II SA/Sz 623/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. H., U. M.-F., M. P., R. K., E. R., A. K., T. L., J. K., K. K.-K., Z. Ł., W. W., H. Z. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata J. K. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. W motywach wniosku podał, że ma [...] lat, niską emeryturę i choroby stosowne do wieku. Nadto od czasu uzyskania wiedzy o planowanej budowie znacznie pogorszył się stan jego zdrowia oraz jego żony, która już wcześniej była inwalidą stopnia znacznego. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 50 m2, innego majątku nie posiada. Miesięczny dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego wynosi [...] zł i składa się na niego emerytura wnioskodawcy w wysokości [...] zł plus dodatek pielęgnacyjny – [...] zł oraz emerytura żony w wysokości [...] zł plus dodatek pielęgnacyjny – [...] zł. Miesięczne wydatki i zobowiązania stałe to: czynsz – [...] zł, energia elektryczna – [...] zł, gaz – [...] zł, media – [...] zł, wyżywienie – [...] zł, dentysta – [...] zł, leki i rehabilitacja – [...] zł, ubezpieczenie mieszkania – [...] zł, środki czystości – [...] zł. Rozpoznając przedmiotowy wniosek wskazać należy, że instytucja prawa pomocy uregulowana została w art. 243 – 263 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) stanowiąc jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu umożliwia dostęp do sądu osobom, które obiektywnie nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie tylko od opłat w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści ww. przepisu wynika, że to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji materialnej i dochodowej uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozstrzygnięcie złożonego wniosku uzależnione jest zatem wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Co do zasady przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i winno być stosowane tylko w przypadkach podmiotów charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 179/12). Ze złożonego wniosku wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną. Dochód rodziny stanowią świadczenia emerytalne oraz dodatek pielęgnacyjny w łącznej wysokości [...] zł natomiast niezbędne koszty utrzymania kształtują się na wysokości ok. [...] zł (czynsz, prąd, gaz, media, wyżywienie, środki czystości). Oceniając wniosek pod kątem spełnienia przesłanki ustawowej należało uznać, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostateczny, że sytuacja majątkowa w jakiej się znajduje, nie pozwala na poniesienie kosztów wynagrodzenia i wydatków adwokata z własnych środków finansowych, bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny. Z tego względu, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu