II SA/Sz 566/14
WyrokWSA w Szczecinie2014-10-23
Skład orzekający: Barbara Gebel, Elżbieta Makowska, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie zastępcze Wojewody stwierdzające odwołanie członka zarządu powiatu z funkcji z powodu prowadzenia działalności gospodarczej jest zgodne z prawem, jeśli członek zarządu nie sprawuje funkcji starosty ani wicestarosty i nie pobiera z tego tytułu wynagrodzenia?Ratio decidendi
Zarządzenie zastępcze Wojewody stwierdzające odwołanie członka zarządu powiatu z funkcji z powodu prowadzenia działalności gospodarczej jest zgodne z prawem. Ustawa o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne w art. 4 pkt 6 wprost odnosi się do członków zarządu powiatu i zakazuje im prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek, bez dodatkowych uwarunkowań dotyczących pełnionej funkcji w zarządzie, wynagrodzenia czy wykorzystywania mienia powiatu. Wystarczające jest samo prowadzenie działalności gospodarczej przez członka zarządu powiatu, aby uznać naruszenie zakazu.Stan faktyczny
K. S. został wybrany na członka Zarządu Powiatu. Jednocześnie prowadził nieprzerwanie działalność gospodarczą od 1990 r. Wojewoda, działając na podstawie ustawy o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, stwierdził odwołanie K. S. ze stanowiska członka Zarządu Powiatu w drodze zarządzenia zastępczego, ponieważ Rada Powiatu nie podjęła stosownej uchwały w ustawowym terminie. K. S. zaskarżył zarządzenie, argumentując, że jako członek zarządu niebędący starostą ani wicestarostą, niepobierający wynagrodzenia, nie naruszył zakazu, a sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej nie powinien prowadzić do utraty źródła utrzymania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. S. na zarządzenie zastępcze Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. sprawy ze skargi K. S. na zarządzenie zastępcze Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska członka Zarządu Powiatu oddala skargę.
Wojewoda zarządzeniem zastępczym Nr [....] z dnia
[...] r., działając na podstawie art. 85a ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca
1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 595 ze zm.), po powiadomieniu Ministra Administracji i Cyfryzacji, stwierdził odwołanie K. S. ze stanowiska członka Zarządu Powiatu w związku
z naruszeniem zakazu sformułowanego w art. 4 pkt 6 w związku z art. 2 pkt 6a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 216, poz. 1584 ze zm.).
Uzasadniając zarządzenie Wojewoda podał, że w dniu 4 marca 2011 r. Rada Powiatu podjęła uchwałę Nr VI/37/2011 w sprawie wyboru członka Zarządu Powiatu w Białogardzie, na mocy której K. S. został wybrany na członka Zarządu Powiatu w Białogardzie. W dniu 12 grudnia 2013 r. do Urzędu Wojewódzkiego wpłynęło pismo, stanowiące zawiadomienie o możliwości naruszenia przez K. S. zakazu, wynikającego z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 216, poz. 1584 ze zm.). Z informacji uzyskanych z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej wynika, że od dnia 15 lipca 1990 r. K. S. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą: [...]
Dalej Wojewoda podał, że w piśmie z dnia 16 października 2013 r., które zostało doręczone Przewodniczącemu Rady Powiatu w dniu 21 października 2013 r., Centralne Biuro Antykorupcyjne Delegatura poinformowało o naruszaniu przez K. S. zakazu wynikającego z art. 4 pkt 6 ustawy o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne. Rada Powiatu wbrew ustawowemu obowiązkowi, w terminie miesiąca od wystąpienia przyczyny odwołania ze stanowiska członka zarządu, nie podjęła stosownej uchwały.
Z uwagi na powyższe, do Rady Powiatu skierowane zostało pismo z dnia 17 stycznia 2014 r. wzywające do podjęcia uchwały w przedmiocie odwołania ze stanowiska członka Zarządu K. S., w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania. W związku z tym, iż w dniu 21 lutego 2014 r. bezskutecznie upłynął wyznaczony termin do podjęcia przedmiotowej uchwały przez Radę Powiatu, po powiadomieniu pismem z dnia 28 lutego 2014 r. Ministra Administracji i Cyfryzacji, koniecznym było wydanie zarządzenia zastępczego, w oparciu o art. 85a ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym.
Na powyższe zarządzenie zastępcze K. S. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , wnosząc o jego uchylenie.
W uzasadnieniu skargi K. S. przyznał, że na podstawie uchwały Rady Powiatu Białogardzkiego nr VI/37/2011, z dnia 4 marca 2011 r. został wybrany
w skład Zarządu Powiatu oraz, że prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą [...] nieprzerwanie od 15 lipca 1990 r.
Dalej wskazał, że będąc członkiem Zarządu Powiatu nie sprawuje funkcji starosty oraz wicestarosty, w związku z powyższym nie pobiera z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Skarżący podkreślił, że będąc radnym Rady Powiatu oraz członkiem Zarządu Powiatu nigdy nie wykonywał działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia Powiatu oraz jakiejkolwiek jednostki samorządu terytorialnego znajdującej się na terenie Powiatu. Zdaniem skarżącego sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej, która stanowi (obok diety radnego Rady Powiatu) jego jedyne źródło utrzymania nie może stanowić naruszenia normy prawnej wynikającej z treści art. 4 pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne. Wykładnia tego przepisu dokonana przez Wojewodę w treści zaskarżonego zarządzenia zastępczego sprowadza się de facto do niedopuszczalnego wniosku, iż osoba wchodząca w skład Zarządu Powiatu nie będąca starostą lub wicestarostą chcąc wykonywać funkcję członka tego organu, zobowiązana jest zrezygnować ze źródła dochodu jakim jest wykonywanie we własnym imieniu i na własny rachunek działalności gospodarczej, co w odniesieniu do jego osoby sprowadza się do rezygnacji
z dotychczasowego głównego źródła utrzymania.
Wojewoda odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawie skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Aktem nadzoru jest między innymi zarządzenie zastępcze wojewody. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 P.p.s.a. Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu stało się zarządzenie zastępcze Wojewody z dnia [...] r., Nr [...], w którym stwierdzono odwołanie K. S. ze stanowiska członka Zarządu Powiatu . Dokonując oceny legalności przedmiotowego zarządzenia Sąd stwierdził, że Wojewoda nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, czy procesowego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny w rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, zostały również spełnione warunki formalne dotyczące trybu wydania przez Wojewodę zarządzenia zastępczego, o którym stanowi art. 85a ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 ze zm.).
Nie kwestionowane w sprawie są okoliczności, bowiem przyznane przez obie strony, że K. S. od roku 1990 r. prowadzi działalność gospodarczą oraz, że został wybrany do składu Zarządu Powiatu
Sporne natomiast pozostaje, czy Wojewoda dokonał prawidłowej interpretacji przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz. U. z 2006 r.
Nr 216, poz. 1584 ze zm.) – dalej "ustawa", w szczególności art. 4 pkt 6 ustawy, który stanowi: "Osoby wymienione w art. 1 i 2, w okresie zajmowania stanowisk lub pełnienia funkcji, o których mowa w tych przepisach, nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności; nie dotyczy to działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej, w formie i zakresie gospodarstwa rodzinnego."
W przepisie art. 2 pkt 6a ustawy z kolei podano: "Ustawa określa także ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej przez: członków zarządów powiatów, skarbników powiatów, sekretarzy powiatów, kierowników jednostek organizacyjnych powiatu, osoby zarządzające i członków organów zarządzających powiatowymi osobami prawnymi oraz inne osoby wydające decyzje administracyjne
w imieniu starosty".
Zdaniem Sądu przytoczone powyżej przepisy nie pozostawiają wątpliwości,
że w stosunku do osoby pełniącej funkcję członka zarządu powiatu, jako pełniącej funkcję publiczną, odnosi się sformułowany w przepisie art. 4 pkt 6 ustawy zakaz prowadzenia działalności gospodarczej. Zakaz ten wprost odnosi się do członków zarządu powiatu i nie zawiera dodatkowych uwarunkowań odnośnie funkcji pełnionej
w zarządzie, wynagrodzenia, czy też wykorzystywania mienia powiatu do prowadzenia działalności gospodarczej. Wystarczające jest prowadzenie przez członka zarządu powiatu jakiejkolwiek działalności gospodarczej, aby uznać, że narusza on zakaz ustanowiony w przepisie art. 4 pkt 6 ustawy.
W przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości, że skarżący będąc członkiem Zarządu Powiatu prowadzi działalność gospodarczą. A zatem, zgodnie z treścią przepisu art. 5 ust. 3 ustawy Rada Powiatu, po upływie miesiąca od dnia, w którym przewodniczący uzyskał informację o przyczynie odwołania, powinna była podjąć uchwałę o odwołaniu skarżącego z pełnionej funkcji. Skoro Rada tego nie uczyniła, to zasadnie Wojewoda zastosował tryb przewidziany w przepisie art. 85a ustawy o samorządzie powiatowym. Wskazany przepis jednoznacznie stanowi, że Wojewoda zobowiązany jest wydać, po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, zarządzenie zastępcze, jeżeli właściwy organ powiatu, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów art. 5 ust. 2, 3 i 5 ustawy, nie odwołuje ze stanowiska osoby naruszającej zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.
Z tych względów odwołanie przez Wojewodę K. S. z funkcji członka zarządu powiatu należy uznać, w świetle ww. przepisów ustawy "antykorupcyjnej" oraz o samorządzie powiatowym, za uzasadnione i odpowiadające prawu.
Skoro Wojewoda wydając zaskarżone zarządzenie zastępcze nie naruszył prawa, to Sąd, na mocy art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło