II SA/Sz 557/05

WyrokWSA w Szczecinie2005-12-07

Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może żądać od inwestora decyzji Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji sieci gazowej jako dokumentu wymaganego do zgłoszenia zakończenia budowy, mimo braku takiego wymogu w art. 57 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może żądać od inwestora decyzji Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji sieci gazowej jako dokumentu wymaganego do zgłoszenia zakończenia budowy, ponieważ art. 57 Prawa budowlanego zawiera enumeratywne wyliczenie dokumentów, które należy dołączyć do zawiadomienia, a decyzja taka nie jest wśród nich wymieniona. Wymaganie takiego dokumentu przez organ pierwszej instancji, a następnie utrzymanie go w mocy przez organ odwoławczy, stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego.
Stan faktyczny
Inwestor złożył zawiadomienie o zakończeniu budowy sieci gazowej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał do uzupełnienia dokumentacji o decyzję Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji. Inwestor odmówił, wskazując, że nie jest to wymagane. Organ pierwszej instancji zgłosił sprzeciw, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Inwestor zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i ustawy o dozorze technicznym.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi G. SA w Poznaniu - poprzednio P. SA w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...]r. , Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. P. S.A. z siedzibą w [...] – obecnie G.S.A. w [...] w dniu [...] r. złożyła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] zawiadomienie o zakończeniu budowy sieci gazowej rozdzielczej średniego i niskiego ciśnienia z rur PE w [...] w obrębie ulic: [...], wybudowanej na podstawie decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] r., nr [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] pismem z dnia [...] r. wezwał inwestora, w terminie do dnia [...] r., do uzupełnienia braków w złożonym zawiadomieniu przez dołączenie między innymi decyzji Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji sieci gazowej. W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [...] r. inwestor oświadczył, że nie jest zobowiązany do uzgadniania z Urzędem Dozoru Technicznego inwestycji prowadzonych w zakresie budowy oraz eksploatacji gazociągów przesyłowych i rozdzielczych. W związku z powyższym oświadczeniem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], działając na podstawie art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), decyzją z dnia [...] r., nr [...], zgłosił sprzeciw w sprawie przyjęcia zawiadomienia o zakończeniu budowy pn. "sieć gazowa rozdzielcza średniego i niskiego ciśnienia z rur PE w mieście [...] ulice: [...]" z uwagi na nie przedstawienie kompletu dokumentów wymaganych art. 57 ustawy – Prawo budowlane. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że wybudowana przez inwestora sieć gazowa podlega dozorowi technicznemu - § 1 pkt 1 lit. "j" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 120, poz. 1021 ze zm.). P. S.A. z siedzibą w [...] – obecnie G.S.A. w [...], wniosła od tej decyzji odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wnosząc o jej uchylenie w całości, przyjęcie zawiadomienia o zakończeniu budowy sieci gazowej średniego i niskiego ciśnienia z rur PE w mieście [...] w obrębie ulic [...]. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że obowiązujące przepisy prawa nie nakładają obowiązku uzyskania decyzji Urzędu Dozoru Technicznego dopuszczającego do użytkowania budowle, jakimi są gazociągi m.in. średniego i niskiego ciśnienia, gdyż te podlegają przepisom prawa budowlanego oraz uzgodnieniom branżowym. Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, że zakres urządzeń technicznych, których projektowanie, wykonanie i eksploatacja podlega dozorowi technicznemu określają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu. W świetle przepisów tego rozporządzenia budowa gazociągu o ciśnieniu roboczym do 0,4 MPa i średnicy 32-110 mmm kwalifikowana jest jako urządzenie techniczne i podlega dozorowi technicznemu. Zatem wymaganie uzupełnienia zawiadomienia o zakończeniu budowy sieci gazowej o decyzję Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu przedmiotu inwestycji do eksploatacji było zasadne. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ podał, że rurociągi przeznaczone do przesyłania paliw gazowych, ropy naftowej i produktów naftowych w zakresie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać, podlegają jako budowle – uregulowaniom prawnym wynikającym z ustawy Prawo budowlane, a jako urządzenia techniczne (naczynia ciśnieniowe) – uregulowaniom prawnym wynikającym z ustawy o dozorze technicznym. P. S.A w [...] – obecnie G. S.A. w [...] wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], zarzucając: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 57 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), poprzez nieuprawnione przyjęcie, że do zawiadomienia o zakończeniu budowy konieczne jest złożenie decyzji Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji sieci gazowej rozdzielczej o nadciśnieniu wyższym niż 0,5 bara i średnicy nominalnej większej niż DN 25, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym, poprzez nieuprawnione przyjęcie, że gazowa sieć rozdzielcza będąca budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, mająca spełniać warunki określone w treści rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 97, poz. 1055), wraz z zawartymi tam definicjami sieci gazowych, jest równolegle urządzeniem technicznym w rozumieniu ustawy o dozorze technicznym, 3. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to regulacji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. Nr 120, poz. 1021), poprzez nieuprawnione przyjęcie, że gazowe sieci rozdzielcze, jako spełniające przesłanki wymienione w § 1 pkt 1 lit. "j" rozporządzenia, podlegają dozorowi technicznemu. Uwzględniając powyższe zarzuty wniosła o: 1. stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji w całości z powodu wystąpienia przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa i umorzenia postępowania w sprawie, 2. uchylenie skarżonej decyzji w całości z powodu naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd dokonuje kontroli ostatecznych decyzji administracyjnych pod kątem ich zgodności z obowiązującymi w dacie ich wydania przepisami prawa. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, że decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, mającymi postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, Sąd eliminuje z obrotu prawnego taką wadliwą decyzję. Jako podstawę materialnoprawną wydania kwestionowanych decyzji organy przywołały art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Stosownie z treścią ww. przepisu, do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. W przepisie art. 57 ust. 1 - 3 ustawy Prawo budowlane zawarte zostało enumeratywne wyliczenie, jakie dokumenty należy dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Oznacza to, że organ nadzoru budowlanego nie ma prawa żądać jakichkolwiek innych dokumentów, poza wymienionymi w przepisach ust. 1-3 omawianego artykułu, a dopuszczalne jest jedynie żądanie ich uzupełnienia, w przypadku stwierdzenia braków lub nieścisłości. Wśród wyliczonych w powyższym przepisie dokumentów ani razu nie wymieniono jakiejkolwiek decyzji, w szczególności decyzji właściwej jednostki dozoru technicznego. W takiej sytuacji organ pierwszej instancji bezpodstawnie zażądał od skarżącej decyzji Urzędu Dozoru Technicznego o dopuszczeniu do eksploatacji wykonanej inwestycji, tym samym zgłaszając na tej podstawie sprzeciw naruszył przepisy art. 54 w związku z art. 57 ust. 1-3 ustawy prawo budowlane. Z okoliczności tych należnych konsekwencji procesowych nie wyciągnął również [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymując w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy decyzje obu instancji należało uchylić jako naruszające prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 oraz na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Orzeczenie w pkt III wydano w oparciu o art. 200 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło