II SA/Sz 635/07
WyrokWSA w Szczecinie2007-12-05
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Arkadiusz Windak, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie tymczasowo aresztowanej przebywającej w areszcie śledczym, który jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie?Ratio decidendi
Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt i świadczenia są finansowane z budżetu państwa lub Narodowego Funduszu Zdrowia. Areszt śledczy jest taką instytucją. W związku z tym, uchylenie decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny osobie tymczasowo aresztowanej jest zasadne.Stan faktyczny
P. D. został przyznany zasiłek pielęgnacyjny. Po tymczasowym aresztowaniu i umieszczeniu w areszcie śledczym, organ I instancji uchylił decyzję przyznającą zasiłek, powołując się na przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. P. D. zaskarżył decyzję SKO do WSA, argumentując, że zasiłek powinien być przekazywany jego konkubinie jako świadczenie alimentacyjne.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...], Nr [...] na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) i art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139 poz. 992) uchylił z dniem 1 kwietnia 2007 r. decyzję własną z dnia [...] przyznającą P. D. zasiłek pielęgnacyjny.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że P. D. został przyznany zasiłek pielęgnacyjny od dnia 1 marca 2006 r. na stałe. Organ I instancji ustalił, że P. D. został zatrzymany dnia 18 marca 2007 r. i przebywa w Areszcie Śledczym w K. jako osoba tymczasowo aresztowana. Prezydent Miasta K. wskazał, że zgodnie z art. 163 Kpa organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż przewidziano w rozdziale 13 Kpa, o ile przewidują to przepisy szczególne. W myśl art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo Narodowego Funduszu Zdrowia. Ponieważ strona od dnia 18 marca 2007 r. przebywa w areszcie śledczym, orzeczono jak w sentencji.
P. D. złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniósł
o przekazywanie pełnej kwoty zasiłku pielęgnacyjnego jego konkubinie M. B., ponieważ jest ona w trudnej sytuacji finansowej i nie ma za co utrzymać siebie i dzieci, a odwołujący się jest zobowiązany do płacenia konkubinie alimentów na syna.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071 z późn.), art. 32 ust. 1 w związku z art. 16 ust. 5 i art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, po rozpatrzeniu odwołania P. D., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że P. D. dnia 18 marca 2007 r. został tymczasowo aresztowany i przebywa w Areszcie Śledczym w K.. Na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] stronie został przyznany zasiłek pielęgnacyjny na stałe. Jednakże w myśl art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek rodzinny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez instytucję świadczenia częściowo lub w całości są finansowane
z budżetu państwa lub Narodowego Funduszu Zdrowia. Zgodnie z art. 3 pkt 7 ww. ustawy, areszt śledczy należy do kategorii instytucji zapewniających całodobowe utrzymanie. Osadzenie strony w areszcie śledczym w pełni uzasadnia uchylenie decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny, dlatego Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji nie narusza prawa.
P. D. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wskazując, że podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w odwołaniu i uważa, że przyznany mu zasiłek pielęgnacyjny powinien być przekazywany jako świadczenie alimentacyjne, do którego skarżący jest zobowiązany przez Sąd Rejonowy w K.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających
z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby
w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. W myśl art. 16 ust. 5 tej ustawy, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia. Stosownie do art. 3 pkt 7 ustawy
o świadczeniach rodzinnych, ilekroć w ustawie jest mowa o instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, oznacza to dom pomocy społecznej, placówkę opiekuńczo-wychowawczą, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, zakład opiekuńczo-leczniczy, zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, szkołę wojskową lub inną szkołę, jeżeli instytucje te zapewniają nieodpłatnie pełne utrzymanie.
Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, właściwy organ może bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych albo osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne.
W niniejszej sprawie, tymczasowe aresztowanie skarżącego w dniu 18 marca 2007 r. spowodowało, że zmieniła się jego sytuacja rodzinna i dochodowa mająca wpływ na prawo do zasiłku pielęgnacyjnego. W dacie wydania zaskarżonej decyzji, skarżący przebywał w Areszcie Śledczym w K., a więc instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zatem zasadnie została uchylona decyzja przyznająca mu to świadczenie.
W związku z powyższym zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Organ administracji publicznej był zobligowany art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych do uchylenia decyzji przyznającej skarżącemu zasiłek pielęgnacyjny, który był osobą tymczasowo aresztowaną. Po opuszczeniu aresztu, skarżący będzie mógł ponownie ubiegać się o przyznanie mu zasiłku pielęgnacyjnego.
Zasiłek pielęgnacyjny jest przyznawany w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Zasiłek ten nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie. Ustawodawca nie przewidział w tym zakresie żadnych wyjątków, dlatego żądanie skarżącego, aby przyznany mu zasiłek pielęgnacyjny był przekazywany jego konkubinie jako alimenty na syna, nie mogło zostać uwzględnione.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło