II SA/Sz 606/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. – R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. T. – R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. T. – R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych. W dniu [...] r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku złożonym na druku PPF podała, że wraz z mężem i córką utrzymują się z emerytury skarżącej w kwocie [...] euro miesięcznie, pensji męża skarżącej w kwocie [...] euro i dodatku na dziecko w kwocie [...] euro. Dochody, które uzyskują wraz z mężem przeznaczają na swoje bieżące utrzymanie oraz na utrzymanie studiującej córki. Skarżąca oświadczyła, że posiada dom o pow. [...] m2 i działkę rekreacyjno-budowlaną (której powierzchni nie podała). Wnioskodawczyni oświadczyła ponadto, że nie ma żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy), a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Z kolei zgodnie z art. 199 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem regułą jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie, a zwolnienie od tego obowiązku jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce tylko w ściśle określonych sytuacjach. Ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy zobowiązana jest złożyć na urzędowym formularzu oświadczenie obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym (art. 252 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Oświadczenie to powinno odzwierciedlać rzeczywistą sytuacje majątkową i rodzinną wnioskodawcy. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniające przyznanie takiej pomocy. Skarżąca podała, że zamieszkuje z mężem i dorosłą córką, ich dochody wynoszą łącznie [...] euro miesięcznie, nie mają żadnych oszczędności, a uzyskiwane dochody przeznaczają na bieżące utrzymanie a także utrzymanie studiującej córki. Skarżąca nie przedstawiła przy tym wysokości wydatków na utrzymanie rodziny. Oceniając złożony wniosek pod kątem spełnienia przesłanek ustawowych należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, by faktycznie znajdowała się w sytuacji uniemożliwiającej ponoszenie kosztów sądowych (w tym wypadku wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł), bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania jej rodziny. Wnioskodawczyni posiada własny dom oraz działkę rekreacyjno-budowlaną, wraz z mężem uzyskuje stałe dochody pozwalające na zaspokajanie ich bieżących potrzeb życiowych oraz utrzymanie studiującej córki. Dochody rodziny wnioskodawczyni należy uznać za relatywnie wysokie (znacznie przekraczające aktualne przeciętne wynagrodzenie miesięczne) wobec czego, zdaniem Sądu, sytuacja majątkowa wnioskodawczyni pozwala na poniesienie kosztów o jakich była mowa powyżej, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.