II SA/Sz 569/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 7 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić radcę prawnego. Po otrzymaniu zawiadomienia o wyznaczeniu terminu rozprawy w sprawie ze skargi B. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. przyznającą zasiłek celowy, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy. W formularzu PPF przesłanym na wezwanie Sądu B. U. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu oświadczył, że z powodu choroby jest całkowicie niezdolny do pracy, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się z zasiłków przyznanych przez instytucje pomocy społecznej w łącznej kwocie [...] zł. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy). W przedmiotowej sprawie zastosowanie będzie miał art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy zasiłku celowego, a więc mieści się w zakresie ww. ustawowego zwolnienia od kosztów. Strona wystąpiła o zwolnienie jej od kosztów sądowych, od których to ponoszenia jest zwolniona z mocy ustawy. Skarżący jest zatem w niniejszej sprawie zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy, a obowiązek uiszczenia kosztów jest jedną z koniecznych przesłanek przyznania zwolnienia od tego obowiązku na mocy postanowienia sądu. Ponieważ na skarżącym obowiązek ten nie ciąży, nie jest możliwe wykazanie, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych w zakresie całkowitym lub częściowym bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Dlatego na podstawie art. 246 § 1 wniosek w tej części jako bezzasadny należało oddalić. Na podstawie art. 262 cytowanej ustawy, przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze wysokość dochodów wnioskodawcy, a także Jego sytuację materialną należy uznać, że zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego na podstawie art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym należało orzec jak w sentencji postanowienia.