II SA/Sz 641/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżąca K. S. reprezentowana przez radcę prawnego wraz ze skargą wniesioną na wyżej powołane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku K. S. oświadczyła, że aktualnie nie posiada źródeł dochodu i utrzymuje się ze środków pieniężnych uzyskanych z prowadzonej w ubiegłych latach działalności gospodarczej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że zamieszkuje sama, nie posiada żadnego majątku i nie osiąga żadnych dochodów. Pismem z dnia [...] r. na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwaną dalej "P.p.s.a." referendarz sądowy wezwał K. S. do nadesłania w terminie 10 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji majątkowej tj. - oświadczenia o wysokości zgromadzonych przez skarżącą środków pieniężnych, - kserokopii wystawionych tytułów egzekucyjnych, - oświadczenia, czyją własność stanowi mieszkanie położone w [...] przy ul. [...], - dowodów potwierdzających wydatki ponoszone na utrzymanie ww. mieszkania za okres ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia, czy konkubent A. P. zamieszkuje ze skarżącą i prowadzi z nią wspólne gospodarstwo domowe, - zaświadczenia z Urzędu Gminy o liczbie osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym i osobach zameldowanych pod adresem ul. [...] w [...], - decyzji dot. podatku od nieruchomości położonej przy ul. [...], - wyciągów z posiadanych kont bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy, - zaświadczenia wydanego przez właściwą do spraw opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy, czy w okresie ostatnich dwóch lat skarżąca korzystała z pomocy społecznej. Z dokumentów przesłanych w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego wynika, że K. S. zamieszkuje i jest zameldowana razem z A. P. w [...] przy ul. [...], jednocześnie wnioskodawczyni oświadczyła, że nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, a mieszkanie położone pod ww. adresem stanowi własność S. N. Wnioskodawczyni oświadczyła, że posiada kwotę [...] zł i [...] USD. Z zaświadczenia wystawionego przez Ośrodek Pomocy Społecznej wynika, że K. S. nie korzystała ze świadczeń pomocy społecznej i świadczeń rodzinnych. Wnioskodawczyni załączyła rachunek za telefon komórkowy na kwotę [...] zł, wyliczenie opłaty czynszu w łącznej kwocie [...] zł, decyzję w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 rok z której wynika, że razem z A. P. i K. N. jest współwłaścicielem nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], rachunek za prąd za okres od [...] r. w kwocie [...] zł, za okres od [...] r. w kwocie [...] zł, wyciąg z konta bankowego za okres od 29.04. do 28.05.2009 r. z saldem początkowym w kwocie [...] zł z wyszczególnionymi operacjami za zabezpieczenie z tytułu transakcji kartami VISA CONCERTO, VISA GOLD, ECMC EUROKARTA oraz kserokopie tytułów wykonawczych. Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie zarówno w całości, jak i w części. W punkcie wyjścia należy przypomnieć, że celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie z dnia 30.11.2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykonania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (postanowienie NSA z 14.02.2005 r., sygn. akt FZ 760/04). Po przeanalizowaniu wniosku skarżącej oraz przesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów, uznano, że stan materialny wnioskodawczyni nie pozwala na jego uwzględnienie. Wbrew oświadczeniom złożonym w formularzu PPF , z przesłanych dokumentów wynika, że K. S. jest współwłaścicielką nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], dysponuje też środkami pieniężnymi, stać Ją na opłaty za telefon komórkowy w kwocie przekraczającej [...] zł, korzystanie z trzech kart kredytowych oraz pobyt wypoczynkowy w [...]. W ocenie referendarza sądowego skarżąca posiada środki aby sfinansować jedyny na tym etapie koszt postępowania jakim jest wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 orzeczono jak w sentencji.