II SA/Sz 644/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. Z. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. Z. wnioskiem z dnia [...] r. zwróciła się do Wójta Gminy [...] o ustalenie warunków zabudowy dla domku letniskowego, na terenie działki nr[...] , położonej przy ul. [...] w miejscowości [...] . Wójt Gminy [...] , ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia [...] r., nr[...] , odmówił wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domku letniskowego na działce nr ewid. [...] , obręb. , w gminie [...] . W uzasadnieniu swojej decyzji organ pierwszej instancji podał, że działka objęte wnioskiem nie jest zabudowana, stanowi użytek rolny RIVb, o powierzchni [...] [...] ha. Dalej organ podał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, przeprowadził analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu na obszarze analizowanym wyznaczonym wokół działki objętej wnioskiem w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W wyniku analizy stwierdził, że w obszarze analizowanym nie istnieje zabudowa na podstawie, której było możliwe ustalenie wymagań dla zabudowy. Nadto teren objęty wnioskiem nie posiada dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , w wyniku rozpatrzenia odwołania M. Z., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 59 - art. 64 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), decyzją z dnia [...] r., nr[...] , uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że analiza akt sprawy wywołała wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy, dlatego w 2 osobowym składzie dokonał w dniu [...] r. wizji lokalnej przedmiotowej działki sporządzając na tę okoliczność stosowną notatkę służbową. W wyniku wizji ustalił, że iż działka nr [...] w [...] podzielona jest na 3 części odgrodzone między sobą. Każda część działki zabudowana jest budynkiem letniskowym, w tym i część należąca do odwołującej. Dalej organ odwoławczy podał, że z treści przepisu art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, iż decyzja o warunkach zabudowy jest wydawana dla planowanej inwestycji. A zatem skoro inwestycja została już zrealizowana, to w sprawie występują przesłanki bezprzedmiotowości postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Z tego względu organ odwoławczy orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania organu pierwszej instancji w tej sprawie. M. Z. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] . W uzasadnieniu skargi podniosła, że w swoim odwołaniu przedstawiła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] przebieg postępowań toczących się od [...] r. przed organami nadzoru budowlanego, a dotyczących jej części działki nr [...]. Dalej opisała dotychczasowe postępowanie w sprawie warunków zabudowy. Skarżąca podniosła również, że w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia [...] r., sygn. akt P [...] , dokonano zmiany ustawy Prawo budowlane wprowadzając nowe brzmienie przepisu art. 48 ustawy z 1994 r. Prawo budowlane. Zmiana powyższego przepisu umożliwia ubieganie się o legalizację samowoli budowlanej w przypadku braku miejscowego planu, po przedstawieniu ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy bez względu na termin jej uzyskania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego, którą uchylono decyzję organu I instancji i umorzono postępowanie w sprawie o ustalenie warunków zabudowy dla domku letniskowego. Podstawę prawną dla takiego rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej K.p.a.). Wydając zaskarżone rozstrzygnięcie organ odwoławczy niewątpliwie oparł się na orzeczeniach sądów administracyjnych, w których uznano za bezprzedmiotowe wydawanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji rozpoczętych (zrealizowanych). Taki pogląd istotnie dominował w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych. Jednak jeszcze pod rządami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) pojawiały się stanowiska, że możliwe jest ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji rozpoczętej lub zrealizowanej. Przepis art. 59 ust. 1 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) stanowi, że: "Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy". Z tego przepisu ani z żadnego innego przepisu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wynika zakaz wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji zrealizowanej w części lub w całości. Słusznie również podniosła skarżąca, że za dopuszczalnością wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji zrealizowanej przemawia także orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 roku sygn. akt P 37/06, którego skutkiem jest możność wydawania decyzji o warunkach zabudowy w trakcie trwającego postępowania legalizacyjnego, a więc dla obiektu częściowo lub w całości zrealizowanego. Nie do przyjęcia byłoby stanowisko, że można wydać decyzję o warunkach zabudowy w procedurze legalizacyjnej, a wydanie takiej decyzji jest bezprzedmiotowe poza tą procedurą. W świetle powyższego Sąd stwierdza, że realizacja inwestycji objętej wnioskiem o wydanie decyzji w przedmiocie warunków zabudowy, nie uprawnia do umorzenia postępowania w sprawie. Oznacza to, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 oraz zapewne art. 105 § 1 K.p.a. W przedmiotowej sprawie Sąd uznał również za stosowne zwrócić uwagę organowi odwoławczemu, że ustalenie stanu faktycznego sprawy zawsze musi nastąpić z zachowaniem zasad K.p.a. Znajdująca się w aktach administracyjnych notatka służbowa z dnia 12 marca 2009 r. nie odpowiadają wymaganiom art. 68 oraz art. 79 K.p.a., nie mogła więc służyć ustaleniu stanu faktycznego. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 oraz na podstawie art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.