II SA/Sz 564/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-09-12
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Marzena Iwankiewicz, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i zastosowały właściwe przepisy prawa budowlanego, nakazując usunięcie nieprawidłowości w budynku gospodarczym, czy też powinny były nakazać jego rozbiórkę, zwłaszcza w kontekście toczącego się postępowania o zniesienie współwłasności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Nie wyjaśniono jednoznacznie, czy budynek, którego rozbiórki domaga się skarżący, jest tym samym budynkiem, wobec którego orzeczono nakaz usunięcia nieprawidłowości. Postępowanie cywilne o zniesienie współwłasności nie ma wpływu na możliwość wydania decyzji administracyjnej dotyczącej stanu technicznego obiektu.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą współwłaścicielom budynku gospodarczego usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych z jego nieodpowiednim stanem technicznym. Skarżący W.B. domagał się nakazania rozbiórki budynku, twierdząc, że nie nadaje się on do remontu i stanowi zagrożenie. Organ odwoławczy uznał, że stan techniczny budynku jest nieodpowiedni, ale nakazane roboty są wystarczające do jego naprawy, a rozbiórka nie jest uzasadniona, zwłaszcza że drugi współwłaściciel zamierza budynek użytkować i remontować. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niezawieszenie postępowania z uwagi na toczący się spór o zniesienie współwłasności.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2012 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] r., Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. B. [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 i ust. 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nakazującą w terminie do dnia [...] r. współwłaścicielom obiektu: W.B. oraz J.N. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych z nieodpowiednim stanem technicznym budynku gospodarczego, usytuowanego przy budynku mieszkalnym [...], poprzez:
- odtworzenie zawalonego narożnika ściany budynku, wymianę drewnianych elementów konstrukcyjnych dachu — krokwi, belek i łat, które są uszkodzone lub odkształcone,
- uzupełnienie ubytków w pokryciu dachowym i uszczelnienie połaci dachowej pokrytej dachówką ceramiczną,
- wymianę lub wzmocnienie drewnianych elementów konstrukcyjnych stropu i podsufitki które są uszkodzone lub odkształcone,
- remont i uszczelnienie trzonu kominowego z przebudową korony komina nad dachem,
- uzupełnienie występujących ubytków w tynkach wewnętrznych ścian obiektu.
- przy wykonywaniu robót ustanowić kierownika robót posiadającego wymagane przepisami uprawnienia budowlane do ich nadzorowania, i zakazującą użytkowania obiektu budowlanego do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Z uzasadnienia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, co następuje:
W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził oględziny nieruchomości o nr ewid. [...] i sporządził protokół, z którego wynika, że na ww. nieruchomości w sąsiedztwie budynku mieszkalnego usytuowany jest budynek gospodarczy, którego współwłaścicielami są W.B. oraz J.N. Obiekt wybudowany w technologii tradycyjnej przed [...] r., jest budynkiem jednokondygnacyjnym z poddaszem nieużytkowym, wzniesionym z [...]. Jak wynika z treści protokołu ściany w jednym z narożników budynku uległy zawaleniu, odkrywając drewniane elementy konstrukcji dachowej i stropu.
Na podstawie ustalonego stanu faktycznego, stwierdzając nieodpowiedni stan techniczny budynku, który zagraża życiu, zdrowiu ludzi i mienia, organ powiatowy nakazał współwłaścicielom zabezpieczyć teren wokół tego budynku przed dostępem osób trzecich oraz w dniu [...] r. wydał decyzję na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazując współwłaścicielom przedmiotowego budynku usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, poprzez: odtworzenie zawalonego narożnika ściany, uzupełnienie brakujących elementów pokrycia dachowego na tym obiekcie.
W toku postępowania odwoławczego od ww. decyzji PINB, zobowiązany pismem organu odwoławczego z dnia [...] r., przeprowadził dodatkową kontrolę ww. nieruchomości i sporządził protokół z kontroli, z którego wynika, że przedmiotowy budynek o wymiarach w rzucie [...] m jest obecnie użytkowany przez współwłaścicieli. J.N. użytkuje cześć budynku z wejściem od strony szczytowej, która nie jest uszkodzona. W tej części obiektu znajduje się pomieszczenie pełniące funkcję kuchni letniej, do komina podłączona jest westfalka. W.B. użytkuje pozostałą część budynku, w której cześć narożnika uległa zawaleniu, z wejściem usytuowanym w ścianie podłużnej, w której przechowywane są sprzęty gospodarcze, narzędzia ogrodnicze. Komin nad dachem jest rozszczelniony i wymaga naprawy i uszczelnienia, pokrycie dachowe wykonane z [...] posiada ubytki, miejscami popękane, w kalenicy brak gąsiorów. Strop drewniany z poddaszem nieużytkowym, do którego wejście prowadzi z zewnątrz, posiada belki [...]. Nie stwierdzono spękań murów zewnętrznych obiektu poza jego częścią zawaloną.
Do protokołu z kontroli uwagi wniósł W.B., który stwierdził, że stan techniczny przedmiotowego budynku jest gorszy od opisanego w protokole oraz oświadczył, że nie zgadza się na remont tego budynku z powodu kosztów naprawy przewyższających wartość budynku, dlatego żąda wydania decyzji nakazującej rozbiórkę tego budynku. Natomiast J.N. oświadczył do protokołu z oględzin, że zamierza nadal użytkować ten budynek i podejmie się doprowadzenia go do właściwego stanu, niestwarzającego zagrożenia, w związku z powyższym nie zgadza się na rozbiórkę. Na dowód powyższego wykonano dokumentację fotograficzną. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję PINB z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji ww. organ uznał za bezsporne, że stan techniczny budynku gospodarczego w m. [...] jest niewłaściwy i zagraża życiu i zdrowiu ludzi oraz mienia, jednakże stwierdził, że zakres robót budowlanych doprowadzający obiekt do odpowiedniego stanu technicznego jest niepełny i po uzupełnieniu materiału dowodowego powinien być rozszerzony o roboty budowlane doprowadzające obiekt do odpowiedniego stanu technicznego.
W toku ponownie prowadzonego postępowania współwłaściciel budynku W.B., przedłożył ocenę techniczną ww. budynku, sporządzoną przez S.S. (upr. bud. Nr [...]) w dniu [...] r. W pkt. 4 tej oceny technicznej napisano, iż fundamenty [...]. Odchylenia ścian widoczne są zarówno w pionie, jak i poziomie co powoduje brak wiązań z konstrukcją więźby dachowej, konstrukcja dachu rozdzielona w złączach ciesielskich zbutwiała. Łacenie zniszczone przez korozje biologiczną, pokrycie dachu z dachówki zniszczone w całości. Widoczne ubytki i ugięcia na całej połaci. Autor opinii stwierdził, że opisywany budynek ze względu na bardzo duży stopień zużycia nie nadaje się do remontu. W chwili obecnej budynek ten stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ludzi oraz zagrożenie dla środowiska i zdrowia ludzi. Po szczegółowej analizie stwierdził, iż powyższy budynek należy w trybie pilnym rozebrać a w chwili obecnej zabezpieczyć przed dostępem z zewnętrz.
W oparciu o całokształt zgromadzonego materiału dowodowego, w tym w oparciu o przeprowadzone przez organ powiatowy oględziny, PINB decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nakazał, w terminie do dnia [...] r., usunąć stwierdzone nieprawidłowości związane z nieodpowiednim stanem technicznym budynku gospodarczego poprzez wykonanie określonych robót budowlanych pod nadzorem osoby posiadającej wymagane przepisami uprawnienia budowlane oraz zakazał użytkowania obiektu budowlanego do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W uzasadnieniu decyzji organ powiatowy wywiódł, iż żądanie wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu, w przypadku gdy obiekt jest użytkowany i na jego rozbiórkę nie zgadza się drugi współwłaściciel obiektu jest nieuprawnione.
W odwołaniu od ww. decyzji W.B. wniósł o jej uchylenie w części nakazującej odtworzenie zniszczonych elementów budynku i wydanie nowej decyzji nakazującej wszystkim współwłaścicielom nieruchomości rozbiórkę ww. budynku gospodarczego. Zdaniem skarżącego ww. decyzja jest powtórzeniem poprzedniej decyzji z dnia [...] r., którą poszerzono w zakresie nakazanych do wykonania robót. Organ powiatowy w zaskarżonej decyzji powołuje się na oględziny przedmiotowego budynku przeprowadzone w dniu [...] r. oraz wybiórczo na przedłożoną przez skarżącego opinię techniczną sporządzoną przez S.S. (posiadającego uprawnienia budowlane nr [...]), cytując tylko fragmenty potwierdzające zły stan techniczny konstrukcji więźby dachowej, natomiast pomijając opis pozostałych elementów tj. "[...]." Skarżący przytoczył wnioski i zalecenia z ww. opinii technicznej, którą sporządzono [...] lat temu i podniósł, iż od daty jej sporządzenia nie prowadzono żadnych robót remontowych ani zabezpieczających, zatem stan techniczny tego budynku uległ pogorszeniu. Skarżący wyjaśnił ponadto, że nie użytkuje tego budynku z uwagi na realne zagrożenie zdrowia i życia, natomiast użytkuje go współwłaściciel J.N., pomimo wydanego zakazu użytkowania. Współwłaściciel zdaniem skarżącego doprowadził do tak katastrofalnego stanu technicznego, a jego deklaracja o woli dokonania remontu kapitalnego budynku jest całkowicie niewiarygodna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem odwołującego się nadrzędnym celem działania nadzoru budowlanego (określonym m.in. w art. 66 i 67 ustawy) jest zapobieganie powstaniu awarii, eliminacja zagrożeń i racjonalne działanie a nie wiara organu, że osoba, która doprowadziła do takiego stanu budynek gospodarczy dokona jego kompleksowej i drogiej naprawy.
Odwołujący się wskazał również, że już w odwołaniu od decyzji organu powiatowego z dnia [...] r. podniósł, iż budynek nie nadaje się do remontu, a jego obecny stan stanowi poważne zagrożenie katastrofą budowlaną. W ocenie skarżącego odbudowa zniszczonych elementów nie jest racjonalna gdyż ewentualne koszty takich prac znacznie przekroczą wartość rynkową budynku, a pozostałe elementy konstrukcyjne nadal będą pozostawać w bardzo złym stanie. W ocenie skarżącego organ powiatowy wydał zaskarżoną decyzję całkowicie ignorując zasady ekonomiki, rzeczywistego stopnia zużycia technicznego całego budynku i elementarnej logiki postępowania. Organ powiatowy uwzględnił wolę tylko jednego ze współwłaścicieli, którą przedkłada nad katastrofę budowlaną. W dodatku, organ opierając się na opinii technicznej winien nakazać także naprawę pozostałych, znajdujących się w stanie krytycznym elementów tj. naprawę fundamentów, przemurowanie ścian oraz wymianę stropu i więźby dachowej, który winien poprzedzić poleceniem opracowania nowej ekspertyzy.
W piśmie z dnia [...] r., stanowiącym uzupełnienie do odwołania, W.B. odniósł się do pisma organu powiatowego z dnia [...] r. przy którym przekazano do organu akta sprawy. Ponadto skarżący podtrzymał swoje argumenty zawarte w odwołaniu i jednocześnie poinformował, że współwłaściciel tego budynku J.N. nadal użytkuje obiekt.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, w oparciu o akta sprawy, stwierdził, że zgodnie z art. 61 ustawy Prawo budowlane obowiązek użytkowania obiektu budowlanego w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywania w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, spoczywa na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego.
W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku (art. 66 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ww. ustawy).
Organ nadzoru budowlanego uznaje obiekt za będący w nieodpowiednim stanie technicznym, gdy stwierdzony w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych. Zaistnienie takiego stanu obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji w oparciu o przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane i musi znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny dowodzi, zdaniem organu, że stan techniczny przedmiotowego budynku gospodarczego jest nieodpowiedni, świadczą o tym: [...]. Zatem wymagania użytkowe dotyczące całej konstrukcji tego budynku nie są dotrzymane, co stanowi naruszenie przepisów § 204 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W świetle powyższego konieczne jest przeprowadzenie robót budowlanych naprawczych, doprowadzających ten budynek do odpowiedniego stanu technicznego, a z uwagi na stan zagrożenia zakaz jego użytkowania do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Zatem zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem.
W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, nie mają zastosowania przepisy art. 67 ustawy Prawo budowlane, pomimo wydanego przez autora oceny technicznej (już w [...] r.) zalecenia wykonania rozbiórki przedmiotowego budynku, z uwagi na fakt, iż obiekt jest nadal użytkowany (zgodnie z treścią protokołu z oględzin z dnia [...] r. oraz treścią odwołania) oraz z uwagi na brak zgody współwłaściciela budynku J.N. na jego rozbiórkę, jak też jego oświadczenie o zamiarze doprowadzenia budynku do właściwego stanu (w protokole z oględzin z dnia [...] r.). Przesłankami do nakazania rozbiórki, w myśl przepisów art. 67 ustawy, jest stwierdzenie przez organy nadzoru budowlanego, że nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, wykończenia lub odbudowy. Powyższe ma zastosowanie w sytuacji, gdy stan obiektu uniemożliwia doprowadzenie go do właściwego stanu technicznego lub obiekt nie spełnia wymagań, umożliwiających jego doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem, albo też właściciel (współwłaściciele) nie ma zamiaru albo możliwości do przeprowadzenia działań, związanych z wykonaniem ww. robót budowlanych. Zalecenie autora oceny technicznej (z [...] r.) wykonania rozbiórki przedmiotowego budynku nie stanowi wyczerpującej przesłanki do wydania nakazu w oparciu o przepis art. 67 ustawy Prawo budowlane. Zaskarżone rozstrzygnięcie ma na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, natomiast remont kapitalny obiektu lub jego rozbiórkę współwłaściciele mogą wykonać na podstawie stosownego pozwolenia właściwego organu administracji architektoniczno - budowlanej, a w przypadku sporu, po wcześniejszym uzyskaniu zgody zastępczej za współwłaściciela, uzyskanej w postępowaniu sądowym.
W skardze na wyżej opisaną decyzję organu drugiej instancji W.B., reprezentowany przez adwokat E.P., wniósł m.in. o jej uchylenie, jak również uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentu na okoliczność toczonej między stronami sprawy przed sądem cywilnym.
Skarżący zarzucił ww. decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj. - art. 7, 77 i 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności ustalenia, mimo sugestii strony, stanu sprawy cywilnej toczącej się przed sądem rejonowym, której wynik wpływa na prawa stron i stan faktyczny sprawy, - art. 97 §1 k.p.a. poprzez niezawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sporu o zniesienie współwłasności przed sądem cywilnym.
W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, wskazując, że nie ma wpływu na rozstrzygniecie przedmiotowej sprawy prowadzone przed sądem cywilnym postępowanie o zniesienie współwłasności.
Na rozprawie w dniu 12 września 2012 r. J.N. oświadczył, że znajdujące się w aktach sprawy kopie fotografii pokazują budynek od strony użytkowanej przez skarżącego, gdyż uczestnik swoją stronę wyremontował. Istnieją ponadto wątpliwości, czy opinia wskazująca na konieczność rozbiórki dotyczy budynku będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji. W skład gospodarstwa wchodził bowiem jeszcze inny budynek gospodarczo-inwentarski, który został już częściowo rozebrany, ponieważ skarżący nie dokończył jeszcze tych prac, a termin rozbiórki był ustalony do [...] r. Ponadto, strona wskazała, że sprawa o zniesienie współwłasności jest nadal w toku i wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w ramach dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Ponadto stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270), sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga W.B. jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostały wydane z naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu, na uwzględnienie zasługuje podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej z urzędu lub na wniosek stron podejmowały wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a), a więc przy podjęciu wszelkich kroków koniecznych do jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności sprawy, jako warunku niezbędnego wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści (por. wyrok NSA z 4 lipca 2001 r., I SA 1768/99). W odniesieniu do postępowania przed organem odwoławczym należy podkreślić, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ ten obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą decyzją lub postanowieniem organu pierwszej instancji, a stan faktyczny winien ustalić nie tylko w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu pierwszoinstancyjnym lecz także rozszerzając granice postępowania dowodowego na istotne dla sprawy okoliczności faktyczne pominięte przez organ pierwszej instancji. W konsekwencji, w myśl art. 136 k.p.a., organ odwoławczy może przeprowadzić nie tylko na żądanie strony lecz także z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który w pierwszej instancji wydał decyzję lub postanowienie.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wyczerpujący i klarowny, a w konsekwencji nie zezwalał na to, aby na jego podstawie wydać ostateczną decyzję nakazującą skarżącemu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych z nieodpowiednim stanem technicznym budynku gospodarczego.
Zgodnie z art. 66 ust 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Niewątpliwie, treść decyzji wydanej w trybie art. 66 ust. 1 prawa budowlanego powinna określać rzeczywisty i pełny zakres stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego obiektu. Tylko precyzyjne ustalenie wszelkich niezbędnych prac skutkujących doprowadzeniem obiektu do właściwego stanu technicznego może bowiem decydować o prawidłowym zastosowaniu ww. przepisu.
W rozpatrywanej sprawie, analiza dokumentów zawartych w aktach administracyjnych i sądowych doprowadziła Sąd do wniosku, iż organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły w sposób jednoznaczny stanu faktycznego sprawy. Z oświadczenia uczestnika postępowania sądowego J.N., obecnego na rozprawie w dniu 12 września 2012 r., wynika, że istnieją wątpliwości, czy ocena techniczna z dnia [...] r. wskazująca na konieczność rozbiórki, dotyczy budynku będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji. Jak wynika z twierdzeń strony, w skład gospodarstwa wchodził bowiem jeszcze inny budynek gospodarczo-inwentarski, który został już częściowo rozebrany, zaś termin jego rozbiórki został wyznaczony do dnia [...] r. Na marginesie, wskazać należy, że znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy ocena techniczna, na którą powołuje się skarżący, jest kopią niepotwierdzoną za zgodność z oryginałem, a dołączona do niej kopia zdjęcia przedstawiająca budynek gospodarczy jest niewyraźna. Powyższe wskazywałoby na to, iż organy prowadzące postępowanie nie ustaliły jednoznacznie, wobec którego budynku orzeczono nakaz usunięcia nieprawidłowości i czy jest to ten sam budynek, którego rozbiórki domaga się skarżący, co w konsekwencji mogło doprowadzić do nieuzasadnionego, a przynajmniej przedwczesnego zastosowania trybu określonego w art. 66 prawa budowlanego.
Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący braku ustalenia przez organy orzekające w sprawie stanu sprawy toczącej się przed sądem cywilnym z wniosku W.B. o zniesienie współwłasności spornego budynku gospodarczego. W razie bowiem ustalenia w toku postępowania administracyjnego, że istnieje materialnoprawna przesłanka do zastosowania przepisu art. 66 prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego wydaje stosowną decyzję administracyjną, skierowaną do właściciela obiektu budowlanego lub współwłaścicieli (jeżeli obiekt stanowi współwłasność), nie kierując się przy tym wielkością udziałów we współwłasności. Rozstrzygnięcie to nie jest więc uzależnione od tego, czy toczy się postępowanie cywilne o zniesienie współwłasności, czy też jeden ze współwłaścicieli zamierza wystąpić z odpowiednim wnioskiem wszczynającym takie postępowanie. Rozliczenia bowiem pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości nie należą do sfery spraw administracyjnych i nie mają wpływu na orzeczenie administracyjne (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2002 r., IV SA 472/00).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy wydające w sprawie decyzje, mając na uwadze powyższe rozważania, w pierwszej kolejności przeprowadzą postępowanie dowodowe zmierzające do jednoznacznego ustalenia, czy budynek gospodarczy, którego rozbiórki żąda skarżący i którego dotyczy ocena techniczna sporządzona z dnia [...] r. jest tym samym budynkiem, wobec którego orzeczono nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości związanych z nieodpowiednim stanem technicznym. Następnie, przeprowadzą postępowanie wyjaśniające, niezbędne do stwierdzenia, w jakim stanie technicznym jest przedmiotowy budynek. W tym celu dokonają oględzin budynku przy udziale stron, a w razie konieczności podejmą czynności w trybie art. 81c ust. 2 prawa budowlanego.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku. Zawarte w pkt II orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonego aktu wydano na podstawie art. 152 tej ustawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło