ odwoławczy zauważył także, iż ustawa o dodatkach mieszkaniowych nie przyznaje organom administracji publicznej oraz organom odwoławczym kompetencji do swobodnego uznania w przedmiocie odmowy lub przyznania dodatku mieszkaniowego w przypadku, gdy osoba ubiegająca się o przyznanie dodatku nie spełnia warunków określonych przepisami przywołanej ustawy. Od decyzji organu odwoławczego A. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, podnosząc iż decyzja ta jest dla niej krzywdząca, bowiem od [...] lat mieszka w [...] i zajmuje ten sam lokal oznaczony numerem [...] w budynku nr [...], natomiast lokal nr [..] stanowi własność jej córki A. O. Sytuacja ta jest dobrze znana pracownikom opieki społecznej w [...]. Skarżąca uważa, że powinna otrzymać dodatek mieszkaniowy na zajmowany przez nią lokal, a pomyłkę w akcie notarialnym sprostuje w najbliższym czasie, jednak uważa także, iż pomyłka ta jest mało istotna, ponieważ ponosi ona wszelkie opłaty związane z utrzymaniem zajmowanego mieszkania. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, z powodu braku przesłanek do uznania, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy te sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, że decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, mającymi postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, Sąd eliminuje z obrotu prawnego taką wadliwą decyzję – w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia – poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazać należy, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, która nakłada na organy administracji publicznej obowiązek przeprowadzenie postępowania dowodowego w taki sposób, aby zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na rozpatrzenie i załatwienie sprawy w sposób zgodny z wymogami Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.). Aby skutecznie obronić się przed zarzutem dowolności i przekroczenia przez organ zasady swobodnej oceny dowodów, rozstrzygnięcie organu musi znajdować odpowiednie oparcie w zebranych dowodach. W myśl powołanego przepisu art. 7 K.p.a. organ administracji publicznej powinien podjąć wszelkie kroki niezbędne w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Nakaz taki wynika również z art. 77 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ponadto, w myśl art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wskazane nakazy dotyczą organów obu instancji. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie zostały spełnione wymogi wynikające z wymienionych przepisów K.p.a. Nie zostały bowiem bliżej wyjaśnione okoliczności związane z tytułem prawnym skarżącej do lokalu nr [...]. Kwestia ta ma zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie, bowiem stwierdzenie, iż skarżąca nie posiada takiego tytułu stało się podstawą do odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Uznać więc należy, że naruszenie wymienionych wyżej przepisów procesowych mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgadzając się z organem odwoławczym, iż skarżąca nie okazała tytułu prawnego do lokalu nr [....] - bowiem przedstawiony przez nią akt notarialny nabycia mieszkania dotyczy lokalu nr [...] – stwierdzić jednak należy, że organ powinien bliżej wyjaśnić i rozważyć występujące w sprawie okoliczności, podnoszone przez skarżącą. Z dołączonego do akt administracyjnych zaświadczenia Starosty z dnia [...] r. wynika, że "A. L. zamieszkała w [...] jest właścicielką lokalu mieszkalnego w budynku mieszkalnym, w którym znajdują się cztery oddzielne lokale mieszkalne, o powierzchni użytkowej: [...] m2". Zaświadczenie organu administracji potwierdza więc tytuł prawny skarżącej do lokalu nr [...] – o czym świadczy także podana powierzchnia lokalu, inna niż wskazana w akcie notarialnym. Do tego istotnego dowodu organ odwoławczy w ogóle się nie odniósł w swej decyzji. Organ ten nie odniósł się także do podawanego przez skarżącą faktu [...] letniego zamieszkiwania w lokalu nr [...], potwierdzonego dołączoną do odwołania kopią dowodu osobistego. W opisanej sytuacji oczywista jest więc sprzeczność pomiędzy faktami wskazanymi w tych dwóch dokumentach, a treścią aktu notarialnego, w którym stwierdzono, że F. i A. małżonkowie L. w dniu [...] r. nabyli lokal mieszkalny nr [...] o łącznej powierzchni [...] m2. Fakt ten został potwierdzony wpisem do księgi wieczystej nr [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym. Niewątpliwie więc z tych dwóch dokumentów wynika, że skarżąca jest właścicielką (współwłaścicielką) lokalu nr [...] i dopóki w księdze wieczystej nie zostaną dokonane zmiany, istnieć będzie również domniemanie, "że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym" (art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 2001r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.). Wobec podnoszonych przez skarżącą okoliczności i wskazanych powyżej wątpliwości dotyczących tytułu prawnego skarżącej do lokalu nr [...], dla ich wyeliminowania, w postępowaniu administracyjnym należy zatem wyjaśnić i odnieść się do podanego w zaświadczeniu starosty tytułu prawnego A. L. do tego lokalu – także w celu wyeliminowania innych możliwych tytułów prawnych, których dotyczy np. art. 2 ust. 1 pkt 4 omawianej ustawy. Mając te okoliczności na względzie, nie przesądzając ostatecznego wyniku sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że zaskarżona decyzja, wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego (art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a.), w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkować musiało jej uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w pkt II wydano w oparciu o art. 152 tejże ustawy.