II SA/Sz 584/11

PostanowienieWSA w Szczecinie2011-09-15

Skład orzekający: Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata na podstawie oceny jego sytuacji materialnej i życiowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, mając niski dochód z emerytury i niewielki dochód z dzierżawy gospodarstwa rolnego, a także ponosząc wysokie koszty utrzymania i spłacając zadłużenie, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący H. S. złożył skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji kierującą go na badania psychologiczne z powodu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Wniósł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niski dochód z emerytury oraz dzierżawę gospodarstwa rolnego, a także na wysokie koszty utrzymania i zadłużenie. Referendarz sądowy odmówił zwolnienia od kosztów sądowych, ale ustanowił adwokata. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowiono mu adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzkim Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie : Przewodniczący sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 15 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne p o s t a n a w i a I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić adwokata Komendant Policji decyzją z dnia z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji kierującą H. S. na badania psychologiczne z powodu kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości. W dniu [...] r. H. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na ww. decyzję. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Oświadczył, że nie jest w stanie opłacić wpisu od skargi ponieważ utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] zł miesięcznie, a ziemię wydzierżawił siostrzenicy, która w zamian opłaca za niego podatki i KRUS. W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu PPF skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a koszty utrzymania domu są wyższe od emerytury dlatego pomaga mu brat, bo inaczej nie byłby w stanie się utrzymać. H. S. oświadczył, że posiada dom o pow. ok. [...] m2 i pomieszczenia gospodarcze, a także [...] ha nieruchomości rolnych, które wydzierżawia, a dla siebie pozostawił tylko [...] arów. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r. skarżący oświadczył, że wnosi także o ustanowienie adwokata z urzędu. Przedłożył kserokopię umowy dzierżawy gospodarstwa rolnego, zestawienie transakcji na jego rachunku bankowym w okresie ostatnich trzech miesięcy, kserokopię decyzji w sprawie podatku rolnego i podatku od nieruchomości za [...] r., dowody opłat za energię elektryczną i telefon, kserokopię faktury za dostawę wody, dowód zakupu w dniu [...] r. masy bitumicznej za kwotę [...] zł, dowód uiszczenia kwoty [...] zł za usługę montażu stolarki okiennej [...] r. Wnioskodawca przedłożył ponadto zaświadczenie z Agencji A., że nie jest beneficjentem płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, oraz zaświadczenie z Ośrodka Pomocy Społecznej z którego wynika, że skarżący nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Postanowieniem z dnia [...] r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowił adwokata. W dniu [...] r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. W piśmie skarżący wskazał, że jego dochód z emerytury wynosi netto [...] zł, co potwierdza załączona decyzja dotycząca emerytury z dnia [...] r. Saldo na rachunku bankowym na koniec miesiąca wynosiło [...] zł. Podatki i świadczenia KRUS opłaca za prowadzenie gospodarstwa dzierżawca D. S. Skarżący podniósł w sprzeciwie, że referendarz sądowy nie uwzględnił w ocenie faktu potrąceń komorniczych dokonywanych od [...]r. Ponadto, skarżący wyjaśnił, że dom i budynek znajdują się w złym stanie technicznym i wymagają remontu. Kwota [...] zł za usługę montażu stolarki okiennej i kwota [...] zł za materiały budowlane stanowiły jego oszczędności gromadzone przez okres około [...] lat. Zarządzeniem z dnia [...] r. Sąd zobowiązał skarżącego do wskazania i udokumentowania jaką kwotę (w złotych) otrzymał z tytułu czynszu dzierżawnego od dzierżawcy gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha za poszczególne, ostatnie trzy miesiące, należnego skarżącemu zgodnie z umową dzierżawy z [...] r. według ustalenia 1 q żyta za 1 ha fizyczny gruntów. Ponadto, Sąd zobowiązał skarżącego do podania całej wysokości zadłużenia podlegającego egzekucji komorniczej oraz z jakiego tytułu dokonywane są potrącenia komornicze i w jakiej miesięcznej wysokości. W odpowiedzi na ww. zobowiązanie skarżący wskazał, że w ostatnich trzech miesiącach uzyskał dochód z tytułu dzierżawy w wysokości [...] zł. Do pisma dołączył kopię wyroku Sądu Rejonowego w [...] z którego wynika, iż skarżący posiada zobowiązanie na rzecz innych osób w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Jak wynika z akt sprawy referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] r. odmówił skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowił adwokata. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia. Zgodnie z art. 260 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Mając na względzie ww. przepis Sąd rozpoznał wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na nowo. W tej sytuacji, Sąd - rozpoznając wniosek - dokonał na nowo oceny sytuacji materialnej, życiowej, ekonomicznej skarżącego w oparciu o dokumenty i wyjaśnienia skarżącego. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – dalej P.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie koszty sądowe na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] zł, tyle bowiem wynosi wpis sądowy od skargi stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Z akt sprawy wynika, że H. S. utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] zł netto i czynszu za dzierżawę gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł za trzy miesiące. Koszty utrzymania domu wynoszą ok. [...] zł miesięcznie. Aktualnie skarżący spłaca zadłużenie w wysokości ponad [...] złotych w ratach [...] zł miesięcznie. Jak wynika z akt, skarżący, po wniesieniu skargi do Sądu, wydał na usługę montażu stolarki okiennej i materiały budowlane kwotę wielokrotnie przewyższającą jego comiesięczny dochód. W odpowiedzi na zapytanie Sądu w tej kwestii skarżący wyjaśnił, że kwota ta została zgromadzona na przestrzeni [...] lat, a budynek wymaga pilnego remontu, co zostało stwierdzone nakazem właściwego inspektora nadzoru budowlanego. Zdaniem Sądu, przedstawione przez skarżącego okoliczności, w szczególności niski dochód z emerytury i niewielki dochód z dzierżawy gospodarstwa przy wydatkach na utrzymanie siebie i domu, uzasadniają uznanie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło