II SA/Sz 630/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi I. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego. I. u c h y l a zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącej I. J. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] , na podstawie art.123 § 1 , art. 124 i 125 § 1 kpa oraz art. 57 ust. 7 w związku z art.59g ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), nałożył na I. J. karę w wysokości [...] zł z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego zrealizowanego na działce nr [...] w m. [...], Gm. [...] (obręb geodezyjny [...]). W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż podczas kontroli budowy budynku mieszkalnego ustalono, że wyżej wymieniony obiekt, wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, nr [...] z dnia [...] r. wydanej przez Urząd Miasta i Gminy w [...], użytkowany jest przez inwestora – I. J. bez zgłoszenia obiektu do użytkowania, co stanowi naruszenie art. 54 ustawy Prawo budowlane. Pismem z dnia [...]r. I. J. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, które uzupełniła następnie pismem z dnia [...]r. W treści odwołania wyjaśniła, że wbrew twierdzeniu organu nie przystąpiła do użytkowania budynku lub jego części, natomiast wskutek powtarzających się kradzieży materiałów budowlanych, zmuszona była osobiście pilnować obiektu. I. J. podkreśliła, iż zamieszkuje na stałe w miejscowości [...], gmina [...]. Dobytek skarżącej znajduje się w miejscu jej zamieszkania i zameldowania oraz w miejscowości zamieszkania i zameldowania jej męża, tj. w miejscowości [...]. Natomiast w miejscu budowy znajdują się tylko niezbędne rzeczy, umożliwiające pilnowanie obiektu. Tym samym, zdaniem skarżącej, nie można jej przypisać zamieszkiwania w miejscu budowy. I. J. wskazała nadto, iż poprzez niepełne uzasadnienie faktyczne postanowienia organ I instancji uchybił przepisowi art. 124 § 2 Kpa, a w konsekwencji art. 7 - 11 Kpa. W zaskarżonym rozstrzygnięciu organ stwierdził jedynie, iż skarżąca użytkowała budynek, lecz nie wiadomo na czym użytkowanie obiektu polegało i co stworzyło podstawę do wskazanej kwalifikacji. Nadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie ustosunkował się do składanych w sprawie wyjaśnień. W konsekwencji trudno skontrolować i ustosunkować się do przeprowadzonego postępowania, tym bardziej, iż skarżąca nie otrzymała protokołu z przeprowadzonych oględzin. Zaniechanie przez organ w przedmiotowej sprawie uzasadnienia swego postanowienia stosownie do art. 7-9 i 11 Kpa, zdaniem I. J. stanowi powód do uchylenia wyżej wskazanego postanowienia. Na poparcie powyższej argumentacji skarżąca załączyła kserokopie dokumentów: postanowienia Prokuratora Rejonowego w [...] z dnia [...] r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży dokonanej na terenie budowy, dowodów osobistych jej i męża, wskazujących na miejsce zamieszkania i zameldowania oraz akt zawarcia małżeństwa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego w [...] postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji powołał się na ustalenia organu I instancji, a mianowicie, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził w dniu [...]r. kontrolę budowy budynku mieszkalnego, zrealizowanego na działce nr [...] w m. [...], na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, nr [...] z dnia [...] r. wydanej przez Urząd Miasta i Gminy w [...]. Kontrola została przeprowadzona w obecności inwestora i z czynności tej został sporządzony protokół. W trakcie kontroli stwierdzono, że budynek mieszkalny jest użytkowany przez inwestora – I. J. bez zgłoszenia obiektu do użytkowania, co zostało poświadczone przez inwestora w protokole z oględzin. W dalszej części uzasadnienia postanowienia organ II instancji przytoczył treść art. 54 i art. 57 ust.7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane i stwierdził, że kara wymierzona I. J. przez organ powiatowy w drodze postanowienia, zgodnie z art. 59f ust. 1 cytowanej ustawy Prawo budowlane została naliczona prawidłowo. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] I. J. wniosła między innymi o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w sprawie. Skarżąca podtrzymała wszystkie argumenty podnoszone wcześniej w zażaleniu oraz w piśmie z dnia [...]r., a nadto podniosła zarzut naruszenia art. art. 54 ust. 1; art. 57 ust. 7 prawa budowlanego oraz art. 75, 77, 107, 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w konsekwencji art. 6 - 11 kpa tj. zasad praworządności, dochodzenia prawdy obiektywnej, zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz uwzględnienia z urzędu słusznego interesu strony. Zdaniem I. J. sprawę potraktowano powierzchownie i wycinkowo. Nie przeprowadzono dowodów zmierzających do pełnego wyjaśnienia sprawy, w tym z przedłożonych dokumentów wraz z pismem z dnia [...]r., a nadto przed wydaniem postanowienia uniemożliwiono Jej, jako stronie postępowania wypowiedzenie się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Skarżąca zarzuciła, iż nie otrzymała protokołu z przeprowadzonych oględzin budynku, na które powołuje się organ I i II instancji w uzasadnieniach wyżej wskazanych postanowień. [...] Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowanego w [...] w odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /jeżeli ustawy nie stanowią inaczej/. Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia dokonana według zgodności z przepisami prawa doprowadziła do uznania, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 7 i art. 77 § 1 Kpa organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, ze organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Zgodnie natomiast z art. 107 § 3 decyzja/postanowienie powinno być należycie uzasadnione, z podaniem między innymi dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn z których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności oraz brak należytego uzasadnienia decyzji/postanowienia stanowi podstawę do uchylenia przez sąd zaskarżonego orzeczenia. Z wadliwie przeprowadzonym postępowaniem przez organ odwoławczy mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów skarżącej podniesionych w zażaleniu, uzupełnionym następnie pismem z dnia [...] r. W szczególności brak jest podania przyczyny, z powodu których organ odwoławczy odmówił wiarygodności i mocy dowodowej przedłożonym przez skarżącą przy piśmie z dnia [...] r. dokumentom. Tym samym w sposób jednoznaczny nie została wyjaśniona kwestia użytkowania obiektu budowlanego przez I. J. Brak jest także odniesienia się do zarzutu stawianego przez skarżącą, iż nie otrzymała protokołu z przeprowadzonych w dniu [...]r. oględzin budynku mieszkalnego. Za słuszne zatem należy uznać zarzuty skarżącej odnoszące się do sposobu przeprowadzenia przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.