II SA/Sz 613/25
PostanowienieWSA w Szczecinie2025-10-24
Skład orzekający: sędzia WSA Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu podatkowego informujące o braku możliwości udostępnienia umowy najmu z uwagi na tajemnicę skarbową, w sytuacji gdy skarżący nie są stroną postępowania, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na pismo organu podatkowego informujące o braku możliwości udostępnienia umowy najmu z uwagi na tajemnicę skarbową, w sytuacji gdy skarżący nie są stroną postępowania, jest niedopuszczalna. Pismo to nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem podlegającym kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie rozstrzyga o prawach ani obowiązkach skarżących, a jedynie stanowi informację organu na ich zgłoszenie.Stan faktyczny
Skarżący zgłosili organowi podatkowemu podejrzenie prowadzenia działalności gospodarczej pod ich adresem przez inną spółkę i wnioskowali o udostępnienie umowy najmu lokalu tej spółki. Organ odmówił udostępnienia dokumentu, powołując się na tajemnicę skarbową i fakt, że skarżący nie są stroną postępowania. Skarżący złożyli skargę do sądu administracyjnego na pismo organu, zarzucając naruszenie przepisów prawa i niewłaściwą formę pisma.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 24 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. i M. P. na pismo Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Koszalinie z dnia [...] lipca 2025 r., znak: [...] w przedmiocie udostępnienia umowy najmu lokalu biurowego postanawia: odrzucić skargę
W dniu 11 czerwca 2025 r. do Pierwszego Urzędu Skarbowego w Koszalinie wpłynęło zgłoszenie M. P. i M. P. (dalej: "skarżące") z dnia 9 czerwca 2025 r., działających pod firmą [...] S.C.", że pod ich adresem, tj. Al. [...], [...], prowadzi skrycie działalność gospodarczą [...]" Spółka z o.o. Skarżące podały, że ww. spółka nie jest im znana i jeśli organ posiada umowę najmu ww. spółki pod wskazanym adresem to wniosły o jej udostępnienie celem zawiadomienia organów ścigania.
Pismem z dnia 4 lipca 2025 r., znak: 3210-SKP.4001.54.2025 Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Koszalinie (dalej jako "organ") poinformował skarżące, że z uwagi na obowiązek zachowania tajemnicy skarbowej, nie może im udostępnić umowy najmu pomiędzy [...]" Spółką z o.o. w K. a [...]" Spółką z o.o. Wyjaśnił, że dokumenty zawarte w aktach postępowań kontrolnych, podatkowych, karnoskarbowych dostępne są wyłącznie dla stron tych postępowań.
Pismem z dnia 1 sierpnia 2025 r. skarżące złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. pismo organu z dnia 4 lipca 2025 r.
Skarżące zarzuciły organowi:
- brak skuteczności działania organu podatkowego, wobec naruszenia art. 34 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, który precyzuje, jakie dane muszą być podawane przez podmioty wpisane do tego rejestru w swoich oświadczeniach pisemnych;
- pomylenie przedmiotu ich wystąpienia dotyczącego skrytego najmu lokalu i fałszywego pisemnego oświadczenia zarządu [...] Sp. z o.o., czym zarząd spółki wprowadził skarżące i organ w błąd oraz pomylenie przedmiotu ich wystąpienia z dnia 9 czerwca 2025 r. z postępowaniem podatkowym, czy z kontrolą podatkową i kontrolą celno-skarbową;
- naruszenie przez organ prawa decyzyjnego, dwuinstancyjnego zawartego w piśmie z dnia 4 lipca 2025 r. - skarżące uważają, że organ winien był wydać postanowienie/ decyzję;
- naruszenie art. 7 Konstytucji RP.
Skarżące szczegółowo uzasadniły podniesione zarzuty i wniosły o:
- uchylenie pisma organu z dnia 4 lipca 2025 r. znak: 3210-SKP.4001.54.2025, jako decyzji wydanej w nieodpowiedniej formie, bowiem ta forma decyzyjna w obiegu prawnym ostać się nie może;
- nakazanie organowi wydania posiadanej umowy za potwierdzeniem jej autentyczności, dotyczącej najmu lokalu zawartej między podmiotami [...]" Spółka z o.o., a [...] Spółka z o.o., celem podjęcia przez skarżące dalszych kroków prawnych przed organami ścigania, wobec wykazanych w skardze naruszeń prawa;
- pouczenie organu i nakazanie organowi podjęcia kroków prawnych wobec fałszywego oświadczenia zarządu [...] Spółka z o.o. i naruszenia art. 34 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz naruszenia art. 233 k.k., co do "własności adresu" lok. [...] , al. [...],[...];
- obciążenie organu kosztami skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości jako niezasadnej. Organ wyjaśnił, że skarżące nie są stroną żadnego z prowadzonych przez ten organ postępowań i z tego powodu nie mógł im udostępnić żądanego dokumentu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Ramy tej kontroli zakreśla art. 3 § 2 p.p.s.a. stanowiąc, że kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 §3 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżące złożyły skargę na pismo organu, które nie należy do żadnej z kategorii spraw wyżej wymienionych.
Pismo to jest informacją udzieloną skarżącym na wystosowane przez nie do organu zgłoszenie o spółce [...], która według nich, nielegalnie podaje jako adres działalności – adres, który właściwy dla firmy skarżącej. Skarżące zwróciły się do organu, że jeśli posiada umowę najmu lokalu zawartą przez spółkę [...], to wnoszą o jej udostępnienie celem powiadomienia organów ścigania.
Organ poinformował skarżące prawidłowo, że wgląd w akta postępowań, które toczą się przed organem mają wgląd jedynie strony tych postępowań, co wynika z przepisów regulujących przebieg ww. postępowań. Przebieg tych postępowań i dokumenty w nich zawarte objęte są tajemnicą skarbową. Z tego też tytułu nie może udostępnić skarżącym żądanego dokumentu.
Powyższe pismo nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem, które podlega kontroli sądu administracyjnego. Pismo nie zawiera rozstrzygnięcia o prawach czy obowiązkach skarżących. Jest to jak wyżej wskazano wypowiedź organu na pismo obywateli, które do niego wpłynęło.
Jeżeli skarżące uważają, że doszło do popełnienia przestępstwa przez spółkę [...], mogą zawiadomić o tym organy ścigania, które w ramach posiadanych kompetencji mogą przeprowadzić stosowne dochodzenie oraz zgromadzić dowody, w tym wystąpić do organu o udostępnienie dokumentów, mających związek z prowadzonym dochodzeniem.
W tym stanie rzeczy uznać należy, że skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło