II SA/Sz 610/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2013r. sprawy ze skargi Miasta [...] na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak: [...], II stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej Miasta [...] kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nakazał Gminie Miejskiej usunięcie, w terminie do dnia 31 grudnia 2009 r. wskazanych w tej decyzji nieprawidłowości budynku nr [...] , a wynikających z protokołów, z okresowej kontroli tego obiektu. W dniu 15 października 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił przeciwko zobowiązanemu - Gminie Miejskiej tytuł wykonawczy nr [...], w którym jako podstawę prawną obowiązku o charakterze niepieniężnym wskazał orzeczenie z dnia [...] r., nr [...] znak: [...], a jako treść obowiązku: "nakazuję Gminie Miejskiej, [...], usunięcie, w terminie do dnia 31 grudnia 2009 r., n/w nieprawidłowości budynku nr [...], a wynikających z protokołów, z okresowej kontroli obiektu, tj.: 1. wymienić instalację elektryczną". Jednocześnie postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 3 § 1, art. 64a § 1 pkt 1, art. 119 § 1, art. 121 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. nr 1015 ze zm.), nałożył na Gminę Miejską grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego z opisanej wyżej decyzji PINB z dnia [...] r. Burmistrz Miasta wniósł do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w imieniu Miasta, zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oraz zażalenie na postanowienie nakładające grzywnę w celu przymuszenia. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego– odmówił Burmistrzowi Miasta umorzenia postępowania egzekucyjnego i uznania zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenie postępowania egzekucyjnego - na podstawie postanowienia nr [...] z dnia [...] r., znak:[...] i tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] r. - za uzasadnione. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia Burmistrza Miasta na ww. postanowienie, postanowieniem z dnia [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] . Następnie, organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] , po rozpoznaniu zażalenia Burmistrza Miasta na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w cel przymuszenia - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Burmistrz Miasta - reprezentowany przez adw. Z. M. -wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi na wyżej opisane postanowienia. Skarga na postanowienie ostateczne z dnia [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów do postępowania egzekucyjnego została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 1337/12. W tej sytuacji procesowej, w niniejszej sprawie ze skargi na postanowienie ostateczne w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, postanowieniem z dnia 27 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 42/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie sądowe na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) uznając, że jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1337/12. Skarga na postanowienie z dnia [...] r. w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów do postępowania egzekucyjnego została rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 1337/12, uchylającym zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2013 r. WSA stwierdził prawomocność powyższego wyroku od dnia 7 maja 2013 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że przyczyną uchylenia przez Sąd postanowienia w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego było stwierdzenie, że adresatem tego postanowienia organ egzekucyjny "uczynił Burmistrza Miasta, mimo że to nie Burmistrz był adresatem decyzji nakładającej obowiązek i to nie Burmistrz został wskazany w tytule wykonawczym jako zobowiązany do wykonania obowiązku". Wobec powyższego, Sąd postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 42/13, na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podjął zawieszone postępowanie w sprawie ze skargi na postanowienie w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, którą następnie zapisano pod nowym numerem sygn. akt II SA/Sz 610/13. Skarga w tej sprawie nie wyodrębnia zarzutów, lecz odwołuje się do jej uzasadnienia, z którego wynika, że oparta została przede wszystkim na zarzucie, że podstawą wydania postanowienia nakładającego grzywnę w celu przymuszenia był wadliwy tytuł wykonawczy. Ponadto strona skarżąca podniosła zarzut równoczesnego zastosowania dwóch środków egzekucyjnych oraz wskazała na rozbieżność uzasadnień organów pierwszej i drugiej instancji w zakresie ustaleń faktycznych co do zakresu niewykonanych obowiązków. W świetle powyższego, Burmistrz Miasta wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W skardze zawarty został również wniosek dowodowy o przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dowodów uzupełniających z dokumentów załączonych do skargi i omówionych w treści jej uzasadnienia w celu wyjaśnienia istotnych wątpliwości na okoliczność, czy skarżący wykonał nałożone na niego obowiązki wynikające z decyzji ostatecznej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego. W wypadku istnienia wątpliwości skarżący wniósł o "zobowiązanie organu administracyjnego do przeprowadzenia z udziałem przedstawiciela skarżącego oględzin dotyczących wykonania obowiązków w zakresie opisanym w uzasadnieniu skargi". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Pismem procesowym z dnia 18 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, powołując się na wyrok WSA uchylający postanowienia obu instancji w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów do postępowania egzekucyjnego, że wyeliminowanie z obrotu prawnego administracyjnego tytułu wykonawczego skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego także zaskarżonych postanowień o nałożeniu grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2005 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W toku tej kontroli Sąd, jak stanowi art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), określanej dalej również jako: "P.p.s.a.", rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy postanowienia o nałożeniu środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w wystawionym tytule wykonawczym. Grzywna w celu przymuszenia jest jednym ze środków egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Zgodnie z art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), zasadą jest, że grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny doręczając zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego oraz postanowienie o nałożeniu grzywny. Z opisanego na wstępie stanu faktycznego wynika, że postanowienie o rozpatrzeniu zarzutów do postępowania egzekucyjnego było sprzeczne z prawem i jako takie, zostało wyeliminowane przez sąd z obrotu prawnego. Jak z powyższego wynika, rację ma pełnomocnik skarżącego wywodząc w piśmie procesowym z dnia 18 lipca 20013 r., że byt prawny postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia jest powiązany z bytem prawnym postanowienia o rozpatrzeniu zarzutów wniesionych do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W przypadku bowiem stwierdzenia przez organ egzekucyjny na skutek wniesienia przez zobowiązanego zarzutów, że tytuł wykonawczy jest wadliwy lub w razie uchylenia przez sąd postanowienia uznającego zarzuty za nieuzasadnione, postanowienie w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na zastosowany środek egzekucyjny traci rację bytu, gdyż jest co najmniej przedwczesne. W tej sytuacji procesowej, należało uchylić zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające, celem umożliwienia organowi egzekucyjnemu podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniesionego przez zobowiązanego zażalenia na zastosowany środek egzekucyjny, po ostatecznym zakończeniu postępowania w sprawie zarzutów wniesionych do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Tym samym bezprzedmiotowe jest ustosunkowanie się Sądu do pozostałych zarzutów skargi. Z tych względów w niniejszej sprawie należało uchylić zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 135 tej ustawy. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 152, natomiast w pkt III na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ww. ustawy.