II SA/Sz 63/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r. z późn.zm.), art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b w związku z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108 poz. 908 z późn.zm.) Starosta [...] orzekł o cofnięciu Z.B. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii [...] dokument nr [...], wydany dnia [...]. przez Starostę [...] i zobowiązał do niezwłocznego zwrotu wyżej wymienionego prawa jazdy do Starostwa Powiatowego w [...] na podstawie art. 108 § 1 kpa został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż w dniu [...] Z.B. został skierowany decyzją Starosty [...] na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Postępowanie w przedmiocie skierowania na przedmiotowe badania lekarskie było prowadzone z wniosku Prokuratury Rejonowej, która, na podstawie opinii sądowo – psychiatrycznej, poddała w wątpliwość stan zdrowia Z.B., jako kierowcy. W postępowaniu odwoławczym przed Sądowym Kolegium Odwoławczym decyzją nr[...], utrzymana została w mocy decyzja Starosty [...]. Następnie, po wniesieniu skargi na decyzję SKO, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem sygn. akt SA/Sz 528/09 z dnia 24 lutego 2010r., oddalił skargę na decyzję SKO co jednoznacznie oznacza, że wykonaniu podlega decyzja Starosty [...] nr [...] o skierowaniu Z.B. na badania lekarskie. Wobec powyższego, pismem z dnia [...]., został stronie zakreślony nowy termin na przedłożenie przedmiotowego orzeczenia lekarskiego. Termin ten upłynął dnia [...]. Pan Z.B. w dniu [...] złożył również pismo informujące, że wobec czynności mających na celu złożenia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Szczecinie, nie poczuwa się do obowiązku przedkładania wymaganego orzeczenia lekarskiego. Zdaniem organu zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b, organ jest zobligowany do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi i orzeka w każdym przypadku, kiedy wymagane orzeczenie lekarskie nie zostanie przedłożone w zakreślonym terminie (art. 122 ust. 1 pkt 3 – 5). Jednocześnie organ poinformował stronę, że cofnięcie powyższych uprawnień jest do chwili przedstawienia orzeczenia lekarskiego, z którego wynikać będzie, że posiada predyspozycje do kierowania pojazdami wg kat [...] Od powyższej decyzji Z.B. wniósł odwołanie, w którym zarzucił błędne ustalenie, że na badanie lekarskie należało zgłosić się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w terminie 30 dni od dnia otrzymania skierowania, czego odwołujący nie uczynił i nie przedłożył też do organu orzeczenia lekarskiego. Skarżący w odwołaniu podniósł, że od wyroku WSA z dnia 24 lutego 2010r. przysługiwała mu skarga kasacyjna, której nie wniósł z nie własnej winy. Tej możliwości został pozbawiony w skutek nie napisania i nie złożenia skargi kasacyjnej przez jego adwokata. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął [...] Wobec powyższego skarżący zawiadomił Okręgową Radę Adwokacką a także Naczelną Radę Adwokacką w [...]. Zdaniem skarżącego, w czasie gdy miał się zgłosił na badania lekarskie, realizował przysługujące mu prawem uprawnienia, odwołując się m.in. od decyzji organu I instancji. Ponadto skarżący poinformował, że jest osobą zdrową tak fizycznie jak i psychicznie. Dlatego nie jest w stanie przedłożyć, dostarczyć zaświadczenia lekarskiego, które dotyczyłoby badania stanu zdrowia skarżącego (orzeczenia lekarskiego). W sprawie Prokuratury Rejonowej w [...] Z.B. poddany został badaniu przez biegłych lekarzy psychiatrów K.S. i A.R. Wydali oni opinie sądowo – psychiatryczną. Opinia nie stwierdza choroby psychiatrycznej ani upośledzenia psychicznego. Nie wskazuje też, aby miał zniesioną czy ograniczoną zdolności rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem. Zdaniem skarżącego wszelkie dotychczasowe odwrotnie twierdzenia nie dają podstawy do skierowania go na badania lekarskie z uwagi na jakieś podejrzenie istnienia przeciwwskazań. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" ustawy z 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 1 i 2 ustawy z 12.10.1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001r. Nr 79 poz. 856 ze zm.) utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przyjął ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji i po przeanalizowaniu zarzutów zawartych w odwołaniu Kolegium uznało, że brak podstaw prawnych do uwzględnienia odwołania. W ocenie organu odwoławczego przedmiotowe postępowanie nie dotyczy już skierowania odwołującego się na badania lekarskie celem stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Sprawa ta bowiem była rozpatrywana tak przez Starostę [...], jak i Kolegium, a następnie w trybie skargowym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. W/w sprawa zakończona została wyrokiem Sądu z dnia 24 lutego 2010r. który uprawomocnił się z dniem 27 kwietnia 2010r. Kolegium jednocześnie podkreśliło, że bez znaczenia dla przedmiotu sprawy objętej niniejszym postępowaniem jest tryb skargowy przed Okręgową i Naczelną Radą Adwokacką, ponieważ jest to odrębne postępowanie. Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem, Kolegium stwierdziło, że decyzja Starosty w pełni odpowiada postanowieniom art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Decyzja o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym jest bowiem konsekwencją między innymi niepoddania się kierowcy badaniom lekarskim w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 – 5 ustawy. Oceniając postępowanie organu I instancji pod kątem wymogów formalnych i proceduralnych Skład Orzekający Kolegium stwierdził, że organ I instancji przeprowadził postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zgodnie z prawem. Zauważył jednocześnie, że jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia [...] Starosta powiadomił odwołującego o procedurze, która obowiązuje po oddaleniu skargi przez Sąd i wyznaczył kolejny termin do dostarczenia właściwego orzeczenia lekarskiego. W odpowiedzi na wezwanie Z.B. w piśmie z dnia [...] oświadczył, że nie czuje się obowiązany do przedłożenia stosownego orzeczenia lekarskiego z uwagi na toczące się postępowanie przed Okręgową Radą Adwokacką. Organ II instancji podał, że z akt sprawy wynika, iż Starosta zawiadomieniem z dnia [...] wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia odwołującemu uprawnień do kierowania pojazdem i w myśl art. 10 § 1 umożliwił stronie udział w postępowaniu. W związku z w/w postanowieniem odwołujący w piśmie z dnia [...] podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w korespondencji z organem I instancji uznając, iż postępowanie niniejsze winno zostać umorzone, jako bezprzedmiotowe. Kolegium w świetle zebranego materiału dowodowego stwierdziło, że akta sprawy nie wskazują na wystąpienie w sprawie przesłanek do umorzenia postępowania w sprawie cofnięcia zainteresowaniu uprawnień do kierowania pojazdami bowiem decyzja w sprawie skierowania Z.B. jest ostateczna, a tym samym została spełniona przesłanka z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" ustawy. Powyższą decyzję pan Z.B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Zdaniem skarżącego decyzja organu odwoławczego jest nie zgodna z prawem. W ocenie strony fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 24 lutego 2010r. sygn.akt II SA/Sz 528/09, który to uprawomocnił się w dniu 27 kwietnia, oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, nie przesądza o słuszności wydanej decyzji w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Skarżącemu od tegoż wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie służyła skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Zobligowanym do jej wniesienia był pan Mecenas R. ze [...], który to został ustanowiony pełnomocnikiem skarżącego w ramach przysługującego mu zgodnie z art. 244 § 1 "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 175 § 1 skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Tak więc mimo chęci, skarżący sam takiej skargi sporządzić i wnieść nie mógł. Pismem skierowanym do Pana Mecenasa skarżący poprosił o wniesienie na jego rzecz tegoż środka odwoławczego. Pełnomocnik tegoż nie uczynił. Wyrok uprawomocnił się. Zdaniem skarżącego postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności pełnomocnika, który zaniechał wniesienia skargi kasacyjnej ma znaczenie dla stanu niniejszej sprawy. Wobec powyższego nie poddanie się badaniu lekarskiemu przez skarżącego nie wynika wcale z jego złej woli, lecz jest konsekwencją nienależnej reprezentacji i w rezultacie uniemożliwienia skorzystania z przysługujących skarżącemu praw, w tym prawa do ostatecznej obrony przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Raz jeszcze podkreślił, że nie poddanie się badaniu lekarskiemu przez skarżącego pozostaje wyłącznie rezultatem nie wyczerpania procedury administracyjnej. Stąd skarżący nie może ponosić ujemnych konsekwencji z tytułu cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem. Starosta jako organ I instancji w tym stanie faktycznym sprawy nie był władny, aby cofnąć przedmiotowe uprawnienia skarżącemu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest tylko pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem niniejszej sprawy sądowo - administracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Rozpoznając skargę w świetle wymienionych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nie stwierdził naruszenia przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 p.p.s.a. i uznał, że zarzuty zawarte w skardze są nie zasadne. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca wyroku określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawi się dana kwestia nie może być już ona ponownie badana. Skutkiem zasady mocy wiążącej orzeczenia jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że w postępowaniu późniejszym ta kwestia nie może być już w ogóle brana pod uwagę. Sprawa II SA/Sz 528/09 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie zakończyła się przed WSA w Szczecinie wydaniem w dniu 24 lutego 2010r. wyroku, w którym Sąd skargę oddalił. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 27 kwietnia 2010r. co oznacza, że ma zastosowanie regulacja prawna określona w art. 170 p.p.s.a. Wobec uprawomocnienia się wyroku w sprawie II SA/Sz 528/09 powstała kwestia wykonalności skierowania na badania lekarskie. Wobec tego, że przepisy o ruchu drogowym nie przewidują odrębnych regulacji w sprawie wykonalności przedmiotowego skierowania, to podlega ono wykonaniu z dniem, w którym decyzja taka stanie się ostateczna. Adresat takiej decyzji zobowiązany jest zatem do niezwłocznego wykonania tego ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się badaniu lekarskiemu. Skierowanie zawiadomienia do Okręgowej Rady Adwokackiej oraz Naczelnej Rady Adwokackiej w sprawie postępowania przeciwko pełnomocnikowi skarżącego nie wstrzymuje toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Zatem nie poddanie się przez skarżącego kontrolnemu badaniu lekarskiemu uprawniało organ w myśl art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" cyt. Ustawy Prawo o ruchu drogowym do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Podstawa do cofnięcia powyższych uprawnień istniała w dacie wydania ostatecznej decyzji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w wyroku.