II SA/Sz 630/17
WyrokWSA w Szczecinie2017-11-30
Skład orzekający: Maria Mysiak, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę decyzji o warunkach zabudowy, który faktycznie dotyczy usunięcia oczywistej omyłki w pierwotnej decyzji, powinien być rozpatrywany w trybie art. 155 K.p.a. (zmiana decyzji ostatecznej), czy też w trybie art. 113 § 1 K.p.a. (sprostowanie oczywistej omyłki)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej błędnie potraktowały wniosek skarżącego o zmianę decyzji o warunkach zabudowy jako wniosek o wszczęcie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 K.p.a.). W ocenie Sądu, intencją skarżącego było doprowadzenie do zgodności treści decyzji z treścią wniosku w zakresie usytuowania planowanej rozbudowy na granicy działki, co stanowiło oczywistą omyłkę, którą należało usunąć w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Zastosowanie trybu art. 155 K.p.a. było nieuzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący P. B. uzyskał decyzję o warunkach zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego. Wniósł o zmianę tej decyzji w zakresie usytuowania rozbudowy na granicy z działką sąsiednią. Organ I instancji wydał decyzję zmieniającą, zezwalając na rozbudowę na granicy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, uznając, że organ I instancji nie kierował się przesłankami z art. 155 K.p.a. i brakowało zgody wszystkich stron. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując, że jego wniosek dotyczył usunięcia oczywistej omyłki w pierwotnej decyzji, a nie zmiany decyzji w trybie art. 155 K.p.a.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K. P. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 listopada 2017 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ustalającej warunki zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K. z dnia [...] r. nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego P. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Burmistrz K. P. decyzją z dnia [...] r., znak: [...], nr [...] ustalił na rzecz P. B. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego położonego na terenie działki nr [...] z obrębu [...] m. K. P..
Pismem z dnia [...] r. P. B. wniósł o zmianę decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] r. w zakresie: "rozbudowa budynku mieszkalnego na granicy z działką nr [...] obręb [...]."
Decyzją z dnia [...] r., znak: [...], nr [...].[...] Burmistrz K. P., na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23, zwanej dalej: "K.p.a."), dokonał zmiany pkt [...] decyzji nr [...] z dnia [...] r. poprzez dodanie, że rozbudowa budynku mieszkalnego może zostać zrealizowana na granicy z działką nr [...]obręb [...] miasta K. P..
Od tej decyzji odwołanie wniósł W. T., współwłaściciel nieruchomości, oświadczając, że się z nią nie zgadza. Według odwołującego się rozbudowa bezpośrednio na granicy z działką nr [...], uniemożliwi dostęp do budynku z działki nr [...], a ponadto niezachowanie wymaganych odległości od granicy działki sąsiedniej, może w przyszłości, w sytuacji kryzysowej, powodować istotne zagrożenie dla wszystkich mieszkańców domu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 155 K.p.a. oraz art. 54 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t.: Dz. U. z 2016 r. poz. 788), uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że podejmując zaskarżoną decyzję organ nie kierował się w ogóle przesłankami wyszczególnionymi w art. 155 K.p.a. Swoje rozstrzygnięcie podjął jedynie na podstawie wniosku inwestora o zmianę decyzji o warunkach zabudowy, gdyż w przedłożonych przez organ I instancji aktach, przede wszystkim brak zgody wszystkich stron postępowania na wnioskowaną zmianę decyzji o warunkach zabudowy, a w uzasadnieniu decyzji organ nie wykazał, iż zmiana ta jest zgodna z interesem społecznym i słusznym interesem stron postępowania.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego P. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji w celu podjęcia decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza K. P. z dnia [...] r., Nr [...] znak: [...] zmieniającej decyzję z dnia [...] r. Nr [...] znak [...].
W uzasadnieniu skargi wskazał, że w dniu [...] r. wystąpił do Burmistrza K. P. z wnioskiem o rozbudowę budynku mieszkalnego przy granicy z działką sąsiednią nr [...] obręb [...] W decyzji Burmistrza K. P. z dnia [...] r. Nr [...] znak: [...] ustalono na rzecz skarżącego warunki zabudowy, nie wskazując jednakże, że rozbudowa budynku mieszkalnego na mieć miejsce przy granicy z działką sąsiednią. Z uwagi na brak zgody współwłaściciela nieruchomości na rozbudowę budynku mieszkalnego - W. T., skarżący wystąpił do Sądu Rejonowego w D. P. z wnioskiem o rozstrzygnięcie w przedmiocie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Sąd Rejonowy w dniu 17 maja 2016 r. w sprawie o sygn. akt I Ns [...], wydał postanowienie, w którym udzielił zgody na rozbudowę od strony podwórka lokalu mieszkalnego nr [...] położonego na działce nr [...] przy ulicy [...] w K. P., stosowanie do warunków określonych w decyzji Burmistrza K. P. nr [...] z dnia [...] r. o warunkach zabudowy. Po wydaniu ww. postanowienia, okazało się jednak, że Starostwo Powiatowe w D. P. nie wyda pozwolenia na rozbudowę budynku zgodnie z projektem przedłożonym przez skarżącego, z uwagi na fakt, że w decyzji nie określono, iż rozbudowa ma mieć miejsce przy granicy z działką sąsiednią. Dlatego też skarżący wystąpił z wnioskiem o zmianę decyzji Burmistrza K. P. z dnia [...]. w ten sposób, aby rozbudowa budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr [...] K. P. miała miejsce przy granicy z działką sąsiednią.
Dalej skarżący argumentował, że na podstawie decyzji Burmistrza K. P. z [...] r., to on nabył prawo do rozbudowy swojego budynku mieszkalnego, prawu temu nie sprzeciwiał się żaden z uczestników postępowania administracyjnego. Od samego początku nie ukrywał, że rozbudowa będzie przebiegać wzdłuż granicy z działką sąsiednią. Właściciele działki sąsiedniej nigdy nie sprzeciwiali się i nie sprzeciwiają się możliwości rozbudowy budynku mieszkalnego skarżącego na granicy z ich działką. Skarżący uważa, że organ II instancji nie uwzględnił jego słusznego interesu. W swoim wniosku wskazał, jak ma być usytuowany dobudowany pokój. O tym fakcie wiedział pracownik sporządzający decyzję w [...] r. Nie mniej jednak nie uwzględnił tej okoliczności w treści decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także z mocy art. 135 P.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji pod kątem powyższego kryterium wykazała, że akty te wydane zostały z naruszeniem prawa uzasadniającym ich uchylenie.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie wszczęte zostało wskutek pisma skarżącego, wniesionego do Burmistrza K. P., z dnia [...] r., w którym wnosił o zmianę decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] r.
Organ pierwszej instancji potraktował ww. podanie, a organ odwoławczy zaakceptował takie stanowisko, jako wniosek o wszczęcie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej uregulowanego w przepisie art. 155 K.p.a. Tymczasem jego lektura nie wskazuje jednoznacznie aby taka była intencja skarżącego. Skarżący wprawdzie użył słów: "Proszę o zmianę decyzji...", jednak dalej wskazał: "w zakresie – rozbudowa budynku mieszkalnego na granicy z działką nr [...] obręb [...].".
W tym miejscu zasadnym wydaje się przypomnieć, że organy administracji publicznej obowiązuje zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 K.p.a., przepis ten nakłada na organ prowadzący postępowanie obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego, ponadto organ jest zobligowany do prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa (art. 8 K.p.a.), jak również do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem prowadzonego postępowania (art. 9 K.p.a.).
W świetle wskazanych powyżej zasad ogólnych postępowania administracyjnego organy zobowiązane są przy rozpatrywaniu wniosku dążyć do jego załatwienia w jak najkrótszym terminie oraz najprostszym trybie, pozwalającym na jego załatwienie. Nadzwyczajne tryby wzruszenia decyzji ostatecznej, do których należy zmiana decyzji na podstawie przepisu art. 155 K.p.a., powinny być uruchamiane dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia wniosku w trybie zwykłym.
Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy, w tym wyjaśnienia zawarte w uzasadnieniu wniesionej skargi, Sąd doszedł do przekonania, że składając do organu pierwszej instancji wniosek z dnia 1 lutego 2017 r. intencją skarżącego było doprowadzenie do zgodności treści decyzji z dnia [...] r. ustalającej warunki zabudowy z treścią wniosku o ustalenie tychże warunków zabudowy w zakresie usytuowania planowanej rozbudowy budynku mieszkalnego na granicy działki. Skarżący od początku podnosił, że wniosek dotyczył rozbudowy na granicy działki, bowiem tylko w taki sposób rozbudowa jest możliwa i tylko na skutek błędu decyzja nie wskazuje na taką możliwość.
Wskazać należy, że w orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się, iż oczywistą omyłką, możliwą do usunięcia w trybie art. 113 § 1 K.p.a., jest, jednoznacznie wynikająca z ich porównania, niezgodność rozstrzygnięcia decyzji z treścią wniosku stanowiącego podstawę jej wydania (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 323/10 oraz H. Knysiak-Molczyk Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz Wolters Kluwer, Warszawa 2015, s.788).
W rozpoznawanej sprawie nie ma wątpliwości, że wniosek skarżącego dotyczył ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego w taki sposób aby rozbudowa ta usytuowana była na granicy między działką nr [...], której skarżący jest współwłaścicielem oraz działką nr [...]. Budynek mający ulec rozbudowie położony jest na granicy między tymi działkami, a ponadto w sąsiedztwie również istnieje zabudowa usytuowana na granicy działek. Oznacza to, że rozpatrując w roku 2014 wniosek skarżącego o ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy położonej na granicy działki, organ miał postawy do wydania decyzji pozytywnej dla skarżącego, również co do umiejscowienia planowanej rozbudowy. Pomijając to ustalenie w decyzji z dnia [...] r. organ popełnił oczywistą omyłkę, która może zostać wyeliminowana przez zastosowanie trybu przewidzianego w przepisie art. 113 § 1 K.p.a., bez konieczności uruchamiania jakiegokolwiek nadzwyczajnego trybu wzruszenia decyzji ostatecznej.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów administracyjnej procedury mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 P.p.s.a., orzekł o ich uchyleniu. Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku wydano na podstawie art. 200 tej ustawy.
Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego z dnia 1 lutego 2017 r. organy zobowiązane będą do jego oceny z uwzględnieniem sformułowanych powyżej poglądów prawnych w zakresie stosowania przepisu art. 113 § 1 K.p.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło