II SA/Sz 619/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2018-06-11
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, złożony ponownie w tej samej sprawie, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała zmiany swojej sytuacji materialnej lub rodzinnej w stosunku do poprzedniego wniosku, który został częściowo uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany postanowienia przyznającego prawo pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca nie wykazała zmiany swojej sytuacji materialnej lub rodzinnej w stosunku do poprzedniego wniosku. Zgodnie z art. 165 P.p.s.a., zmiana okoliczności sprawy jest przesłanką do uchylenia lub zmiany postanowienia niekończącego postępowania, a ciężar udowodnienia tej zmiany spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, wraz ze skargą kasacyjną. Wcześniej, w tej samej sprawie, sąd częściowo przyznał prawo pomocy. Strona powieliła informacje o swojej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, wskazując na brak stałego zatrudnienia, prace dorywcze, dochód, zobowiązania kredytowe oraz posiadany majątek. Organ wezwał do uzupełnienia wniosku, jednak strona nie wykonała wszystkich wezwań. Sąd rozpoznał wniosek, oceniając, czy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca modyfikację poprzedniego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 619/17, przyznającego prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad określoną kwotę.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej p o s t a n a w i a: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 września 2017r., sygn. akt II SA/Sz 619/17 przyznającego prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę [..]. złotych
D. P. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie opisane w sentencji postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalające dla niego opłatę legalizacyjną w wysokości [...] zł.
Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2017 r. starszy referendarz sądowy w tut. Sądzie po rozpoznaniu wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Referendarz sądowy zwrócił uwagę, że wybiórcze wykonanie przez skarżącego kierowanego do niego wezwania w przedmiocie nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń nie pozwala na ocenę jego sytuacji materialnej i uzasadnia negatywne rozstrzygnięcie złożonego wniosku.
W wyniku rozpoznania sprzeciwu skarżącego od powyższego postanowienia referendarza sądowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem wydanym w dniu 28 września 2017 r. zmienił zaskarżone postanowienie i przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podkreślił, że z analizy przedłożonego materiału wynika, że potencjał finansowy skarżącego umożliwia mu realizację aczkolwiek, w ograniczonym zakresie, obowiązku związanego z opłaceniem wymaganych kosztów sądowych. Wskazywany przez niego dochód w wysokości [...] zł z zestawieniem koniecznych wydatków w kwocie [...]zł wskazują bowiem, zdaniem Sądu, na posiadanie przez niego pewnych możliwości finansowych, pozwalających na partycypowanie w kosztach zainicjowanego postępowania sądowego, w wysokości [...] zł. Sprzeczne bowiem z zasadami doświadczenia życiowego byłoby przyjęcie, że z kwoty wynoszącej [...] zł skarżący jest w stanie zapewnić utrzymanie żonie i dwójce dzieci.
Następnie wyrokiem z dnia 16 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 619/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę D. P. na zaskarżone postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w przedmiocie opłaty legalizacyjnej.
Skarżący razem ze skargą kasacyjną od rzeczonego wyroku wystąpił z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku tym powielił informacje z pierwotnie złożonego w dniu 20 czerwca 2017 r. formularza PPF wskazując, że od kilku miesięcy nie ma stałego zatrudnienia i aby utrzymać czteroosobową rodzinę oraz spłacać kredyty wykonuje prace dorywcze w branży budowlanej uzyskując z tego tytułu dochód w wysokości ok. [...] zł. Posiadany majątek stanowi dom o powierzchni ok. [...] i wartości [...] zł. Miesięczne zobowiązania to: raty kredytu hipotecznego na dom w wysokości [...] zł oraz kredytu konsumpcyjnego w wysokości [...] zł. Do wniosku załączył zaświadczenie Naczelnika US w P., z którego wynika, że za rok 2015 r. wykazał dochód [...] zł (PIT-36) podobnie jak K. J..
Wezwaniem z dnia 31 stycznia 2018 r. starszy referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego złożonego wniosku poprzez osobiste podpisanie formularza PPF oraz nadesłanie dodatkowych dokumentów i oświadczeń potwierdzających wskazywaną sytuację materialną i rodzinną.
W wykonaniu powyższego wnioskodawca przesłał dowód uiszczenia podatku od nieruchomości w wysokości [...] zł, zaświadczenie z PUP w P. z dnia [...] r. w przedmiocie posiadania przez K. J. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] r. bez prawa do zasiłku z tego tytułu, zaświadczenie z Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] r. informujące, że K. J. od dnia 01.01.2017 r. nie korzysta ze świadczeń rodzinnych, zaświadczenie z Banku [...] o posiadaniu kredytu hipotecznego w wysokości [...] zł spłacanego w równych ratach kapitałowo-odsetkowych w wysokości [...] zł oraz pożyczki ekspresowej w wysokości [...] zł spłacanej w miesięcznych ratach w wysokości [...] zł pozostałych dokumentów wymienionych wezwaniu nie przedłożył.
Zarządzeniem z dnia 28 lutego 2018 r., z uwagi na niewykonanie zobowiązania w zakresie własnoręcznego podpisania formularza PPF, referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Na skutek sprzeciwu skarżącego, tut. Sąd postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2018 r. uchylił ww. zarządzenie referendarza sądowego, przyjmując, że wniosek o przyznanie prawa pomocy stanowiący kserokopię poświadczoną przez profesjonalnego pełnomocnika za zgodność z oryginałem zawiera podpis skarżącego.
Tym samym rozpoznaniu podlega aktualnie wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony razem ze skargą kasacyjną.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Jak zaznaczono wyżej, D. P. ubiegał się już w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem tut. Sądu z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 619/17 przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad [...] zł. Skarżący wystąpił z kolejnym wnioskiem w tym samym zakresie, tj. obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, tym samym zaistniała podstawa do orzekania w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej "P.p.s.a." zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten pozwala na uchylenie bądź zmianę postanowienia niekończącego postępowania w sprawie, chociażby było ono zaskarżone, a nawet prawomocne. Przesłankę powyższego stanowi "zmiana okoliczności sprawy". Aby zatem dokonać modyfikacji określonego rozstrzygnięcia sądowego musi dojść do zmiany okoliczności, które wcześniej przesądziły o tego rodzaju rozstrzygnięciu. Nie ulega wątpliwości, że w przypadku prawa pomocy chodzi o zmianę w zakresie sytuacji rodzinnej, majątkowej, czy też w odniesieniu do dochodów strony. Oczywistym jest także, że tak jak w przypadku pierwotnego wniosku o prawo pomocy, tak w razie zgłaszania kolejnego żądania, to strona jest obowiązana udowodnić, że zmiana, o której mowa w przywołanym art. 165 P.p.s.a. zaszła, a zatem istnieje podstawa do wydania orzeczenia o innej niż dotychczas treści. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., który dotyczy prawa pomocy w zakresie częściowym, to wnioskodawca winien wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przedstawiona ponownie przez D. P. zarówno sytuacja materialna jak i rodzinna nie uległa żadnej zmianie. Skarżący przedstawił taki sam jak w poprzednim wniosku dochód wynoszący [...] zł oraz takie same wydatki, tj. raty kredytu na dom w wysokości [...] zł oraz raty pożyczki wynoszące [...] zł, przy czym tak jak poprzednio nie udokumentował wysokości wydatków ponoszonych na utrzymanie domu oraz nie przedłożył wyciągów z kont bankowych.
Poza tym skarżący nie podniósł żadnych nowych okoliczności, które wskazywałyby na potrzebę zmiany dotychczasowego postanowienia przyznającego prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad [...] zł. Tymczasem, to na stronie postępowania ubiegającej się o wsparcie ze środków publicznych spoczywa obowiązek wykazania zasadności swojego żądania, co winna uczynić poprzez podanie określonych informacji i przedłożenie stosownych dokumentów je potwierdzających.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 165 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło