II SA/Sz 637/19
WyrokWSA w Szczecinie2019-09-12
Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Katarzyna Sokołowska, Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dozorcy pojazdu przysługuje wynagrodzenie za cały okres przechowywania pojazdu, mimo niewywiązania się z obowiązku powiadomienia organów o nieodebraniu pojazdu przez właściciela oraz czy stan pojazdu na dzień odbioru uzasadnia zmniejszenie wynagrodzenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że niewywiązanie się przez dozorcę z obowiązku powiadomienia organów o nieodebraniu pojazdu nie pozbawia go prawa do wynagrodzenia za cały okres dozorowania, ponieważ przepis § 7 ust. 2 rozporządzenia nie przewiduje takiej sankcji. Niemniej jednak, sąd podzielił zarzut skargi Prokuratora co do tego, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zbadało kwestii prawidłowości wykonywania dozoru i ewentualnego wpływu niewłaściwego dozoru na stan pojazdu, co może mieć znaczenie dla zasadności i wysokości wynagrodzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Z. S. o przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdu usuniętego z drogi. Starosta odmówił przyznania wynagrodzenia, wskazując na niewłaściwe powiadomienie organów i zły stan pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Starosty i przyznało wynagrodzenie, uznając, że brak powiadomienia nie pozbawia prawa do wynagrodzenia, a stan pojazdu nie ma wpływu na jego wysokość. Prokurator zaskarżył postanowienie SKO, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niewłaściwe ustalenie wynagrodzenia i brak analizy prawidłowości dozoru. WSA uchylił postanowienie SKO, uznając częściowo zasadność zarzutów Prokuratora.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 września 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór pojazdu uchyla zaskarżone postanowienie.
W wyniku przeprowadzonego postępowania zainicjowanego wnioskiem Z. S. z dnia 29 października 2014 r. o przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] o nr rejestracyjnym [...], Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] odmówił wnioskodawcy przyznania wynagrodzenia. W obszernym uzasadnieniu postanowienia, po chronologicznym przedstawieniu podejmowanych w sprawie czynności oraz wydanych orzeczeń, Starosta zwrócił uwagę, że brak było podstaw do ustalenia, że Z. S. w przepisanym prawem terminie wypełnił obowiązek powiadomienia Komendy Powiatowej Policji w G. oraz Urzędu Skarbowego w G. o fakcie nieodebrania pojazdu przez osobę uprawnioną, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 191, poz. 1377 ze zm.). Następnie Starosta podkreślił, że stan pojazdu na dzień sporządzenia oceny technicznej poprzez rzeczoznawcę wskazuje, że dozorca nie podejmował żadnych działań mających na celu zabezpieczenie pojazdu przed jego degradacją wynikającą z działań warunków atmosferycznych. Dozór nie był prawidłowo wykonywany, bowiem zakres uszkodzeń wynikających z oceny technicznej nr [...] sporządzonej przez biegłego skarbowego jest znacznie szerszy, niż wynikający z dyspozycji usunięcia. Jednocześnie dodatkowe zniszczenia i uszkodzenia (m.in. zniszczony dach, pogięty prawy błotnik, pokrywa komory silnika, urwane lusterka) nie mogły stanowić konsekwencji tylko upływu czasu. Dozorujący pojazd nie zabezpieczył wnętrza pojazdu przed działaniem warunków atmosferycznych, gdy dach pojazdu został zniszczony.
W dalszej części uzasadnienia Starosta rozważał wysokość możliwej stawki za dozór pojazdu kalkulowanej według stawki abonamentowej, tj. kwoty [...]zł miesięcznie. Starosta wyraził również pogląd, że nie ma uzasadnienia, aby Powiat G. miał ponosić koszty przechowywania pojazdu wygenerowane na skutek działań bądź zaniechań innych organów będących gospodarzami poszczególnych faz postępowania karnego, których częścią był problem przechowania pojazdu marki [...]. Nadto, dozorca uniemożliwił wydania pojazdu, co potwierdził w piśmie z dnia 22 lipca 2016 r., a do czego nie miał prawa.
Z. S. wniósł zażalenie na opisane wyżej postanowienie Starosty.
Na skutek rozpoznania sprawy w wyniku złożonego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) oraz art. 18 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także § 3 pkt 1 lit. a i § 4 pkt 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1016), postanowiło:
1) uchylić postanowienie Starosty [...] z dnia [...] r.,
2) przyznać Z. S., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą "Z. Z. A." w G. kwotę [...]zł brutto tytułem wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] o nr rej. [...], sprawowanego w okresie od dnia 14 września 2007 r. do dnia 1 grudnia 2017 r.,
3) odmówić przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu w pozostałym zakresie.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium podało m.in., że dowodem na okoliczność usunięcia pojazdu z drogi jest dyspozycja usunięcia pojazdu nr [...] z dnia 14 września 2007 r. wydana przez funkcjonariusza Komendy Powiatowej Policji w G., w której zostało odnotowane, że pojazd marki [...] nr rej. [...] został usunięty z drogi we wskazanym dniu na podstawie art. 50a ust. 1/130a ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym z uwagi na art. 178a § 1 k.k. Pojazdem kierował znajdujący się w stanie nietrzeźwości. Na podstawie powyższego dokumentu pojazd został przyjęty na parking strzeżony prowadzony przez Z. S., który to parking, zgodnie z zarządzeniami nr [...] Starosty [...] z dnia 30 kwietnia 2002 r., następnie nr [...] z dnia 7 grudnia 2007 r. w sprawie wyznaczenia jednostek usuwających pojazdy z drogi oraz parkingów strzeżonych, na których będą umieszczone pojazdy usunięte z dróg, na koszt właściciela pojazdu, został wyznaczony przez Starostę [...] jako parking strzeżony przechowujący usunięte pojazdy w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1-3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Usunięty z drogi pojazd pozostawał na parkingu strzeżonym do dnia 1 grudnia 2017 r.
W ocenie Kolegium, usunięcie pojazdu w dniu 14 września 2007 r. mieściło się
w warunkach przepisu art. 130a ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym
w brzmieniu obowiązującym w dniu usunięcia pojazdu. Pojazd został przyjęty na parking strzeżony, a zatem nawiązany został stosunek prawny powstały wskutek umieszczenia pojazdu w trybie administracyjnym na wyznaczonym przez Starostę [...] parkingu.
Przechowywanie pojazdu było kontynuowane w związku z jego nieodebraniem przez właściciela. Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...] [...] Sąd Rejonowy w G. orzekł przepadek ww. pojazdu na rzecz Powiatu G. .
Kolegium uznało, że podejmowane przez właściwe organy i sądy akty w toku postępowania karnego względem pojazdu przechowywanego na parkingu strzeżonym wyznaczonym przez Starostę, pozostają bez wpływu na sytuację podmiotu wyznaczonego, którego relacja w analizowanym procesie ukonstytuowana jest wyłącznie aktem wyznaczenia, a tym samym pozostaje on w relacji starosta – podmiot wyznaczony. Zdaniem Kolegium, ustalenie spornego wynagrodzenia wymagało analizy stawek parkowania pojazdów obowiązujących w konkretnym okresie czasu przez podmioty prowadzące parkingi strzeżone, a podstawą obliczenia wynagrodzenia, powinna być stawka dobowa, a nie abonamentowa, bowiem w ten sposób ustalane było wynagrodzenie za przechowywanie pojazdów usuniętych z dróg i umieszczonych na parkingu strzeżonym w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Uwzględniając powyższe założenia, Kolegium uznało za uzasadnione, że dozorcy przysługuje wynagrodzenie za przechowywanie pojazdu marki [...] nr rej. [...] ustalone według następujących reguł. W okresie poprzedzającym zawarcie umów ze Starostą [...], tj. w okresie od dnia 14 września 2007 r. do dnia 20 sierpnia 2011 r. dla ustalenia wynagrodzenia przyjęto stawkę [...] zł obowiązującą w umowie wiążącej Z. S. z Urzędem Skarbowym w G., następnie w okresie od dnia 21 sierpnia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. – [...] zł za dzień przechowywania pojazdu, w okresie od dnia 1 stycznia 2013 do dnia 31 stycznia 2014 r. – [...] zł, w okresie od dnia 1 lutego 2014 r. do dnia 31 grudnia 2016 r. – [...] zł, a w okresie od dnia 1 stycznia 2017 r. do dnia
1 grudnia 2017 r.– [...] zł.
Kolegium nie podzieliło stanowiska organu I instancji co do braku podstaw do przyznania wynagrodzenia za okres przechowywania pojazdu spowodowany niewypełnieniem przez dozorującego pojazd obowiązku powiadomienia Policji oraz właściwego miejscowo urzędu skarbowego, wynikającego z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007 r. w sprawie usuwania pojazdów. Z przedłożonych organowi odwoławczemu dokumentów wynika, że najwcześniej w dniu 18 czerwca 2008 r. dozorujący pojazd przekazał Komendantowi Powiatowemu Policji w G. oraz Urzędowi Skarbowemu w G. wykaz pojazdów nieodebranych przez właścicieli, wśród tychże przedmiotowy pojazd marki [...]. Kolejno pismami z dnia 9 października 2009 r. dozorujący przesłał do Urzędu Skarbowego w G. oraz Komendantowi Powiatowemu Policji w G. uaktualnioną listę pojazdów usuniętych z drogi, wśród których znajdował się pojazd marki [...] nr rej. [...].
Ponadto, przepis § 7 ust. 2 rozporządzenia nie przewidywał skutku w postaci pozbawienia jednostki prowadzącej parking wynagrodzenia za dozór pojazdu w wypadku niedopełnienia wskazanego w nim obowiązku. Wskazywany przez organ I instancji brak powiadomienia nie jest elementem postępowania w sprawie o przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdu, co oznacza, że brak jest podstaw do wyłączenia z uprawnienia do otrzymania wynagrodzenia za dozór pojazdu okresu, w którym dozorca ewentualnie nie wywiązał się należycie ze spoczywającego na nim obowiązku powiadomienia właściwych organów.
Za chybioną Kolegium uznało argumentację organu I instancji o braku podstaw do przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu po dniu 22 lipca 2016 r. Zdaniem Kolegium, pismo Starosty [...] z dnia 22 lipca 2016 r., wzywające dozorującego pojazd do wydania pojazdu, któremu nie towarzyszyła próba odbioru pojazdu z parkingu, potraktować należy wyłącznie jako zapowiedź ze strony organu woli odebrania pojazdu. Dopiero odbiór pojazdu z parkingu w oparciu o wydaną dyspozycję odbioru pojazdu z parkingu strzeżonego stanowi datę końcową przechowywania pojazdu. W ocenie Kolegium, organ egzekucyjny nadal będzie zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia, jeżeli mimo pisemnego żądania wydania dozorowanej rzeczy faktycznie nie przystąpi do odebrania rzeczy. Z tych względów, jako datę końcową należnego wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu uwzględnić należało dzień, w którym pojazd został odebrany
z parkingu, czyli 1 grudnia 2017 r.
Powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w S. z dnia [...] r. zaskarżył Prokurator Rejonowy w G., zarzucając mu istotne naruszenie przepisów prawa, a mianowicie:
1) naruszenie przepisu postępowania – 80 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że dokumenty znajdujące się w aktach sprawy wskazują,
iż najwcześniej w dniu 18 czerwca 2018 r. Z. S. przekazał Komendantowi Powiatowemu Policji w G. oraz Urzędowi Skarbowemu w G. wykaz pojazdów nieodebranych przez właścicieli, w którym ujęty był pojazd marki [...] o nr rej. [...], w sytuacji, gdy z pisma Z. S. z dnia 18 czerwca 2008 r. nie wynika, że dotyczyło ono wskazanego pojazdu, a jednocześnie brak było innych dowodów, które wskazywałyby, że załącznik nr 1, w którym ujęto wymieniony samochód, stanowił rzeczywiście integralną część pisma z dnia 18 czerwca 2008 r.; ponadto załącznik nr [...] nie zawierał daty sporządzenia, daty wpływu, podpisu ani innej treści pozwalającej na jego powiązanie z pismem z dnia 18 czerwca 2008 r., w załączniku nr [...] miało chodzić o samochody nieodebrane w roku 2007, a przepisany prawem termin (6 miesięcy) upływał w 2008 r. (pojazd usunięty 14 września 2007 r.), a w załączniku nr [...] mającym stanowić listę pojazdów nieodebranych w 2008 r., pojazd marki [...] o nr rej. [...] nie był ujęty; z kolei w świetle informacji przekazanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. zawartej w piśmie tego organu z dnia 11 marca 2016 r., znak: [...], Z. S. poinformował ten organ o fakcie nieodebrania pojazdu dopiero w piśmie z dnia 9 października 2009 r.;
2) naruszenie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wyrażające się:
- w pominięciu, że usunięcia pojazdu dokonała jednostka o nazwie "Pomoc Drogowa H. P.", która to jednostka w dacie usunięcia, to jest w dniu 14 września 2007 r. nie była jednostką wyznaczoną przez Starostę G. do usuwania pojazdów w warunkach art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, co przemawiało za przyjęciem, że usunięcie pojazdu służyło celom postępowania karnego, zwłaszcza, że już w dniu 15 września 2007 r. funkcjonariusz Policji dokonał tymczasowego zajęcia pojazdu na zasadzie art. 295 k.p.k., jako podlegającego zajęciu w celu zabezpieczenia kary grzywny, a następnie w tym samym dniu w stosunku do wymienionego pojazdu wydane zostało postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym, w związku z czym Z. S. był uprawniony do żądania ustalenia wynagrodzenia za dozór przez organy postępowania karnego, co powoduje, że wynagrodzenie za dozór powinno być rozliczane jako koszty postępowania karnego; w ramach przepisów regulujących postępowanie karne i przepisów regulujących likwidację niepodjętych depozytów powinien być sytuowany dalszy tok postępowania z nieodebranym pojazdem;
- w ustaleniu wynagrodzenia Z. S. w okresie od dnia 1 stycznia
2013 r. do dnia 1 grudnia 2017 r. według stawek wynikających z umów łączących Powiat G. z innym przedsiębiorcą, które to stawki były stawkami dobowymi i rosnącymi w kolejnych latach, w sytuacji, gdy kalkulowanie wynagrodzenia na podstawie wskazanych stawek nie uwzględniało, że Z. S. oczekiwał przyznania wyłącznie wynagrodzenia za dozór (nie żądał zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru), zaś wskazane umowy obejmowały oba składniki wymienione w art. 102 § 2 powołanej ustawy (wszelkie należności przysługujące wykonawcy usług), a ponadto taka kalkulacja nie uwzględniała wszystkich okoliczności wykonywania dozoru, a w szczególności długotrwałości dozoru, właściwości dozorowanego pojazdu oraz liczby jednocześnie dozorowanych pojazdów i okoliczności, że dozorca nie wywiązał się należycie z ciążących na nim obowiązków, co skutkowało uszkodzeniami pojazdu, które nie występowały w dacie przyjęcie pojazdu na parking i które nie stanowiły następstwa upływu czasu;
- w nieuwzględnieniu, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika,
iż w przypadku długotrwałego przechowywania pojazdu przedsiębiorcy świadczący tego rodzaju usługi stosowali stawki abonamentowe ([...] zł – [...] zł/1 miesiąc),
- w nieuwzględnieniu, że Z. S. nie dopełnił obowiązku powiadomienia Policji oraz Urzędu Skarbowego w G., nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu 6-miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym przed dniem 12 czerwca 2009 r. – o nieodebraniu pojazdu przez osobę uprawnioną (§ 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 191, poz. 1377 ze zm.), co powinno skutkować odmową przyznania wynagrodzenia za okres, w którym Z. S. nie dopełnił obowiązku;
- w przyznaniu wynagrodzenia za dozór również za okres po dniu 22 lipca 2016 r., kiedy Z. S. odmówił Staroście [...] wydania pojazdów, w tym pojazdu marki [...] o nr rej. [...], mimo że Starosta [...] podjął rzeczywiste i konkretne działania w celu zabrania pojazdów z parkingu.
Wskazując na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia przeprowadzona według kryterium zgodności z prawem, dokonana w trybie uproszczonym, co przewiduje art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", potwierdziła zasadności wniesionej skargi, jednakże nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługiwały na uwzględnienie.
Na wstępie należy przypomnieć, że wiążące stanowisko dla niniejszej sprawy przedstawił już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia
22 października 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 456/15, w którym przesądził o istnieniu stosunku administracyjno-prawnego łączącego jednostkę wyznaczoną do prowadzenia parkingu z organem administracji publicznej w odniesieniu do pojazdu marki [...] nr rej. [...], usuniętego z drogi na podstawie dyspozycji jego usunięcia. Sąd stwierdził również, że organem obowiązanym do orzeczenia w sprawie kosztów usunięcia i parkowania pojazdu, również za okres poprzedzający orzeczenie jego przepadku na rzecz Powiatu G. , winien być Starosta [...].
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
(Dz. U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm.), znajdujący zastosowanie na mocy § 3 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Przechodząc do oceny zasadności poszczególnych zarzutów skargi, Sąd uznał za nietrafny stawiany przez Prokuratora zarzut naruszenia przez Kolegium art. 80 k.p.a. poprzez uwzględnienie faktu przekazania Komendantowi Powiatowemu Policji w G. oraz Urzędowi Skarbowemu w G. informacji o nieodebraniu pojazdu marki [...] o nr rej. [...], co najmniej w dniu 18 czerwca 2008 r. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo dozorującego pojazd z dnia 18 czerwca 2008 r., skierowane do Komendy Powiatowej Policji w G. i stanowiące pismo przewodnie do wymienionych i dołączonych 2 załączników z listą pojazdów nieodebranych w okresie od roku 2007 do 23 marca 2008 r. Na piśmie tym, wymieniającym ww. załączniki, znajduje się prezentata potwierdzająca jego złożenie w KPP w G. w dniu 18 czerwca 2008 r. Tożsame treścią pismo wraz z załącznikami sporządzone zostało do Urzędu Skarbowego w G., na którą to okoliczność wskazano również w treści pisma złożonego w KPP w G. w dniu 18 czerwca 2008 r. Starosta [...] nie zweryfikował negatywnie faktu złożenia tych pism wraz z załącznikami bezpośrednio w organach, do których zostały skierowane pomimo posiadania ich kserokopii.
Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia przez Kolegium art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w pominięciu, że usunięcia pojazdu dokonała jednostka, która to w dacie usunięcia, to jest w dniu 14 września 2007 r., nie była jednostką wyznaczoną przez Starostę [...] do usuwania pojazdów w warunkach art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem Sądu, w sprawie nie jest okolicznością istotną, kto fizycznie wykonał dyspozycję funkcjonariusza Policji usunięcia pojazdu i czy był to podmiot wyznaczony do realizacji takich zadań w rozumieniu art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. W prowadzonym postępowaniu przedmiotem rozstrzygnięcia nie są bowiem koszty usunięcia pojazdu z drogi, lecz koszty dozoru pojazdu realizowane przez podmiot do tego wyznaczony. Nadto, dla jednostki prowadzącej tego rodzaju parking, na którym gromadzono pojazdy usuwane z drogi w trybie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, poza zakresem jej zainteresowania pozostawał cel usunięcia pojazdu, jego zabezpieczenie na potrzeby innych postępowań lub przyczyn dalszego pozostawania pod powierzonym dozorem na parkingu.
Nie można podzielić zarzutu Prokuratora, że po dniu 22 lipca 2016 r. dozorujący pojazd nie powinien otrzymać wynagrodzenia, bowiem odmówił Staroście [...] wydania pojazdu, skoro na ten dzień Starosta nie posiadał tytułu prawnego do dysponowania samochodem marki [...] o nr rej. [...]. Postanowienie Sądu Rejonowego w G. o przepadku pojazdu na rzecz Powiatu G. pochodzi dopiero z dnia 16 czerwca 2017 r.
Podnoszony przez Prokuratora zarzut braku wypełnienia przez podmiot dozorujący w terminie obowiązku wynikającego z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, nie zamyka mu drogi do żądania wynagrodzenia za cały okres dozorowania pojazdu. Zgodnie z treścią tego przepisu, w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy, jednostka prowadząca parking strzeżony powiadamia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu. Według § 7 ust. 3 rozporządzenia, podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu, po otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w ust. 2, przesyła niezwłocznie odpowiednio do organu gminy lub właściwego miejscowo urzędu skarbowego kopię powiadomienia, o którym mowa w § 5 ust. 1 pkt 2, wraz z potwierdzeniem jego doręczenia.
Jak wskazano wyżej, z akt sprawy wynika, że Z. S. pismem z dnia
18 czerwca 2008 r. poinformował Komendę Powiatową Policji w G. oraz Urząd Skarbowy w G. o pojazdach znajdujących się na prowadzonym przez niego parkingu strzeżonym, w tym o samochodzie marki [...] [...]. Wedle obowiązujących wówczas przepisów powinien uczynić to w terminie 3 dni po dniu 14 marca 2008 r. W tym okresie pojazd podlegał równoległemu zabezpieczeniu związanemu z postępowaniem karnym wobec właściciela / kierującego zatrzymanym pojazdem.
Sąd podzielił argumentację Kolegium co do tego, iż brak powiadomienia
w odpowiedniej formie i terminie o nieodebraniu pojazdu z parkingu przez uprawnioną osobę nie zamyka drogi do domagania się przez wnioskodawcę wynagrodzenia za dozór. Nie zasługiwały na uwzględnienie wywody Prokuratora, z których wynika, że zaniedbanie wnioskodawcy w tym zakresie powinno w niniejszej sprawę wywołać wymierny skutek w postaci zmniejszenia przechowawcy wynagrodzenia. Godzi się zauważyć, że informację o dozorowaniu nieodebranego pojazdu sam Starosta [...] posiadał co najmniej od 5 października 2010 r., co wynika z otrzymanego tego dnia pisma od dozorującego pojazdy. To w dużej mierze działania Starosty, a w zasadzie jego zaniechania oraz błędna wykładnia i zastosowanie przepisów prawa, doprowadziły do wydania przez Starostę poprzedzającego zaskarżone orzeczenie postanowienia
w sprawie dopiero w dniu 18 lutego 2019 r.
Sąd ocenił, że reguły ustalania wynagrodzenia za dozór spornego pojazdu za czas zakreślony przez wnioskodawcę, przyjęte przez Kolegium i jasno przedstawione
w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, są prawidłowe. Wyjaśnić trzeba, że jeśli chodzi
o wynagrodzenie za dozór, a tylko te zostało objęte wnioskiem inicjującym postępowanie, w doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia, co powoduje, że należy w tym zakresie stosować odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, dotyczące umowy przechowania (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2294/14 i z 12 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 2184/16). Przyjęto, że w tym zakresie należy posiłkować się art. 836 Kodeksu cywilnego, w myśl którego jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte, chyba że z umowy lub z okoliczności wynika, iż zobowiązał się przechować rzecz bez wynagrodzenia. W takiej sytuacji wiarygodność przyjętego wynagrodzenia uzależniona jest od nie tylko argumentacji wnioskodawcy, ale też od właściwie przeprowadzonej analizy rynku w celu ustalenia poziomu stawek funkcjonujących w rozliczeniach z przechowawcami pojazdów w okresie sprawowanego dozoru, z uwzględnieniem rodzaju przechowywanego pojazdu oraz od odpowiedniego wyboru parkingów do porównania o podobnych zasadach działania.
Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skargi, brak jest podstaw prawnych oraz faktycznych do zakwestionowania ustalonych przez Kolegium dobowych stawek
w różnych wysokościach, w poszczególnych okresach dozoru pojazdu, a tym samym
i prawidłowości wyliczonej kwoty przysługującej stronie z tytułu przechowywania spornego pojazdu. W tym względzie należy w całej rozciągłości podzielić stanowisko organu odwoławczego i przytoczoną na jego poparcie argumentację. Przyjęte przez Kolegium stawki dobowe odpowiadają stawkom stosowanym w danych okresach czasu w oparciu o stosunki tego samego rodzaju. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wynikają one z umów pomiędzy Z. S. z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w G. oraz z Komendą Powiatową Policji w G. i Komendą Wojewódzką Policji w S. i w dalszej kolejności pomiędzy Starostą [...] a Z. S. i Starostą, a G. I. świadczącym tożsame usługi do usług oferowanych przez Z. S.. Niewątpliwie stawki wynikające z umowy zawieranej przez Starostę z podmiotem prowadzącym analogiczną działalność gospodarczą w zakresie usług przechowywania pojazdów usuniętych z drogi na terenie Powiatu G. , uznać należy za miarodajne dla ustalenia rzeczywistych kosztów sprawowanego dozoru nad pojazdem w danych stosunkach panujących na rynku lokalnym (co świadczy o prawidłowym zastosowaniu metody porównawczej).
W stosunkach polegających na przechowaniu pojazdów usuniętych z drogi
w trybie przepisów ustawy Prawo ruchu drogowym powszechne zastosowanie ma stawka dzienna, co wynika również z umów zawieranych zarówno z wnioskodawcą, jak i z G. I., a zatem, zdaniem Sądu, według takiej właśnie stawki powinno być liczone wynagrodzenie w niniejszej sprawie. Bez znaczenia przy tym pozostaje fakt, iż wnioskodawca domagał się wyłącznie wynagrodzenia za dozór, nie określając jednocześnie jaką część żądanej kwoty stanowią konieczne wydatki, skoro – jak wynika z załączonych do akt kopii umów zawieranych z wnioskodawcą, jego rola ograniczała się praktycznie do udostępnienia miejsca postojowego na parkingu strzeżonym, a wynagrodzenie miało charakter ryczałtowy. Gdyby – jak chce tego Prokurator, rozdzielić wynagrodzenie za dozór oraz konieczne wydatki, to wówczas zarówno umowy zawierane z wnioskodawcą, jak i umowy zawierane z G. I. powinny przewidywać oddzielną specyfikację tych kosztów. Tymczasem umowy przewidują jedną ryczałtową stawkę, obejmującą wszystkie czynności niezbędne z punktu widzenia przyjęcia pojazdu na parking strzeżony i jego przechowania.
Zasadny okazał się natomiast podniesiony w skardze zarzut dotyczący braku odniesienia się i uwzględnienia przez Kolegium, mogącej mieć istotne znaczenie
w sprawie z punktu widzenia zasadności i wysokości ustalonego wynagrodzenia za dozór, okoliczności związanej z prawidłowością dozoru. Pomimo podnoszenia zarzutu w tym zakresie w postanowieniu przez Starostę, ale również w skardze Prokuratora, Kolegium do kwestii tej się nie ustosunkowało. Tymczasem, zauważyć należy, że stan pojazdu opisany na druku dyspozycji usunięcia pojazdu w dniu 14 września 2007 r. oraz ocenie technicznej nr [...] rzeczoznawcy techniki samochodowej, ruchu drogowego, maszyn i urządzeń z dnia 29 czerwca 2017 r. jest istotnie różny, nawet przy uwzględnieniu upływu 10 lat postoju pojazdu na parkingu. W dyspozycji usunięcia pojazdu opisano następujące widoczne uszkodzenia: "przedni zderzak pęknięty uszkodzony, próg – prawa strona przód wgnieciony". Pojazd z takim opisem uszkodzeń został przyjęty na parking strzeżony, co potwierdziła osoba przyjmująca pojazd. W ocenie rzeczoznawcy, poza licznymi ogniskami korozji i wynikającymi z niej ubytkami stwierdzono: składany dach – zniszczony, samochód po wypadku drogowym – pogięte: zderzak przedni, szkielet przodu, błotnik prawy przedni, pokrywa komory silnika, wnętrze trwale zabrudzone, drzwi z obu stron nie dają się otworzyć. Potwierdzenie opisanych uszkodzeń stanowią fotografie wykonane przez rzeczoznawcę.
Wyjaśnienie tak istotnej rozbieżności w opisie stanu pojazdu powinno być dostrzeżone i uwzględnione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, bowiem może świadczyć o niewłaściwym wykonywaniu dozoru.
Powyższe oznacza, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, bowiem organ ustalając wynagrodzenie dla wnioskodawcy nie wyjaśnił i nie przeanalizował wszystkich istotnych okoliczności, które mogą mieć wpływ na określenie jego zasadności i wysokości. Rzeczą organu będzie zatem rozważenie zasadności oraz ewentualnej wysokości wynagrodzenia za dozór z uwzględnieniem utraty wartości przechowywanego pojazdu na skutek niewłaściwego wykonywania dozoru.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł
o uchyleniu zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło