II SA/Sz 588/05

WyrokWSA w Szczecinie2005-12-07

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o zasiłek dla bezrobotnych, która nie przepracowała 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji lub nie zarejestrowała się w ciągu 7 dni od zakończenia poprzedniego zatrudnienia, może nabyć prawo do zasiłku, powołując się na trudną sytuację materialną lub nieznajomość przepisów?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest organem przyznającym uprawnienia, a jedynie kontroluje zgodność decyzji administracyjnej z prawem. Prawo do zasiłku dla bezrobotnych jest świadczeniem o charakterze uznaniowym, a jego przyznanie wymaga ścisłego spełnienia ustawowych przesłanek. Trudna sytuacja materialna czy nieznajomość przepisów nie mogą stanowić podstawy do przyznania zasiłku, jeśli nie są przewidziane w konkretnym przepisie prawa materialnego.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. domagał się przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, który odmówił przyznania zasiłku, ponieważ skarżący nie wykazał co najmniej 365 dni zatrudnienia lub wykonywania innych czynności w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, ani nie zarejestrował się w ciągu 7 dni od zakończenia poprzedniej działalności gospodarczej. Skarżący podniósł w skardze trudną sytuację materialną i nieznajomość przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] działając na podstawie art. 10 ust.4 pkt 2, art.71 ust.1 i 2, art. 73 ust.5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania W. S. od decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ustalając w uzasadnieniu stan faktyczny sprawy Wojewoda wskazał, że przedmiotową decyzją wydaną na podstawie art. 2 ust.1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b oraz art. 71 ust. 1 i 2 powołanej wyżej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz art. 104 Kpa, Starosta [...] uznał W. S. za osobę bezrobotną z dniem [...] r. i odmówił przyznania prawa do zasiłku. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zaistniała podstawa do odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ z przedstawionych dokumentów wynikało, iż suma okresów- o których mowa w art. 71 ust.1 i 2 wskazanej wyżej ustawy - przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji - była krótsza niż 365 dni. Odnosząc się do odwołania, w którym W. S. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i powołał się na swoją trudną sytuacje materialną spowodowaną niemożnością uzyskania pracy oraz na brak stosownego pouczenia przez pracownika PUP w [...] o obowiązku ponownej rejestracji w terminie [...] dni w przypadku zaprzestania pracy, Wojewoda ustalił, że wyżej wymieniony po raz pierwszy zarejestrował się w charakterze osoby bezrobotnej w dniu [...]r. uzyskując prawo do zasiłku na okres 12 miesięcy począwszy od [...]r. W aktach sprawy znajduje się obszerna ulotka informująca o prawach i obowiązkach osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy, którą strona własnoręcznie podpisała w dniu [...] r. Organ odwoławczy ustalił dalej, że w dniu [...] r. W. S. złożył oświadczenie o podjęciu działalności gospodarczej od dnia [...]r. a zatem starosta decyzją orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem [...]r. Ponownie W. S. zarejestrował się w dniu [...] r. przedkładając: a) umowę zlecenia z dnia r. z PPHU spółka R. w [...] na wykonywanie prac od [...] r. do [...] r., b) zgłoszenie wyrejestrowania ubezpieczenia w ZUS z dnia [...]r. Dokonując oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego, organ II instancji powołał się na art. 71 ust. 1 ustaw o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym prawo do zasiłku (z zastrzeżeniem innych warunków) przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się, który wykazał, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji był zatrudniony lub wykonywał inne czynności zaliczane do okresów uprawniających do zasiłku przez co najmniej 365 dni. Według ustaleń, strona w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji - tj. od [...] r. do [...] r. wykazała się 286 dniami zatrudnienia oraz prowadzenia pozarolniczej działalności, a zatem, jak wyjaśnił Wojewoda, nie nabyła prawa do zasiłku na podstawie art. 71 ust. 1 i 2 ustawy. Nie znalazł też organ II instancji podstaw do przyznania W. S. prawa do zasiłku tzw. uzupełniającego przewidzianego w art. 73 ust. 5 omawianej ustawy, ponieważ nie zarejestrował się w PUP w ciągu 7 dni od dnia zakończenia pozarolniczej działalności. W ocenie organu odwoławczego takie okoliczności jak podpisanie przez stronę ulotki informacyjnej, znajdowanie się informacji wizualnej w urzędzie pracy oraz wykształcenie prawnicze przemawiają za nie daniem wiary twierdzeniom strony o nieznajomości art. 71 ust.5 ustawy. Z powyższych względów Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji. W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przyznania Mu prawa do zasiłku począwszy od [...] r. W uzasadnieniu skargi W. S. podniósł szereg okoliczności wskazujących - Jego zdaniem - na bezzasadność kwestionowania przez organ odwoławczy jego twierdzeń o nieznajomości art. 73 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Podkreślił, że podejmowane przezeń działania w celu uzyskania pracy oraz faktycznie nie znany Mu przepis art. 73 ust.5 ustawy to nie kwestia wiary, ale faktów popartych dokumentami. Wojewoda [...] odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje; W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( DZ. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości miedzy innymi przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że po pierwsze, sąd administracyjny nie zastępuje właściwych organów administracji publicznej w merytorycznym orzekaniu, a zatem nie przyznaje uprawnień, czego domagał się skarżący w skardze, po drugie, sąd przy rozstrzyganiu bierze pod uwagę wyłącznie względy prawne, a wiec takie które znajdują swoje oparcie w normie prawnej mającej w sprawie zastosowanie. Wyjaśnić też trzeba, że stosownie do art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) określanej dalej jako P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany wnioskami i zarzutami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Stwierdzenie w toku kontroli, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi ( narusza w istotny sposób przepisy prawa materialnego lub przepisy procedury) prowadzi do wyeliminowania takiej wadliwej decyzji administracyjnej poprzez - w zależności od charakteru stwierdzonego naruszenia prawa- jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi. W świetle zebranego w aktach administracyjnych materiału dowodowego nie ulega wątpliwości, że skarżący ani nie przepracował 365 dni w ciągu ostatnich 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP w [...], ani nie zarejestrował się w tym urzędzie w ciągu 7 dni od dnia zakończenia zatrudnienia ( pozarolniczej działalności). Ustaleniom organów w tym przedmiocie nie przeczy zresztą sam skarżący. Nie ma zatem w niniejszej sprawie podstaw faktycznych do podważenia dokonanych zaskarżoną decyzją ustaleń, a co za tym idzie, brak jest też racjonalnych podstaw do podważenia wyprowadzonej z tych ustaleń konkluzji, co do braku przesłanek do nabycia przez skarżącego prawa do zasiłku dla bezrobotnych na podstawie art. 73 ust. 1 i 2 lub ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Podnoszone skargą okoliczności dotyczące trudnej sytuacji materialnej skarżącego wynikającej z niemożności znalezienia pracy, brak dostatecznej wiedzy co do praw i obowiązków bezrobotnego są bezprzedmiotowe dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Zasiłek dla bezrobotnych nie jest świadczeniem przyznawanym na zasadzie tzw. uznania administracyjnego, a zatem okoliczności opisane w skardze uznać trzeba za chybione dla tej oceny. Tylko ścisłe spełnienie ustawowych przesłanek prawa do zasiłku dla bezrobotnych prowadzi do uzyskania prawa do tego zasiłku, natomiast stan materialny strony oraz stopień jej znajomości przepisów prawa, jako okoliczności nie przewidziane w konkretnym przepisie prawa materialnego, nie mogą stanowić podstawy do przyznania, przez organ zatrudnienia tego prawa. Przewidziany w art. 73 ust. 5 wskazanej ustawy, termin siedmiodniowy, jako termin prawa materialnego nie podlega przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego regulującym przywrócenie terminu bowiem przywrócenie to dotyczy wyłącznie terminów procesowych, a zatem wywody skargi dotyczące przyczyn jego uchybienia nie mogą być brane przez sąd ( podobnie jak wcześniej przez Wojewodę) pod uwagę. Dlatego, nie dopatrując się podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi oraz nie dostrzegając z urzędu naruszenia prawa zaskarżoną decyzją, sąd podzielił stanowisko organu II instancji, szczegółowo wyłożone w uzasadnieniu prawnym zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów należało na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalić skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło