II SA/Sz 650/14

PostanowienieWSA w Szczecinie2014-11-20

Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, która nie przedłożyła na wezwanie sądu dodatkowych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochody, może skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, która nie przedłożyła na wezwanie sądu dodatkowych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochody, nie może skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ciężar dowodu co do spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a samo oświadczenie o trudnej sytuacji majątkowej, bez poparcia dowodami, jest niewystarczające do uwzględnienia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący Z. S. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność odwołania od czynności wydania prawa jazdy. W skardze zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Mimo wezwania do uzupełnienia wniosku i przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową, skarżący nie odpowiedział na wezwanie. W związku z tym referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
Rozstrzygnięcie
Odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania p o s t a n a w i a odmówić zwolnienia od kosztów sądowych Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania od czynności polegającej na wydaniu skarżącemu dokumentu prawa jazdy. Skarżący zawarł w skardze wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie procesowym z dnia [...] r. ponowił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i jednocześnie wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wezwany do uzupełnienia braku tego wniosku przez złożenie go na urzędowym formularzu PPF wskazał, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że mieszka z żoną w poniemieckim domu o pow. [...], oboje utrzymują się z emerytur w łącznej kwocie [...] zł miesięcznie, są osobami schorowanymi i wydatki na leki pochłaniają większość ich dochodów. Wezwaniem z dnia 10 września 2014 r. (doręczonym w dniu 22 września 2014 r.) referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do złożenia w terminie 7 dni oświadczenia, czy żąda zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, czy wyłącznie zwolnienia od kosztów sądowych, pod rygorem uznania, że skarżący żąda tylko zwolnienia od kosztów sądowych. Jednocześnie referendarz wezwał skarżącego do przedłożenia, w terminie 7 dni, dowodów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów, wydatków na utrzymanie domu i leczenie, wyciągów lub wykazów z rachunków bankowych, kserokopii ostatniej decyzji w sprawie podatku od nieruchomości. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie. W tej sytuacji należało uznać, że wnioskodawca żąda wyłącznie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ww. ustawy). Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wynika, że wnioskodawca mieszka wraz z żoną w S., oboje utrzymują się z emerytur wynoszących łącznie [...] zł miesiecznie, nie mają żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Informacje podane przez skarżącego w urzędowym formularzu okazały się niewystarczające do oceny jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, a skarżący nie przedłożył dodatkowych dokumentów określonych w wezwaniu. Tymczasem, zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Skarżący nie wykazał, by znajdował się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Samo złożenie oświadczenia, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów sądowych, okazało się niewystarczające. Wpis sądowy od skargi wynosi bowiem tylko [...] zł, a wnioskodawca uzyskuje stałe dochody i nie wykazał, by nie był w stanie opłacić wpisu. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło